Куудул, тамада Борончу Кудайбергеновдун архивдик сүрөтү

Кудайбергенов: окшош тойлордон эл тажады

(жаңыланган 19:19 02.04.2018)
Куудул, тамада Борончу Кудайбергенов ичкиликсиз тойлор тынч өтөрүн айтты.
Кудайбергенов: окшош тойлордон эл тажады

Окшош тойлордон эл тажады. Бул тууралуу Борончу Кудайбергенов Sputnik Кыргызстан радиосуна маек куруп жатып билдирди.

Анын айтымында, жада калса келген коноктордун каалоо-тилеги да бири-бирине окшош. Баш кошуп жаткан эки жаш "алдыңды бала, аркаңды мал бассын" деген сөздү 20 жолу угат.

"Азыр тойлордун баары эле окшош. Өзгөчө өткөн тойлор өтө аз санда. Жакшылыкка негизи бата берүү үчүн келишет. Бирок, батаны да үйдөн жакшылап даярданып келип бериш керек. Мындан сырткары, үнү бары деле, жогу деле чыгып алып кыйкырып ырдай берет. Тойдо отургандар болсо аны мен чыгарып койгонсуп жаман көрүшөт. Той ээлери да атайын алыстан келди эле деп микрофон берип коюшат", — деди тамада.

Ал тойдо чет элдин каада-салтын туурабастан, кыргыздын салт-санаасын жандандыруу керектигин кошумчалады.

Белгилер:
тамада, салт, жаш балдар, той
Тема боюнча
Өзбекстан: той-аштарды жана чакырылган коноктордун санын азайтуу сунушталды
Ормон уулу: тойго барган да, той ээси да стресс болуп жатат
Өсүмдүк таануучу Абдыганы Абдыгапаров

Абдыгапаров: органикалык продукцияны көбөйтүүгө кооперативдер керек

Өсүмдүк таануучу Абдыганы Абдыгапаров Кыргызстанда органикалык продукцияны өндүрүүнү өнүктүрүү үчүн туура баа коюлушу керектигин айтты.

Айдоо талааларына изилдөөлөрдү жүргүзүп, атайын лабораториялар курулса продукциянын сапатын көзөмөлдөө оңой болот. Мындай пикирин Абдыганы Абдыгапаров Sputnik Кыргызстан радиосунун эфиринде маек учурунда билдирди.

Абдыгапаров: органикалык продукцияны көбөйтүүгө кооперативдер керек

Анын айтымында, дыйкандар органикалык продукцияны көп көлөмдө экспорттоо үчүн атайын ассоциация же кооператив түзүп тыгыз байланышта иштөөсү зарыл.

"Бизде органика өнүгүшү үчүн ага коюлган туура баа болушу керек. Ошондо табигый продукцияларды өстүргөн дыйкандардын саны да көбөйөт. Мисалы, химикат колдонгон дыйканга салыштырмалуу органикалык өсүмдүк өстүргөндөрдүн түшүмү аз болот. Бирок баасы бирдей жана түйшүгү көп болгондуктан минералдык жер семирткичтерди колдонууга өтөт. Органикалык продукцияны атайын лабораторияларда текшерүү керек. Тилекке каршы, заманбап технологиялык лабораториялар жокко эсе. Дыйкандар органикалык продукцияны ири көлөмдө экспорттоо үчүн атайын ассоциация же кооператив түзүп тыгыз байланышта иштесе жыйынтык жакшы болот", — деди Абдыгапаров.

Ошондой эле адис айыл чарбасында жер семирткичтерди туура колдонуу дыйкандын ишин бир топ жеңилдетерин кошумчалады.

Белгилер:
жер семирткич, айыл чарба, агроном
Тема боюнча
Кыргызстанда минералдык жер семирткич экспорттоого тыюу салынды
Невролог, КММАнын А. Мурзалиев атындагы неврология жана клиникалык генетика кафедрасынын ассистенти Кундуз Карбозова

Карбозова: Паркинсон оорусу тукум кууйт

(жаңыланган 13:24 13.04.2021)
Невролог, КММАнын А. Мурзалиев атындагы неврология жана клиникалык генетика кафедрасынын ассистенти Кундуз Карбозова азыркыга чейин Паркинсон оорусунун пайда болушунун так себептери аныкталбаганын айтты.

Англиялык дарыгер Жеймс Паркинсон ооруну изилдеп, илдет тууралуу кагаз бетине жазып чыккан. Ошентип дартка анын ысымы коюлуп калган. Бул тууралуу Кундуз Карбозова Sputnik Кыргызстан радиосунун эфиринде маек куруп жатып билдирди.

Карбозова: Паркинсон оорусу тукум кууйт

Анын айтымында, белгисиз себептерден улам Паркинсон илдети менен аялдарга караганда эркектер көбүрөөк жабыркайт.

"Паркинсон оорусу — нерв системасынын нейродегенеративдүү оорусу. Башкача айтканда мээнин кайсы бир бөлүгүнүн нейрондорунун өлүшү менен коштолот. Мээдеги нигро субстанция (же кара субстанция) деп аталган бөлүгү дофамин затын бөлүп чыгарат. Ал биздин кыймыл-аракет, эс тутум, маанайга таасир эткен нерв системабыздын эң белгилүү нейротрансмиттеринин бири. Бул зат азайганда Паркинсон оорусу пайда болуп, адамдын кыймыл-аракети бузулат. Бейтап кыймылдай албай, тең салмактуулукту сактай албай калат. Андан тышкары, эс тутум өзгөрүп, деменция (ой калчоонун жайлашы — ред.) байкалат. Паркинсон 1755-1756-жылдардан бери изилденип келгени менен азыркыга чейин оорунун пайда болушунун так себептери белгисиз. Ошентсе да мында генетикалык мутациялар болору аныкталган. Демек, тукум кууйт. Аталган дарт менен 60 жаштан кийинки курактагы, кээде 40 жаштагы адамдар, химиялык заттарды көп пайдалангандар ооруп калат. Илдет Паркинсон оорусу жана паркинсонизм деп да бөлүнөт. Биринчисинде жогоруда аталган белгилер болсо, экинчиси баш сөөк жаракат алганда, инсульттан кийин байкалышы мүмкүн", — деди Карбозова.

Невролог аталган илдетте ырахат нейротрансмити болгон дофамин азайгандыктан, адам суусап туруп суу ичсе, ачка болуп туруп тамак жесе ырахат ала албай турганын кошумчалады.

Белгилер:
Кундуз Карбозова, маанай, мээ, дарт
Тема боюнча
Интеллектуал адамдар кайсы ооруга көп кабылат? Дарыгердин пикири
Кыргызстандын желегине тизилген тыйындар. Архив

Өлкөнүн ички дүң продукциясы 9,4 пайызга төмөндөдү. Үч айлык статистика

Өндүрүштө, курулушта жана кызмат көрсөтүү чөйрөсүндө ишканалардын кыскарышы ИДПнын өсүү темпинин төмөндөшүн шарттаган.

БИШКЕК, 14-апр. — Sputnik. Кыргызстандын ички дүң продукциясы (ИДП) үстүбүздөгү жылдын январь-мартында 118,4 миллиард сомду түздү. Бул тууралуу Улуттук статистика комитети билдирди.

Көрсөтүлгөн сумма өткөн жылдын ушул мезгилине салыштырмалуу өлкө экономикасы 9,4 пайызга артка кеткенин айгинелейт. Ал эми Кумтөр кенин эсепке албаганда ИДПнын көлөмү 105,6 миллиард сом болуп 4,5 пайызга кыскарган.

Өндүрүштө, курулушта жана кызмат көрсөтүү чөйрөсүндө ишканалардын кыскарышы ИДПнын өсүү темпинин төмөндөшүн шарттаганы белгиленет. Бир гана айыл чарба тармагында 0,9 пайыз өсүү байкалган.

Ошону менен бирге жыл башынан берки үч айда өткөн жылдын декабрына салыштырмалуу өлкө боюнча элдик керектөөчү товарлардын баасы 3,2 пайызга кымбаттаганы айтылды.

Ал эми тышкы жана өз ара соода жүгүртүүнүн көлөмү 800 миллион долларды түзүп, 18,3 пайызга төмөндөгөн. Анын ичинен экспортко чыккан товарлар 25,5 пайызга, импорт 15 пайызга азайган.

Январь-февраль айында Кыргызстандын ички дүң продукциясы 8,9 пайызга төмөндөгөнү маалым болгон.

Белгилер:
төмөндөө, экономика, статистика, ички дүң продукциясы, Кыргызстан
Тема боюнча
Быйыл эки айда Кыргызстандан 74,5 млн. доллар чыгарылып кетти
Кыргызстандык мигранттар январь менен февралда канча акча которду