Спорттук медицина жана физикалык реабилитация боюнча дарыгер Жаңылмырза Бакиридин кызы

Бакиридин кызы: баланын үйдө сабак окууга ыңгайлуу партасы болушу керек

72
Спорттук медицина жана физикалык реабилитация боюнча дарыгер Жаңылмырза Бакиридин кызы мүмкүн болсо ар бир баланын үйдө сабак окууга ыңгайлуу партасы болушу керектигин айтты.

Бала мектепте бир нече саат убакыт өткөрсө, калган учурда үйдө болот. Андыктан үй-бүлө мүчөлөрүнүн ага болгон таасири көбүрөөк. Өзүн алып жүрүүнү, түз отуруп, тыкан болууну жакындарынан үйрөнөт. Бул тууралуу Жаңылмырза Бакиридин кызы Sputnik Кыргызстан радиосунун эфиринде маек куруп жатып билдирди.

Бакиридин кызы: баланын үйдө сабак окууга ыңгайлуу партасы болушу керек

Анын айтымында, баланын омурткасы кыйшайып, дене түзүлүшүндө мандем болсо дарыгерлерге алып баруу зарыл.

"Балага үйдө сабак окууга ылайыктуу, өзүнө жараша ыңгайлуу орундук даярдап берген оң. Белин түздөп отурушу үчүн жөлөнгүчү бар, буту жерге тийип, жарык туура берилгендей шарт болушу зарыл. Мына ушунда бала туура отурганды үйрөнөт. Эгерде өзүнө ылайыксыз, мисалы, атасынын столуна отуруп алган болсо, кыйшайып отуруп алат да, ал адат болуп калышы ыктымал. Эгер финансылык маселелер болсо, бир жолу чыгынып трансформер парта алып коюп, аны бала өскөн сайын чоңойто берсе болот. Пандемияда үйдө окуган балдар кандай кыйналганын көрдүк. Жатып-туруп, бүктөлүп отуруп алып эле окуп жатышты. Мунун баары баланын омурткасына, жалпы эле өсүүсүнө таасир этет. Ошону менен бирге бала активдүү болгону дурус. Күнүнө жок дегенде бир жолу ата-энеси менен сейилдеп, велосипед, самокат тээп турса булчуңдары иштеп, сергек, күчтүү болот. Андан тышкары, баланын кызыкчылыктарын эске алуу менен кошумча ийримдерге берген жакшы. Ал эми мектепке жаңы барып адаптация боло албай жатканда ийримге берип, дагы башка чөйрөгө аралаштыруу туура эмес. Бул баланы стресске кептейт", — деди Бакиридин кызы.

Адис бала менен чоң адамдардай сүйлөшүү, түшүндүрүү жакшы натыйжасын берерин кошумчалады.

72
Белгилер:
бала, ден соолук, мектеп, даярдык, Жаңылмырза Бакиридин кызы
Тема боюнча
Министрлик окуучулардын күзгү, кышкы жана жазгы каникулунун мөөнөтүн айтты
Рубрика радио Sputnik Кыргызстан Көөнө сөз

Талантбеков: "Манаста" фонтанды түшүндүргөн көөнө сөз бар

12
"Көйкашка" коомдук бирикмесинин мүчөсү, манасчы Нурбек Талантбеков "Манас" эпосунда кездешкен көөнө сөздөрдүн бирин чечмелеп берди.

"Манас" эпосунда фонтанды түшүндүргөн "оргума" деген көөнө сөз бар. Аны учурда күнүмдүк турмушта колдонууга болот. Бул тууралуу Нурбек Талантбеков Sputnik Кыргызстан радиосунун "Көөнө сөз" рубрикасында билдирди.

Талантбеков: "Манаста" фонтанды түшүндүргөн көөнө сөз бар

Анын айтымында, "Манас" эпосунда көптөгөн көөнө сөз кездешет.

Манасчи, член общественного объединения Көйкашка Нурбек Талантбеков на радиостудии Sputnik Кыргызстан
© Sputnik / Асель Сыдыкова
"Көйкашка" коомдук бирикмесинин мүчөсү, манасчы Нурбек Талантбеков
"Күндөлүк турмушта колдонулуп келген фонтан деген маанини түшүндүргөн сөз "Манаста" барбы деген суроо жаралат. Адатта фонтан сөзү бизге тыштан кирип, биздин тарыхта кездешпегендей кабылданып калууда. "Манас" эпосунда фонтан "оргума" же "оргу" деп айтылган. Бул сөз атырылып чыгуу, оргуштоо, уюлгуу, уюлгуп көтөрүлүү деген маанини түшүндүрөт. Эпосто "оргумасы оргуштап калаа көркү өсүптүр" деген саптар Сагынбай Орозбаковдун вариантында кездешет. Муну бүгүнкү турмушта да колдонууга мүмкүн. Анткени учурда шаарларда оргумалар, башкача айтканда, фонтандар арбын", — деди Талантбеков.

Ал ошондой эле көөнө сөздөрдү колдонуп тилди байытууга болорун кошумчалады.

12
Белгилер:
Нурбек Талантбеков, Манас эпосу, эне тил, Кыргызстан, көөнө сөз
Тема боюнча
Талантбеков: "мажилис" сөзү кеңеш, жыйын деген маанини билдирет
Милдеттүү медициналык камсыздандыруу фондунун программаларын ишке ашыруу башкармалыгынын башчысы Жыпара Азизбекова

Азизбекова: былтыр 50 миңдей кош бойлуу аялга камсыздандыруу полиси берилди

19
Милдеттүү медициналык камсыздандыруу фондунун программаларын ишке ашыруу башкармалыгынын башчысы Жыпара Азизбекова 2020-жылы 50 миңдей кош бойлуу аялга камсыздандыруу полиси берилгенин айтты.

Милдеттүү медициналык камсыздандыруу фонду (ММКФ) 2015-жылдан баштап кош бойлуулугу боюнча каттоодо турган аялдарга бекер милдеттүү камсыздандыруу тарата баштаган. Бүгүнкү күндө полистин наркы бир жылга 1 286 сом деп белгиленген. Бул каражатты фонд төлөйт. Бул тууралуу Жыпара Азизбекова Sputnik Кыргызстан радиосунун эфиринде маек куруп жатып билдирди.

Азизбекова: былтыр 50 миңдей кош бойлуу аялга камсыздандыруу полиси берилди

Анын айтымында, 2020-жылы Кыргызстанда 139 059 аял төрөгөн.

"Милдеттүү медициналык камсыздандыруу полисин алуу үчүн кош бойлуу аялдар 12-жумасында Үй-бүлөлүк дарыгерлер борборуна, фельдшердик-акушердик пунктуларга каттоого турушу зарыл. Полисти алгандарга орточо эсеп менен 50 пайыз базар баасынан жеңилдетилген негизде дары-дармектерди (темир, йод, фолий кислотасы жана башка препараттар) алганга мүмкүчүлүк берилет. ММКФ тарабынан 2020-жылы 49 904 аялга камсыздандыруу полиси берилсе, анын 93 пайызы камсыздандырылган эмес болгон. Мамлекеттик кепилдиктер программасынын негизинде адистин жолдомо каты болсо базалык лабораториялык жана диагностикалык 11 изилдөө (кан, заара анализи, уретралдык, вагиналдык мазоктун микроскопиясы ж.б.) акысыз жүргүзүлөт. Ошону менен бирге төрөт жана кесарево бекер болот. Ал эми кош бойлуулар жеңилдетилген жардам алганына карабастан кымбат изилдөөлөрдүн (ангиография, гемосорбция, ангиокардиография, компьютердик томография, коронарография ж.б) акысын өздөрү төлөшөт", — деди Азизбекова.

Адис чет элдик жарандар камсыздандыруу полисин бир жылга 15 652, ал эми жарым жылга 7 826 сомго ала алышарын кошумчалады.

19
Белгилер:
милдеттүү, камсыздандыруу
Тема боюнча
Гинеколог: коронавируска каршы эмдөө кош бойлуулар үчүн коопсуз
Кар учурунда жолдөн өтүп бараткан адамдар. Архив

Ноябрь айында аба ырайы кандай болот. Синоптиктердин божомолу

0
(жаңыланган 13:35 18.10.2021)
"Кыргызгидрометтин" маалыматына караганда, алдыдагы айда абанын айлык орточо температурасы климаттык норманын чегинде болот.

БИШКЕК, 18-окт. — Sputnik. Кыргызгидромет агенттиги ноябрь айына карата аба ырайынын божомолу тууралуу маалымат берди.

© Фото / Кыргызгидромет
Ноябрь абанын орточо температурасы

Ага ылайык, абанын айлык орточо температурасы жана жаан-чачындын айлык көлөмү нормага жакын болушу күтүлүүдө.

© Фото / Кыргызгидромет
Ноябрдагы жаан-чачындын орточо көлөмү

Чүй облусу

Абанын айлык орточо температурасы климаттык норманын чегинде болуп, 3…5 градус жылуу, тоо этектеринде жана Кемин өрөөнүндө -1 градус сууктан +1 градуска чейин жылыйт. 

Ай ичинде абанын температурасы күндүз 5…10 градустан  12…17 градуска чейин жылып, бирок кээ бир күндөрү -2ден +3 градуска чейин төмөндөшү мүмкүн.

Кемин өрөөнүндө жана тоо этектериндеги райондордо абанын температурасы түнкүсүн 0…-5° сууктун тегерегинде болуп, күндүз 2…7ден  8…13 градуска чейин жетет. Жаан-чачындын айлык көлөмү норманын чегинде болору  күтүлүүдө.

Талас облусу

Абанын айлык орточо температурасы климаттык норманын чегинде туруп, 1…3 градус жылуу болушу күтүлөт.

Ай ичинде абанын температурасы түнкүсүн -4...+1, күндүз 10…15 градуска чейин жылышы мүмкүн. Анткен менен кээ бир түндөрү температура  -6…-11 градуска чейин түшөт. Жаан-чачындын айлык көлөмү нормага жакын болот.

Ош облусу

Абанын айлык орточо температурасы климаттык норманын чегинде болуп, 5…7, тоо этектериндеги райондордо 3…5 градус жылуу болот.

Ай ичинде абанын температурасы түнкүсүн 5…10 градус, күндүз 12…17 градуска чейин жылуу болушу ыктымал.

Тоо этектериндеги райондордо -2…+3төн тарта 2…7 градуска чейин жылып, кээ бир түндөрү -3…-8 градуска чейин муздашы мүмкүн. Жаан-чачындын айлык көлөмү нормага жакын болушу күтүлүүдө.

Жалал-Абад району

Абанын айлык орточо температурасы климаттык норманын чегинде болуп 5…7, тоо этектериндеги райондордо 3…5 градус жылуу болору божомолдонууда.

Ай ичинде абанын температурасы түнкүсүн -2…+3төн тарта 5…10 градуска чейин, күндүз 6…11ден башталып, 12…17 градуска чейин жылыйт.

Токтогул районунда ай ичинде абанын температурасы түнкүсүн -4…+1ден 2…7 градуска чейин, күндүз 2…7ден башталып,  8…13 градуска чейин жылыйт. Жаан-чачындын айлык көлөмү нормага жакын болот.

Баткен облусу

Абанын айлык орточо температурасы климаттык норманын чегинде туруп 5…7, тоо этектериндеги райондордо 3…5 градус жылуу болот. 

Ай ичинде абанын температурасы түнкүсүн -2…+3төн тарта 5…10го чейин, күндүз 6…11ден 12…17 градуска чейин жылуу болору божомолдонууда. Жаан-чачындын айлык көлөмү нормага жакын болушу күтүлүүдө.

Ысык-Көл облусу

Абанын айлык орточо температурасы климаттык норманын чегинде болуп +2…+4 градустан  -1…+1ге чейин жетет.

Ай ичинде абанын температурасы түнкүсүн 0…-5 градус сууктан 1…6га чейин жылуу, күндүз 3…8ден 8…13кө чейин жылуу болот. Кээ бир күндөрү облустун чыгыш тарабында түнкүсүн -6…-11 градуска чейин суук болот. Жаан-чачындын айлык көлөмү нормага жакын болот.

Нарын облусу

Абанын айлык орточо температурасы климаттык норманын чегинде болуп -1…-3 градуска чейин сууктайт.

Ай ичинде абанын температурасы түнкүсүн -1…-6 градус суук болуп, кээ бир түндөрү -7…-12 градуска чейин жетиши мүмкүн. Күндүз эң жылуу дегенде 3…8 градуска жетет. Жаан-чачындын айлык көлөмү нормага жакын болот.

0
Белгилер:
Кыргызстан, күз, аба ырайы, жаан-чачын
Тема боюнча
Жылуу эле болобу? Октябрь айына карата аба ырайы