Улуттук илимдер академиясынын Суу көйгөйлөрү жана гидроэнергетика Тянь-Шань бийик тоолуу илимий борборунун жетекчиси Рысбек Сатылканов

Адис соңку жылдары кардын аз жаап жаткан себебин түшүндүрдү

119
Улуттук илимдер академиясынын Суу көйгөйлөрү жана гидроэнергетика Тянь-Шань бийик тоолуу илимий борборунун жетекчиси Рысбек Сатылканов жаратылыш кубулуштары өз ара байланышта жана бири-биринен көз каранды экенин орус окумуштуусу Василий Докучаев айтканын белгиледи.

Кыргызстанда жайдын аптаптуу болуп, кышкысын кардын аз жаап жатканы глобалдык процесстен көз каранды. Бул тууралуу Рысбек Сатылканов Sputnik Кыргызстан радиосуна маек берип жатып билдирди.

Адис соңку жылдары кардын аз жаап жаткан себебин түшүндүрдү

Анын айтымында, бул көрүнүшкө 1948-жылы негизделген Тянь-Шань бийик тоолуу илимий борбору байкоо жүргүзүп келет.

"Докучевдин идеясын негиз кылып академик Андрей Григорьев, Григорий Авсюк жана башкалар "Тянь-Шань физико-географиялык станциясын" түзүшкөн. Ал учурда Тянь-Шань бийик тоолуу илимий борбору деп аталып, ошол идеянын тегерегинде институт бүгүнкү күнгө чейин иш алып барууда. Ал идеяга ылайык, Борбор Азияда кышында кардын аз түшүп, жайдын аптаптуу болуп, климатынын өзгөрүшү жалпы глобалдык процесске байланыштуу. Алсак, Гренландия тосмосу кескин эрип, Россиянын түндүгүндөгү суулардын көп өлчөмдө Атлантика океанына куюлушунан улам анын туздуулугу азайып кеткен. Натыйжада муздак суу массасы ылдый түшүп, аралашуу төмөндөгөнүнүн кесепетинен "голд стрим" деген агымдын басаңдашына алып келген. Бул абанын глобалдык ысып кетишинин негизги себептеринин бири болуп эсептелет. Мындан тышкары, кардын кышында аз түшүп жатышына Сибирь антициклонунан улам нымдуу абанын агымы Борбор Азияга келиши себеп. Мына ушул жана башка себептерден улам глобалдык жылуулуктун таасирин сезип жатабыз. Кургакчылык мурда деле болчу, бирок соңку учурда күчөп жатканы байкалууда", — деди Сатылканов.

Ошондой эле ал бул процесстер өлкөдөгү мөңгүлөрдүн эрип жатышына кыйыр же түз таасирин берип жатканын кошумчалады.

Подкасттын толук версиясын видеодон көрүңүз:

119
Белгилер:
Рысбек Сатылканов, климат, суу, кар, кургакчылык
Тема боюнча
Сатылканов: Кыргызстан өзүнөн суу агып чыккан Орто Азиядагы жалгыз өлкө
Айыл, суу чарба жана аймактарды өнүктүрүү министрлигине караштуу Кошулган нарктын агро азык-түлүк чынжырчасын өнүктүрүү башкармалыгынын башчысы Марат Асыпбеков

Асыпбеков: логистикалык борбор курган ишкерлер мамлекеттен колдоо табат

28
Айыл, суу чарба жана аймактарды өнүктүрүү министрлигине караштуу Кошулган нарктын агро азык-түлүк чынжырчасын өнүктүрүү башкармалыгынын башчысы Марат Асыпбеков өлкөдө 23 соода-логистикалык борбор куруу планда бар экендигин айтты.

Соода-логистикалык борборду курууну колго алган ишкерлерге мамлекет тарабынан колдоо көрсөтүлүп, жеңилдетилген салык формасын колдонушат. Мындай маалыматты Марат Асыпбеков Sputnik Кыргызстан радиосунун эфиринде билдирди.

Асыпбеков: логистикалык борбор курган ишкерлер мамлекеттен колдоо табат

Анын айтымында, өлкөдөгү 12 соода-логистикалык борбордун көбү эл аралык стандарттарга дал келбейт.

"2015-2017-жылдар аралыгында Айыл чарбасын соода-логистикалык багытында өнүктүрүү жана уюштуруу боюнча өкмөттүн токтому чыккан. 2018-жылы аталган концепция программага айланып, 2019-2023-жылдарга чейин түзүлгөн. Учурда биз ушул программа боюнча иштеп, анын алкагында 12 логистикалык борбор курулду. Эми республиканын аймактарында дагы 23 борбор ачуу пландалып жатат. Соода-логистикалык борбор ачууну каалаган ишкер мамлекет тарабынан колдоого ээ болуп, салыктан бошотулат же жеңилдетилген формада колдоно алат. Борборлорду куруу үчүн абдан көп каражат керектелгендиктен, Азия өнүктүрүү банкынан гранттык негизде 100 миллион АКШ доллары бөлүнүп, анын 50 миллиону айыл чарбасын өнүктүрүүгө берилери айтылды. Ага ылайык, ар бир облуста бирден логистикалык борбор куруу пландалууда. Алар Бишкек, Токмок, Каракол, Кызыл-Кыя шаарларында, Сузак, Кара-Суу райондорунда уюштурулары каралууда", — деди Асыпбеков.

Ошондой эле адис эл аралык стандартка жооп берген соода-логистикалык борборлордун ачылышы ЕАЭБ өлкөлөрүнө айыл чарба продукцияларын оңой экспорттоого жол ачыларын кошумчалады.

28
Белгилер:
логистикалык борбор, экспорт, айыл чарба продукциясы
Тема боюнча
Каарбаева: Россия-кыргыз бизнес-форуму ишкерлерге чоң мүмкүнчүлүктөрдү ачты
Бишкек жылуулук тармагы ишканасынын өндүрүштүк-техникалык бөлүмүнүн башчысынын орун басары Нурлан Айтмурзаев

Айтмурзаев: Бишкектин тургундары жылуулук системаларын текшертип коюшу керек

12
"Бишкек жылуулук тармагы" ишканасынын өндүрүштүк-техникалык бөлүмүнүн башчысынын орун басары Нурлан Айтмурзаев борбордо күз-кыш мезгилдерине карата суу түтүктөрү толук реконструкциядан өткөнүн айтты.

Борбор калаа боюнча турак-жайлардагы жарактан чыккан жылуулук жана ысык суу түтүктөрү алмаштырылып, пландалган иштер соңуна чыкты. Мындай маалыматты Нурлан Айтмурзаев Sputnik Кыргызстан радиосунун эфиринде билдирди.

Айтмурзаев: Бишкектин тургундары жылуулук системаларын текшертип коюшу керек

Анын айтымында, ар бир шаар тургуну кышка жоопкерчилик менен даярданып, жылуулук системаларынын абалын көзөмөлдөп коюшу керек.

"Ар жылдын март-апрель айларында "Бишкек жылуулук тармагы" кезектеги күзгү-кышкы мезгилге карата даярдыкты дароо баштайт. Ушул жылдын 1-сентябрына карата Бишкекте 1946 метр эскирген түтүк оңдолуп, 350 арматура алмаштырылды. Мындан тышкары, 946 чарчы метрлик бузулган жылуулук изоляциясы калыбына келтирилди. Каралаев, Абдымомунов, Жумабек жана Ростовский көчөлөрү аркылуу өткөн суу түтүктөрү реконструкцияланды. Жалпысынан шаар боюнча 60 миллиметрден 133 миллиметрге чейинки диаметрдеги 475 түтүк алмаштырылды. Бишкек шаары боюнча турак-жайлардагы жарактан чыккан жылуулук жана ысык суу түтүктөрү алмаштырылып, пландалган иштер соңуна чыгып, 100 пайыз күз-кыш мезгилине даяр. Бул учурда шаар тургундары да өз турак-жайларындагы жылытуучу жабдыктарды текшерүүдөн өткөрүп коюшу керек. Бул кышкы суукта болуп кетүүчү ар кандай бузулуу, кырсыктардын алдын алат", — деди Айтмурзаев.

Ошондой эле адис абоненттерди жылуулук жана ысык сууга болгон карыздарды убагында төлөөгө чакырды.

12
Белгилер:
Нурлан Айтмурзаев, Бишкек, жылуулук, суу түтүктөрү, реконструкция
Тема боюнча
Суу тартыштыгы. Министрлик элди көмүр менен газ камдоого чакырды
Мотоциклчен киши. Архивдик сүрөт

Мотоциклчен киши аэропортко кеткен трассадан жөө адамды коюп, жол жабылды

0
(жаңыланган 23:34 19.09.2021)
Жолго 50дөй киши топтолуп ызы-чууга түштү. Кырсыктын кесепетинен болжол менен 50 жаш курагындагы киши каза болду.

БИШКЕК, 19-сен. — Sputnik. "Манас" аэропортуна кеткен жолдо мотоциклчен киши жөө адамды коюп кетти. Бул тууралуу Чүй облустук милиция билдирди.

Окуя бүгүн саат 20:00дө болгон. Маалыматка караганда, кырсыктын кесепетинен жөө киши набыт болгон. Болжол менен ал 50 жашта. Активист Болот Ибрагимов авариядан кийин тартылган видеону соцтармакка жарыялады.

Посмотреть эту публикацию в Instagram

Публикация от Болот Ибрагимов SFR (@bolotibragimov)

Кадрдан жол убактылуу жабылып калганын көрүүгө болот. Топтолгон 50дөй киши ызы-чууга түшкөн. Милициянын божомолу боюнча, алар жергиликтүү тургундар менен мотоциклчен кишинин достору болушу мүмкүн.

Чүй ОИИББдин маалымат кызматы саат 21:00дөр чамасында Манас айылынын жашоочулары Бишкек — аэропорт жолун тосуп, жол кырсыктарына нааразычылыктарын билдиришкенин кабарлады.

"Учурда милиционерлер жергиликтүү тургундарга түшүндүрүү иштерин жүргүзүп жатат", — деди ОИИББден.

Түнкү саат 11лер чамасында эл тарай элек болчу.

0
Белгилер:
Бишкек, милиция, жол кырсык, мотоцикл
Тема:
2021-жылдын башынан бери Кыргызстанда болгон жол кырсыктар
Тема боюнча
Бишкекте жүк ташыган поездге урунуп 21 жаштагы жигит каза тапты