Маданият, маалымат жана туризм министрлигинин Маданий мурастарды сактоо жана өнүктүрүү башкармалыгынын башкы адиси Чынарбек Жолдошев. Архив

Жолдошев: петроглифтерди консервациялоо абдан татаал иш

58
(жаңыланган 15:10 07.10.2020)
Маданият, маалымат жана туризм министрлигинин Маданий мурастарды сактоо жана өнүктүрүү башкармалыгынын башкы адиси Чынарбек Жолдошев петроглифтерди консервациялоо иштери тууралуу айтып берди.
Жолдошев: петроглифтерди консервациялоо абдан татаал иш

Петроглифтерди консервациялоо абдан татаал. Колдонулуучу каражаттар лабораториялык текшерүүлөрдү, дасыккан адистердин ишин талап кылат. Бул тууралуу Чынарбек Жолдошев Sputnik Кыргызстан радиосунун эфиринде маек куруп жатып билдирди.

Анын айтымында, Кыргызстандын аймагындагы петроглифтер соңку ирет 20 жыл мурда консервацияланган.

"Тарыхый саймалуу таштарды консервациялоо бир тарабынан туура деп табылганы менен кооптуу да жайы бар. Бир эле нерсесинен ката кетсе петроглифтерге олуттуу зыян алып келиши мүмкүн. Мисалы, быйыл бир методология кабыл алынды, колдонулган клей канча бир убакыт турган соң химиялык терс реакция бериши ыктымал. Андыктан бул маселеде чечим кабыл алуу абдан оор. Ошондой эле таштар да ар кандай болуп бөлүнөт. Кумдуу таштарга тартылган сүрөттөр ачык асман алдында тура берип күбүлө баштайт. Аларга, албетте, консервация иштери талап кылынат. Ушунун негизинде 2000-жылы Ысык-Көл облусу менен Сулайман-Тоодо жайгашкан кум ташка тартылган петроглифтер оңдоп-түзөөдөн өткөн. Ал иштер ийгиликтүү жасалып, тарыхый баалуулуктардын ушул күнгө чейин жакшы абалда сакталышына жардам берди", — деди Жолдошев.

Адис петроглифтерди изилдөө иштери 200-300 жыл гана мурда башталгандыктан, көп жагдайлар ачыла электигин кошумчалады.

58
Белгилер:
тарыхый баалуулуктар, тарых, петроглиф
Тема боюнча
Жолдошев: Кыргызстанда азырынча 583 археологиялык аймак бар экени белгилүү
Улуттук илимдер академиясына караштуу Энвер Гареев атындагы ботаникалык бак илим-изилдөө институтунун директорунун милдетин аткаруучу Гүлайым Донбаева

Донбаева: жаңы сейил бактарга жергиликтүү көчөттөрдү отургузуш керек

38
(жаңыланган 19:09 28.10.2020)
Улуттук илимдер академиясына караштуу Энвер Гареев атындагы ботаникалык бак илим-изилдөө институтунун директорунун милдетин аткаруучу Гүлайым Донбаева аталган бакчанын уникалдуулугу эмнеде экенин айтып берди.
Донбаева: жаңы сейил бактарга жергиликтүү көчөттөрдү отургузуш керек

Ботаникалык бакчада ар кандай ооруларга туруктуу өсүмдүктөрдүн түрлөрү бар. Алар жаңы салынып жаткан сейил бактарга отургузуу үчүн сунушталууда. Бул тууралуу Гүлайым Донбаева Sputnik Кыргызстан радиосуна маек куруп жатып маалымдады.

Анын айтымында, тыштан алып келинген өсүмдүктөр өлкөнүн шартына ылайыкташтырылбагандыктан өспөй калууда.

Ботаника багын Илимдер академиясынан бөлүү каралып жатат

"Эгемендүүлүк алгандан бери жеке ишкерлер чет өлкөдөн көчөттөрдү алып келип, көчөлөрдө сатышууда. Алып келинген бак-шактар менен бирге ар кандай өсүмдүктөрдүн дарттары кошо кирип жатат. Ал ооруга бул жакта мурдатан өскөн бактар туруштук бергени менен сырттан алып келингендер зыян тартып жатышат. Мисалы, учурда эмен багы, каштандардын жай мезгилинде эле жалбырагы саргарып түшүп жатканына күбө болуп жатабыз. Мезгилдин өтүшү менен өсүмдүктөр климатка жараша өзгөрүүдө. Акыркы жылдары Бишкек шаарында экологиялык абал начарлап, ар кандай себептер менен түтүн каптап жатат. Бул өсүмдүктөргө дагы терс таасирин тийгизүүдө. Мындан улам Ботаникалык бакчанын илимий кызматкерлери изилдөө жүргүзүп, ар кандай ооруларга туруктуу көчөттөрдү отургузууну, жаңы салынып жаткан сейил бактарга дагы жергиликтүү көчөттөрдү тигүүнү сунуштап жатышат", — деди Донбаева.

Ал бакчада 6500дөн ашык өсүмдүктүн түрү бар экенин кошумчалады.

38
Белгилер:
экология, парк, өсүмдүктөр
Тема боюнча
Вандалдар Бишкектин чок ортосундагы скульптураны өрттөп кетишти. Видео
Лид-аниматор Самара Мастанова

Мастанова: он мүнөттүк мультфильмди төрт күндө жасап бүтөбүз

199
(жаңыланган 17:43 28.10.2020)
Лид-аниматор Самара Мастанова Кыргызстанда кандай анимациялык эмгектер жасалып жатканын айтып берди.

Мастанова: он мүнөттүк мультфильмди төрт күндө жасап бүтөбүз

Лид-аниматор сценаристтер жана сүрөтчү-мультипликатор менен иштейт. Алсак, окуяга канча каарман, кандай фон, образдар керектигин дал ушул адис айтып турат. Бул тууралуу Самара Мастанова Sputnik Кыргызстан радиосунун эфиринде маек куруп жатып билдирди.

Балдар видеороликтери менен укмуштай акча тапчубуз. Дасыккан ютубердин баяны

Анын айтымында, бир команда кыска метраждуу он мүнөттүк мультфильмди төрт күндө жасап бүтөт.

"Мен Кыргыз-түрк "Манас" университетин аяктап жатканда дипломдук ишимде анимация жасадым. Албетте, бизде бул тармакка басым жасалып окутулбайт. Бирок интернетте видео сабактардын жардамы менен анимациялык тасма жаратса болот. Ошону менен бирге аталган окуу жайда Кыргызстандын алдыңкы аниматорлорунун бири Каныбек Өмүрбековдун кошумча курстарына катышуу мүмкүнчүлүгү бар. Азыр мен — иштеп жаткан студияда лид-аниматормун. Менин функциям тапшырык келсе бөлүштүрүп, жумуштун аткарылышын көзөмөлдөп, бүткөн анимациянын композициясы, пландарын карап, каталарын текшерүү. Алсак, бизде 8-9 кишиден турган 2D жана 3D жасаган командалардын бирден лид-аниматору болот. Азыркы учурда биздин эмгектер "Ютубдагы" каналга чыгып жатат. Бул өспүрүмдөргө арналган контент десек болот. Анда адамдардын жашоосундагы ийгилиги же жеңилүүсү, сүйүү же көңүл калуу жана кайгылуу, же тескерисинче, күлкүлүү окуялары чагылдырылат. Анимациялардын үнү кыргызча, түркчө, казакча, орусча, немец жана англис тилинде коштолуп чыгып жатат", — деди Мастанова.

Ал 2D жана 3D анимацияларды Moho pro, Blender программаларынын жардамы менен жасап жатышканын кошумчалады.

199
Белгилер:
анимация, тасма, мультфильм
Тема боюнча
Мультфильм каарманына айланган ар улуттун кыздары. Суктанткан сүрөттөр
ӨКМ кызматкерлери. Архив

Токмоктун базарында чыккан өрттү толугу менен өчүрүштү

0
(жаңыланган 00:22 29.10.2020)
Токмоктун базарындагы дүкөндөн чыккан жалынды өрт өчүрүүчүлөр болжол менен эки сааттан ашык алышып жатып өчүрүшкөн.

БИШКЕК, 29-окт. — Sputnik. Токмоктогу "Булак" базарынын аймагында эт саткан дүкөндөн чыккан өрттү үч бригада өчүрдү. Бул тууралуу ӨКМдин маалымат кызматынан кабарлашты.

"Тилсиз жоо алгач чектөөгө алынып, андан кийин толугу менен саат 23:29да өчүрүлдү", — деп билдирди маалымат кызматы.

Эске салсак, ӨКМге Токмок шаарынын базарындагы дүкөндөрдүн биринен чыккан тилсиз жоо тууралуу маалымат 19:12де түшүп, ал жерге үч бригада жөнөп кеткени кабарланган.

Министрликтен кырсыктан жабыркагандар жок экендигин айтышты. Өрттүн жалпы аянты болжол менен 600 чарчы метрге жеткен. 

0
Белгилер:
видео, өрт, базар, Токмок, Кыргызстан
Тема боюнча
Ош шаарындагы өрт: эки киши ооруканага түштү