Кыргыз таануучу, Бакдөөлөт коомдук фондунун жетекчиси Мелис Мураталиев. Архив

Мураталиев: эне сүтү менен ата акылы куштун эки канатындай болушу керек

133
Кыргыз таануучу, "Бакдөөлөт" коомдук фондунун жетекчиси Мелис Мураталиев учурдагы кыргыз коомунда аталар анчейин баркталбай жатканын айтты.

Азыркы биздин коом эне сүтү деп аны көкүрөккө бекем уюттук. Бул жакшы көрүнүш. Баласы күтүүсүз өлүмгө дуушар болгон учурда да "эне сүтүмдөн кечтим" деп энеси айтат. Бул элге жайылып, колдонулуп жаткан турмуштук учурлардын бири. Бирок ошол эле маалда биз "ата акылы" дегенге анча көңүл бурбай жаткандайбыз. Мындай пикирин Мелис Мураталиев Sputnik Кыргызстан радиосуна маек куруп жатып билдирди.

Мураталиев: эне сүтү менен ата акылы куштун эки канатындай болушу керек

Анын айтымында, кыргыздар ар бири коом алдындагы өз укук, милдетин бийик деңгээлде сактап жашоого далалаттанышкан.

"Ата-бабаларыбыз өз коому, элинин алдындагы укук, милдеттерине терең көңүл буруп, жоопкерчилик менен мамиле кылган. Бул азыркы замандагы кызматтык милдеттер эмес, айталы, ошол эле уулдук, аталык, күйөөлүк, достук жана башка кадимки жашоодогу парздары. Күн менен түн, жарык менен караңгы деген сыяктуу эле бардык нерсенин жубу болот деген түшүнүктү көкүрөгүнө бекем уюткан кыргыз коомчулугу эне сүтү менен катар эле ата акылын да барктап, баалашкан. Куштун кош канатындай болуп бул эки түшүнүк дайыма бирге жүргөн. Башкача айтканда, ата менен энени бөлүп урмат көрсөтүү кыргыз баласы үчүн жат көрүнүш болгон. Азыркы учурда, тилекке каршы, мына ушул "ата акылы" деген түшүнүккө анча маани бербей келебиз. Албетте, буга биринчи кезекте аталар өзүбүз күнөөлүбүз. Анткени жоопкерчиликтүү боло албай калдык. Балаңа же жаш муунга акылдуу ата болордон мурда сен ошол акылды өзүңө сиңиришиң керек. Бул түшүнүктү биринчи кезде жеке укугу катары эмес, милдети катары кабыл алып, олуттуу мамиле жасашы керек. Ошондо гана эл арасында ата кадыры жогорулайт", — деди Мураталиев.

Ал муну менен катар эле карыялык милдет да учурдагы коомдо анча аткарылбай келерин кошумчалады.

Подкасттын толук вариантын видеодон көрүңүз:

133
Белгилер:
Мелис Мураталиев, ата, милдет, укук
Тема боюнча
Мураталиев: аксакал — бул наам, жаш курак эмес
Кыргыз мал чарба жана жайыт изилдөө институтунун директору Максатбек Нурдинов. Архив

Нурдинов: өлкөдө чыгарылган малдын уругун сактаган банк бар

15
Кыргыз мал чарба жана жайыт изилдөө институтунун директору Максатбек Нурдинов асыл тукум малды көбөйтүүдө жергиликтүү породаларга басым жасоо зарылдыгын айтты.

Илимий институттун Биотехнология борбору бар. Ал жерде мал үчүн атайын сперма банк иштейт. Бул тууралуу Максатбек Нурдинов Sputnik Кыргызстан радиосунда маек куруп жатып билдирди.

Нурдинов: өлкөдө чыгарылган малдын уругун сактаган банк бар

Анын айтымында, аталган борбордо 1980-жылдардан берки өлкөдө чыгарылган асыл тукум малдын уругу тоңдурулуп, сактоодо турат.

"Малдын асылдуулугун арттырууда жергиликтүү климатка көнгөн породаларга басым жасоо өтө маанилүү. Анткени биздин тоолуу өлкөгө же климатына көнө албай, сырттан алып келинген мал кырылып калышы мүмкүн. Андыктан асыл тукум экен деп эле сырттан ташып келүүгө кызыга бербеш керек. Тескерисинче, биздеги бар малдын асылдуулугун арттырууга жана аны көбөйтүүгө басым жасоо зарыл. Бул үчүн бизде бардык мүмкүнчүлүктөр бар. Маселен, биздин илимий институтта республикада соңку 40 жылда чыгарылган асыл тукум малдын баарынын спермалары атайын банкта сакталып турат. Азыр аларды алып, пайдалануу заман талабы, — деди Нурдинов.

Илимпоз калк арасында малдын туягынын санына эмес сапатына кызыгуу колго алына баштагандыгын кошумчалады.

Подкасттын толук вариантын видеодон көрүңүз:

15
Белгилер:
Максатбек Нурдинов, асыл тукум, өнүктүрүү, саясат
Тема боюнча
Нурдинов: малдын тукумун жакшыртуу үчүн 15-20 жыл талап кылынат
Энергетика министринин орун басары Тилек Айталиев

Айталиев: чакан ГЭСтер өндүргөн электр энергияны мамлекет сатып алат

31
(жаңыланган 13:37 28.10.2021)
Энергетика министринин орун басары Тилек Айталиев чакан ГЭСтерди куруу, инвесторлорду кызыктыруу үчүн мыйзамдар жөнгө келтириле турганын белгиледи.

Чакан ГЭСтер чыгарган электр энергияны мамлекет милдеттүү түрдө 10 жыл бою сатып алат. Аны 15 жылга чейин узартуу аракеттери көрүлүүдө. Бул тууралуу Тилек Айталиев Sputnik Кыргызстан радиосунда маек куруп жатып билдирди.

Айталиев: чакан ГЭСтер өндүргөн электр энергияны мамлекет сатып алат

Анын айтымында, тийиштүү мыйзам долбоору учурда өлкө башчынын кароосунда.

"Энергетика тармагындагы саясатты жүргүзгөн мекеме катары чакан ГЭСтерди куруу, инвесторлордун кызыгуусун жаратуу үчүн бул багыттагы ченемдик акт, мыйзамдар менен иш жүргүзүлөт. Учурда "энергияны кайра жаратуу булактары жөнүндө" мыйзам иштеп жатат. Анда чакан ГЭСтер иштеп чыккан электр энергияны мамлекет 10 жыл милдеттүү түрдө сатып алат. Ошондой эле колдонуучулар сатып ала турган баадан кыйла жогору нарк коюлган. Учурда сатып алуу убактысын 15 жылга чейин узартуу боюнча мыйзам долбоору Жогорку Кеңештен каралып, президенттин кароосуна жиберилди. Мамлекет башчы кол койсо бул норма күчүнө кирет. Буга ички жана тышкы инвесторлор кызыгуу жаратууда", — деди Айталиев.

Ал инвесторлор тарабынан жер бөлүп берүү боюнча көйгөйлөр көтөрүлүп жатканын кошумчалады.

 

31
Белгилер:
чакан ГЭС, электр энергиясы, инвестор, Тилек Айталиев
Тема боюнча
Өкмөт беш жылда өлкөнүн энергетикалык коопсуздукка жетерин убадалады
Sputnik Кыргызстан маалымат агенттиги жана радиосунун жетекчилиги менен жамааты салттуу кийимдер боюнча долбоордун катышуучуларына ыраазычылык билдирди

Sputnik салттуу кийимдер долбоорунун катышуучуларына ыраазычылык билдирди. Сүрөт

0
Иш-чарада фотомодель, продюсер жана долбоордун жаратуучуларына салттуу кийимдер боюнча материалдын негизинде даярдалган 2022-жылдын календары берилди.

БИШКЕК, 28-окт. — Sputnik. Sputnik Кыргызстан маалымат агенттиги жана радиосунун жетекчилиги менен жамааты салттуу кийимдер боюнча долбоордун катышуучуларына ыраазычылык билдирди.

Белгилей кетсек, Sputnik Кыргызстан маалымат агенттиги "Кийиз дүйнө" коомдук фонду менен биргеликте "Салттуу баш кийим", "Аялдардын салттуу кийими", "Эркектердин салттуу кийими" аттуу лонгрид, фотодолбоорлорун чыгарган.

  • Международное информационное агентство и радио Sputnik Кыргызстан и общественный фонд Кийиз дуйно выразили благодарность участникам фотопроектов Национальные головные уборы, Национальная женская и мужская одежда
    Sputnik Кыргызстан маалымат агенттиги жана радиосунун жетекчилиги менен жамааты салттуу кийимдер боюнча долбоордун катышуучуларына ыраазычылык билдирди
    © Sputnik / Табылды Кадырбеков
  • Международное информационное агентство и радио Sputnik Кыргызстан и общественный фонд Кийиз дуйно выразили благодарность участникам фотопроектов Национальные головные уборы, Национальная женская и мужская одежда
    Иш-чарада фотомоделдерге, продюсерлерге жана долбоордун жаратуучуларына өздөрүнүн сүрөтү менен даярдалган 2022-жылдын календары берилди
    © Sputnik / Табылды Кадырбеков
  • Международное информационное агентство и радио Sputnik Кыргызстан и общественный фонд Кийиз дуйно выразили благодарность участникам фотопроектов Национальные головные уборы, Национальная женская и мужская одежда
    Аталган долбоорго ар кайсы тармактын өкүлдөрү тартылган
    © Sputnik / Табылды Кадырбеков
  • Международное информационное агентство и радио Sputnik Кыргызстан и общественный фонд Кийиз дуйно выразили благодарность участникам фотопроектов Национальные головные уборы, Национальная женская и мужская одежда
    Алардын арасында актер, ырчы, кол өнөрчү, окуучу, блогер, фермер, ишкерлер дагы бар
    © Sputnik / Табылды Кадырбеков
  • Международное информационное агентство и радио Sputnik Кыргызстан и общественный фонд Кийиз дуйно выразили благодарность участникам фотопроектов Национальные головные уборы, Национальная женская и мужская одежда
    Салттуу кийимдердин бардыгы дал ушул долбоордун катышуучуларынын колунан жаралган.
    © Sputnik / Табылды Кадырбеков
1 / 5
© Sputnik / Табылды Кадырбеков
Sputnik Кыргызстан маалымат агенттиги жана радиосунун жетекчилиги менен жамааты салттуу кийимдер боюнча долбоордун катышуучуларына ыраазычылык билдирди

Иш-чарада фотомоделдерге, продюсерлерге жана долбоордун жаратуучуларына өздөрүнүн сүрөтү менен даярдалган 2022-жылдын календары берилди. Аталган долбоорго ар кайсы тармактын өкүлдөрү тартылган. Алардын арасында актер, ырчы, кол өнөрчү, окуучу, блогер, фермер, ишкерлер дагы бар. Салттуу кийимдердин бардыгы дал ушул долбоордун катышуучуларынын колунан жаралган.

Sputnik Кыргызстан маалымат агенттиги жана радиосунун жетекчиси Елена Череменина катышуучуларга ыраазычылык билдирип, кыргыз элинин каада-салт, үрп-адатын жайылтууга салым кошуп жатканын белгилеген.

Международное информационное агентство и радио Sputnik Кыргызстан и общественный фонд Кийиз дуйно выразили благодарность участникам фотопроектов Национальные головные уборы, Национальная женская и мужская одежда
© Sputnik / Табылды Кадырбеков
Sputnik Кыргызстан маалымат агенттиги жана радиосунун жетекчиси Елена Череменина катышуучуларга ыраазычылык билдирип, кыргыз элинин каада-салт, үрп-адатын жайылтууга салым кошуп жатканын белгилеген
"Биздин долбоор кыргыздын маданиятын, үрп-адатын кийинки муунга сактап, жеткирүүдө жардам берет деген үмүттөмүн. Ал окурмандарга sputnik.kg сайтында кыргыз жана орус тилдеринде жеткиликтүү. Мындан сырткары, социалдык баракчалардан да тапса болот. Булар бир гана сайтка эмес өлкөнүн башкы аянтына коюлуп, кийин фотоплакаттар улуттук музейге тапшырылган. Мындан тышкары, улуттук баалуулуктар тууралуу долбоор Дубай шаарында ачылган Expo-2020 жарманкесинде көрсөтүлүүдө", — деди Череменина.

Өз кезегинде долбоорго катышуучу болгон моделдер да тартуу маалындагы кызыктуу учурларга токтолуп, ыраазычылык билдиришкен.

"Sputnik Кыргызстан агенттигинин жалпы жамаатына ыраазычылык билдиребиз. Бул долбоор келечек муунга өтө керек жана маанилүү. Балким, биз азыр анын канчалык маанилүү экенин билбей жаткан чыгарбыз, бирок кийин алар өтө баалуу болуп калат", — деди актриса Таалайкан Абазова.

Sputnik Кыргызстан — ондогон мамлекетке жайылган эл аралык маалымат агенттиги жана радиосунун бир бөлүгү. Sputnik дүйнө жүзү боюнча 30дан ашык тилде маалыматтарды жеткирет. Өзүнө аналогдук жана санариптик радиоберүүлөрдү, мобилдик тиркемелерди, социалдык тармактардагы баракчаларды камтыйт. Колдонуучулар үчүн Sputnik күнү-түнү англис, араб, испан жана кытай тилдеринде маалымат берет.

0
Белгилер:
улуттук кийимдер, долбоор, ыраазычылык, сүрөт, календарь
Тема боюнча
Кыргыз аялынын ич кийиминен сырт кийимине чейин. Көчмөн модасынын сырлары
Кеп такыячан эл алдына чыгуу уят болот. Салттуу баш кийимдердин сырлары