Георгий лентасы. Архив

Москвада "Георгий тасмасы" акциясы башталды

33
(жаңыланган 19:13 27.04.2021)
"Россия сегодня" медиатобунун башкы директору Дмитрий Киселев бул күндөрү ата-бабалардын адамзатты фашизмден куткарган эрдигин дүйнөгө эскертип коюу зарылдыгын айткан.

БИШКЕК, 27-апр. — Sputnik. Москвадагы Зубов бульварында жыл сайын өтүүчү "Георгий тасмасы" акциясы башталып, ыктыярчылар тарыхый жеңиштин символун "Россия сегодня" медиатобунун штаб-квартирасында таратты. Бул иш-чара элдик мүнөзгө өтүп, салт болуп калгандыктан, 2005-жылдан бери уланып келе жатат.

16 жылдан бери келе жаткан бул акция Россиянын бардык аймактарында 27-апрелден 9-майга чейин онлайн-форматта өтмөкчү. Иш-чарага жакынкы жана алыскы чет өлкөлөрдөн да кошула турган болушту.

"Георгий тасмасы – 2021" акциясы Москвадагы "Россия сегодня" мультимедиалык маалымат борборунда өткөн маалымат жыйын менен башталды. Ага "Россия сегодня" медиатобунун башкы директору Дмитрий Киселев, орун басары Наталья Лосева, Россотрудничество агенттигинин жетекчисинин орун басары Павел Шевцов, "Россиянын өлбөс полку" деп аталган жалпы россиялык коомдук кыймылдын борбордук штабынын теңтөрагасы Сергей Макаров, Жаштар боюнча федералдык агенттиктин жетекчисинин орун басары Павел Абрамов жана "Жеңиштин ыктыярчылары" деп аталган бүткүл россиялык кыймылдын жетекчиси Ольга Амельченкова катышты.

Маалымат жыйын учурунда Георгий тасмаларынын символикалык саны Россотрудничествонун, "Жеңиш ыктыярчыларынын", "Россиянын өлбөс полкунун" 24-июндагы жүрүшкө катыша турган өкүлдөрү үчүн берилди.

Киселев бул күндөрү ата-бабалардын адамзатты фашизмден куткарган эрдигин дүйнөгө эскертип коюу зарылдыгын айткан.

Генеральный директор МИА Россия сегодня Дмитрий Киселев на пресс-конференции в Международном мультимедийном пресс-центре МИА Россия сегодня в Москве, посвященной началу акции Георгиевская ленточка.
© Sputnik / Рамиль Ситдиков
"Россия сегодня" медиатобунун башкы директору Дмитрий Киселев
"Совет элинин Жеңишинин улуу тарыхын башкача кылып өзгөртүп жазууга жана башкача кылып көрсөтүүгө аракет кылып жаткан бүгүнкү күндөрү адамзатты үрөй учурган фашизмден куткаргандардын эч нерсеге салыштыргыс эрдигин дүйнө жүзүндөгүлөрдүн эсине дагы бир ирет салып коюу абдан маанилүү. Георгий тасмасы россиялыктардын бардык мууну үчүн ыйык символ, аталарыбыз менен чоң аталарыбыздын элеси менен эрдигине жасалган урмат-сый", — деген Киселев.

Ал эми орун басары Наталья Лосева "Георгий тасмасы" акциясы агенттикте түптөлүп жана элдик мүнөзгө өтүп, Улуу Жеңишти майрамдоонун ажырагыс бөлүгү болуп калганына токтолду.

Заместитель главного редактора МИА Россия сегодня Наталья Лосева на пресс-конференции в Международном мультимедийном пресс-центре МИА Россия сегодня в Москве, посвященной началу акции Георгиевская ленточка.
© Sputnik / Рамиль Ситдиков
Пресс-конференция, посвященная началу акции "Георгиевская ленточка"
"Анын ар дайым адамды толкунданткан жана ошону менен бирге эле биздин элдин эрдигин даңазалоонун, өзүн курмандыкка чалуунун, каармандыктан тарыхый символ болуп калганы өтө маанилүү, муну менен бирге эле өтө жагымдуу. Биринчи күндөн тарта эле акциянын слоганы "Эсимде! Сыймыктанам!" деген сөз болду. Бул сөздөр Улуу жеңиштен кийин жашагандар үчүн да дем берип кала берсин", — деди ал.

Маалымат жыйында аны менен катар эле "Россия сегодня" медиатобунун визуалдык долбоорлорунун кызматы даярдаган "Жеңиштин эстелиги. Түбөлүккө сактайлы" деп аталган фотокитептин бет ачары болду. Басылма талаа планшети катары жасалып, ага "Россия сегодня" медиатобунун башаты болгон Советтик информбюро кызматынын архивдик сүрөттөрү пайдаланылган. Айтмакчы, жакында эле Советтик информбюронун 80 жылдыгы белгиленген.

Китепке Улуу Ата Мекендик согуш учурундагы майдандын жана советтик ооруктун ирмемдери түшүрүлгөн. Андан сырткары, советтик фотографиянын даңктуу мектебин калыптандырган аскердик фотокабарчылардын иш күндөрү тууралуу кенен маалымат алууга болот.

Маалымат жыйындын башталышына чейин маалымат борбордун коноктору РИА Новостинин "Туу көтөргөн белгисиз жоокер" ("Неизвестный знаменосец") деген аталыштагы эмгегинин VR-реконструкция форматында көрүштү. Анда 1945-жылдын 30-апрели менен 1-2-майындагы Рейхстагга туу сайылган окуя, ирмемдер ирети менен баяндалган. РИА Новости менен "Россиянын өлбөс полку" деп аталган жалпы россиялык коомдук кыймылдын борбордук штабынын бул долбоору "Красный квадрат" медиатобунун колдоосу менен жасалган жана аны РИА.Lab тиркемеси менен көрүүгө болот. Аны Google Play – Android жана AppStore - iOS менен табуу мүмкүн.

"Георгий тасмасы" РИА журналисттери тарабынан редакциялык "Биздин жеңиш. Күн артынан күн өтүп" долбоорунун уландысы катары ойлоп табылган. Анда Совинформбюронун табылган жана буга чейин топтолгон архиви санариптештирилген. Согуш жашоосуна таасирин тийгизген жүздөгөн жапжаш улан-кыздардын баяндары чогултулган. Тарыхый ал окуялардын уландысы катары акциянын "Эсимде. Сыймыктанам" деп аталган белгилүү слоганы пайда болгон. Ошол эле жылы демилгени Москва өкмөтү менен "Студенттик жамаат" коомдук уюму колдоп, улантып кеткен. 2014-жылы РИА Новостинин салт болуп калган мыкты демилгелерин улантуучу катары "Россия сегодня" акцияга катышкан. Иш-чара 2015-жылдан тарта энтузиасттардын, Роспатриотборбордун, Россотрудничествонун, "Жеңиш ыктыярчыларынын" күчү жана "Россия сегодня" медиатобунун маалыматтык көмөгү менен өткөрүлүп келет.

33
Белгилер:
эскерүү, Улуу Жеңиш, Улуу Ата Мекендик согуш, акция, Георгий тасмасы, Россия
Тема боюнча
Борбордо Ленинград блокадасынын курмандыктарынын элесине бак отургузулду. Видео

Улуу Жеңишке 76 жыл толду. Кан майдандын каарын көрсөткөн сүрөт баян

104
(жаңыланган 13:32 09.05.2021)
  • Кыргыз педагогикалык институнун мугалимдеринин найза менен салгылашууну үйрөнүп жаткан учуру. Фрунзе шаары. Сүрөттүн автору Л. Вильчинский. 1941-жыл. КР Борбордук мамлекеттик кинофотодокументтеринин архиви
  • Тирде. Фрунзе шаары. Сүрөттүн автору С. Харченко. 1943-жыл. Улуу Ата Мекендик согуштун учурунда Коргоо, авиациялык жана химиялык курулушка жардам берчү коому тарабынан (ОСОАВИАХИМ) 1 жана 2-даражадагы 163923 ворошиловдук көзгө атарлар, 17980 станоктук пулеметтон аткандар, 16765 байланышчы, 26678 миномет аткычтар, 11734 медайым менен санитардык инструктор жана башка аскердик кадрлар даярдалган.
  • Милдеттүү түрдө аскердик даярдыктан өтүүчү системанын аскерлери тактика боюнча машыгып жаткан маал. 1941-жыл. КР Борбордук мамлекеттик кинофотодокументтеринин архиви.
1941-1945-жылдары милдеттүү түрдө аскердик даярдыктан 9 862 000 советтик жаран өткөн.
  • 385-аткычтар дивизиясынын командирлери, саясий бөлүмдүн жетекчилери жана жоокерлери Кыргыз ССРинин делегациясы менен жолуккан учуру. Батыш фронт. 1942-жыл. КР Борбордук мамлекеттик кинофотодокументтеринин архиви.
Бул дивизия 1941-жылдын август айынан баштап Фрунзе шаарында куралган. Фрунзелик кошуундун кан майданда жолу 1942-жылы 8-февралда башталган. 1943-жылы 30-сентябрда 385-дивизия Беларустун Кричев шаарын фашисттик баскынчылардан бошотот. Дал ушул себептен улам Иосиф Сталин “Кричев” наамын ыйгарган.
  • Бала бакчадагылар фронтко посылка даярдап жаткан учуру. Фрунзе шаары. 1942-жыл. Сүрөттүн автору белгисиз. КР Борбордук мамлекеттик кинофотодокументтеринин архиви.
1941-жылдын ноябрь айынан баштап 1942-жылдын сентябрь айына чейин Кыргызстанга Россиянын батыш аймактарынан 41 балдар үйү жана 3 348 өспүрүм эвакуацияланган.
  • Кызыл армиянын жарадар аскерлери “Красный авангард” колхозунда эс алып жаткан учуру. 1942-жыл. Ысык-Көл облусу. Сүрөттүн автору К.Вильчинская. КР Борбордук мамлекеттик кинофотодокументтеринин архиви.
Улуу Ата Мекендик согуштун учурунда Кыргызстанда жарадар жоокерлерди дарылаш үчүн 25 госпиталь ачылган.
  • Кызыл армиянын жарадар аскерлерине “Пищевик” артелинин жумушчулары нан бышырып, аны таразага тартып жаткан учуру. Фрунзе шаары. 1943-жылы. Сүрөттүн автору Б. Блюмен. КР Борбордук мамлекеттик кинофотодокументтеринин архиви.
Кыргыз ССРинин колхоз менен совхоздору кан майданга 4,5 миллион нан, 2,7 миллион пуд картошка менен жашылча, 2,8 миллион пуд эт жөнөткөн.
  • Кан майдандагы басмаканада “Кызыл атчандар “гезитинин чыгып жаткан учуру. 1942-жыл. КР Борбордук мамлекеттик кино фотодокументтеринин архиви.
1941-жылы Кыргызстанда 107, 108, 109-дивизиялары жана 10-гвардиялык атчандар полку куралган.
  • Советтер Союзунун баатыры Дүйшөнкул Шопоковдун энеси Бөжөк уулунун курман болгону тууралуу суук кабарды угуп жаткан учуру. Репродукция. 1942-жыл. КР Борбордук мамлекеттик кинофотодокументтеринин архиви.
Кан майданга аттанган кыргызстандык жоокерлердин жакындары “кара кагаз” келбесе экен деп убайым тартышчу.
  • Кыргыз ССРнин өкүлү М. Догдуров (ортосунда) Челябинск шаарында жайгашкан трактор заводунда кыргызстандык эмгекчилери каржылаган “Советтик Кыргызстан” танкалык колоннасын фронтовиктерге өткөрүп берүүдө. Сүрөттүн автору М.Харченко. 1942-жыл. КР Борбордук мамлекеттик кино фотодокументтеринин архиви.
Кыргызстандыктар танк менен аскердик учактарды жасоо үчүн Кызыл армиянын фондуна 141,5 миллион рубль которгон.
  • Кыргыз СССРинин Коммунисттик партиясынын Борбордук комитетинин аскер бөлүмүнүн жетекчиси Авас Умаралиев (ортодо генерал-майор Иван Чистяков) 2-гвардиялык аткычтар корпусунун жоокери менен таанышып жаткан учур. Фронттун алдыңкы сызыгы. Сүрөттүн автору И. А. Нарциссов. Холм шаары. 1942-жылы, май. КР Борбордук мамлекеттик кинофотодокументтеринин архиви.
Буга чейин бул атактуу кол башчы генерал Чистяков 8-Панфилов гвардиялык аткычтар дивизиясынын командири болчу. 1944-жылы Беларуста Иван Михайловичтин колбашчылык таланты өзгөчө ачылган.
  • Панфиловчулар Кыргызстандан келген алманы жеп жаткан учуру. 1942-жыл. КР Борбордук мамлекеттик кинофотодокументтеринин архиви.
Кыргызстан кан майданга 94,4 консерваланган эт банкасын, 117 миң тонна шекер, 839 миң тонна нан жөнөткөн.
  • 8-гвардиялык Панфилов дивизиясынын жоокерлери Ашырбай Коёнкөзов (сол жактан биринчи жакта) жана Ахмеджан Султаналиев (ортодо) Кыргызстандын чыгармачыл инсандары менен жолугушуу учурунда. Фрунзе. 1942-жыл, июнь. КР Борбордук мамлекеттик кинофотодокументтеринин архиви.
1943-жылы декабрь айынын аягында Султаналиев менен Коёнкөзов Ленинград облусунда баатырларча курман болушкан.
  • Замбирекчилер Орел жана Курск догосунда салгылашууга даярданып жаткан учуру. Орел-Курск догосу. 1943-жыл, июль. Репродукция. КР Борбордук мамлекеттик кинофотодокументтеринин архиви.
1943-жылы 5-июлда Курск догосунда Кызыл армия менен вермахтын ортосунда башталган салгылаш кырк тогуз күнгө созулган. Ошондон кийин фашисттик Германия чабуул коюу мүмкүнчүлүгүн жоготкон.
  • Фронтко концерт коюу үчүн түзүлгөн Кыргыз филармониясы, Орус драма театрынын бригадасы артист, акын жана фронтовик Көпбай Күмүшалиев менен жолугушуусу. Репродукция. 1944-жыл. КР Борбордук мамлекеттик кинофотодокументтеринин архиви.
Күмүшалиев Кыргыз драма театрынын түптөлүшүнө зор салым кошкон. Ал артист катары согуштан бошотулганына карабастан 1942-жылы кан майданга аттанган. Лейтенант наамын алып, Кызыл Жылдыз ордени менен сыйланган.
  • Жазуучу Темиркул Үмөталиев полктоштору менен Венгрияны бошоткондон кийин. 1944-жыл. Венгрия. КР Борбордук мамлекеттик кинофотодокументтеринин архиви.
  • Советтер Союзунун Баатыры Рузи Азимов Жалал-Абад облусундагы Кызыл-Михнат колхозунда жетимдер үйүнүн окуучулары жана кан майданда каза болгон жоокерлердин балдары менен сүйлөшүп жаткан учуру. 1945-жыл. КР Борбордук мамлекеттик кинофотодокументтеринин архиви.
1944-жылы 23-июнда Азимов Беларустун Витебск аймагын фашисттик Германиядан бошотууда өзгөчө эрдик көрсөткөн. Ал чабуул маалында биринчилерден болуп фашисттердин траншеясына секирип кирип, бир топ гитлерчилерди жок кылган. 24-июнда бул эрдиги үчүн жердешибиз Советтер Союзунун Баатыры наамын алган.
  • 79-аткычтар корпусунун курамындагы 207-аткычтар дивизиясынын жоокерлери (1941-жылы ноябрда бул аскердик бөлүк Фрунзе шаарындагы 40-өзүнчө аткычтар бригадасынын негизинде түзүлгөн) Рейхстагдын жанында. Берлин. 1945-жыл, 2-май. КР Борбордук мамлекеттик кинофотодокументтеринин архиви.
1941-жылы октябрда Кыргызстанда 40-өзүнчө аткычтар бригадасынын курамы курсанттар менен аскерге милдеттүлөрдөн куралган. Ноябрь айынын аягында ушул аскердик бөлүк кан майданга жөнөп, Москванын алдындагы айыгышкан салгылашууларга катышкан.
  • Фашисттик Германиянын “Маутхаузен” концлагеринде туткундалган советтик жоокерлер Р.Помогалов менен В. Павленконун баарлашып жаткан учуру. Фрунзе. 1990-жыл. Сүрөттүн автору Петрийчук. КР Борбордук мамлекеттик кинофотодокументтеринин архиви.
РФтин Коргоо министрлигинин маалыматына таянсак, фашисттик Германиянын туткунуна 4 миллион 559 миң советтик жоокер түшкөн. Гитлерчилер ал туткундарды адам катары көрбөй, мазактап кордошкон, адам жасабаган нерсени кылышкан. Ошого карабастан алар фашисттик Германияга каршы күрөшкөн. Булардын ичинен СССРге 1 836 562 гана советтик жаран гана бошонуп кайткан.
  • Панфиловдун 8-гвардиялык аткычтар дивизиясынын жоокери Асипа Исмаилова жана полктошу (аты-жөнү белгисиз) тууга таазим кылып жаткан учур. Фрунзе. 1981-жыл. Сүрөттүн автору Михаил Шлафштейн. КР Борбордук мамлекеттик кинофотодокументтеринин архиви.
1945-жылы 18-мартта Панфилов дивизиясы Латвиянын Курляндия аймагында вермахттын курчоосунда калган. 25-мартта фашисттер бул аскердик бөлүктү талкалаганга аракеттенген. Бирок алардын ою ишке ашкан жок. Панфиловчулар туруштук берип, чабуулдун мизин кайтарып, курчоодон чыгышкан. КР Борбордук мамлекеттик кинофотодокументтеринин архиви.
  • Панфилов атындагы 8-гвардиялык аткычтар дивизиясынын 30-аткычтар полкунун снайпери Темирбай Гаипов үй-бүлөсү менен. Ош облусу, Баткен району, Рават совхозу. 1959-жыл. КР Борбордук мамлекеттик кинофотодокументтеринин архиви.
Россиянын “Память народа” интернет-сайтынын маалыматына таянсак, 1944-жылы 16-18-мартта салгылаштын биринде Гаипов ротанын командиринин байланышчысы болуп, анын берген тапшырмаларын так аткарган. Ошол эле учурда мылтыгы менен 13 гитлерчини жок кылган. Анын ичинде бирөө офицер болчу. Жердешибиз бул салгылашта көрсөткөн каармандыгы үчүн “Эрдик” медалы менен сыйланган.
  • “Даңк” орденинин толук  III даражасынын кавалерлери Чынтемир Осмонов (сол жактан экинчи), Абдыкасым Карымшаков балдары менен. 1981-жыл, жай. Түп району, Күрмөнтү айылы. Илгиз Осмоновдун жеке архивинен.
Бул ордендин толук III даражасы менен согушта көрсөткөн эрдиги үчүн 2 656 гана жоокер сыйланган. Анын арасында төрт аял бар.
  • 150-аткычтар бригадасынын катардагы аскери (оң жактан биринчи) Т.Мусурманкулов. 1942-жыл. КР Борбордук мамлекеттик кинофотодокументтеринин архиви.
Бүгүн, 9-майда, Улуу Жеңиштин 76 жылдыгы белгиленип жатат. Бул согушкка 300 миңден ашык кыргызстандык аскер катышкан.

Кыргыз ССРнин ар бир төртүнчү тургуну кан майданга жөнөгөн. Мындан сырткары, Кыргызстан тереңдеги тылда болсо да фронтко зор көмөк көрсөткөн.

Колумнист Алмаз Батилов Кыргыз ССРи фашисттик Германияны жеңүүгө кандай салым кошкону жөнүндө Кыргызстандын Борбордук мамлекеттик архивинин фотодокументтеринин негизинде сүрөт баяндама жасады.

104
  • Кыргыз педагогикалык институнун мугалимдеринин найза менен салгылашууну үйрөнүп жаткан учуру. Фрунзе шаары. Сүрөттүн автору Л. Вильчинский. 1941-жыл. КР Борбордук мамлекеттик кинофотодокументтеринин архиви
    © Фото / Центральный Государственный архив кинофотодокументов КР / Л. Вильчинский

    Кыргыз педагогикалык институнун мугалимдеринин найза менен салгылашууну үйрөнүп жаткан учуру. Фрунзе шаары. Сүрөттүн автору Л. Вильчинский. 1941-жыл. КР Борбордук мамлекеттик кинофотодокументтеринин архиви

  • Тирде. Фрунзе шаары. Сүрөттүн автору С. Харченко. 1943-жыл. Улуу Ата Мекендик согуштун учурунда Коргоо, авиациялык жана химиялык курулушка жардам берчү коому тарабынан (ОСОАВИАХИМ) 1 жана 2-даражадагы 163923 ворошиловдук көзгө атарлар, 17980 станоктук пулеметтон аткандар, 16765 байланышчы, 26678 миномет аткычтар, 11734 медайым менен санитардык инструктор жана башка аскердик кадрлар даярдалган.
    © Фото / Центральный Государственный архив кинофотодокументов КР / С. Харченко

    Тирде. Фрунзе шаары. Сүрөттүн автору С. Харченко. 1943-жыл. Улуу Ата Мекендик согуштун учурунда Коргоо, авиациялык жана химиялык курулушка жардам берчү коому тарабынан (ОСОАВИАХИМ) 1 жана 2-даражадагы 163923 ворошиловдук көзгө атарлар, 17980 станоктук пулеметтон аткандар, 16765 байланышчы, 26678 миномет аткычтар, 11734 медайым менен санитардык инструктор жана башка аскердик кадрлар даярдалган.

  • Милдеттүү түрдө аскердик даярдыктан өтүүчү системанын аскерлери тактика боюнча машыгып жаткан маал. 1941-жыл. КР Борбордук мамлекеттик кинофотодокументтеринин архиви.
1941-1945-жылдары милдеттүү түрдө аскердик даярдыктан 9 862 000 советтик жаран өткөн.
    © Фото / Центральный Государственный архив кинофотодокументов КР

    Милдеттүү түрдө аскердик даярдыктан өтүүчү системанын аскерлери тактика боюнча машыгып жаткан маал. 1941-жыл. КР Борбордук мамлекеттик кинофотодокументтеринин архиви.
    1941-1945-жылдары милдеттүү түрдө аскердик даярдыктан 9 862 000 советтик жаран өткөн.

  • 385-аткычтар дивизиясынын командирлери, саясий бөлүмдүн жетекчилери жана жоокерлери Кыргыз ССРинин делегациясы менен жолуккан учуру. Батыш фронт. 1942-жыл. КР Борбордук мамлекеттик кинофотодокументтеринин архиви.
Бул дивизия 1941-жылдын август айынан баштап Фрунзе шаарында куралган. Фрунзелик кошуундун кан майданда жолу 1942-жылы 8-февралда башталган. 1943-жылы 30-сентябрда 385-дивизия Беларустун Кричев шаарын фашисттик баскынчылардан бошотот. Дал ушул себептен улам Иосиф Сталин “Кричев” наамын ыйгарган.
    © Фото / Центральный Государственный архив кинофотодокументов КР

    385-аткычтар дивизиясынын командирлери, саясий бөлүмдүн жетекчилери жана жоокерлери Кыргыз ССРинин делегациясы менен жолуккан учуру. Батыш фронт. 1942-жыл. КР Борбордук мамлекеттик кинофотодокументтеринин архиви.
    Бул дивизия 1941-жылдын август айынан баштап Фрунзе шаарында куралган. Фрунзелик кошуундун кан майданда жолу 1942-жылы 8-февралда башталган. 1943-жылы 30-сентябрда 385-дивизия Беларустун Кричев шаарын фашисттик баскынчылардан бошотот. Дал ушул себептен улам Иосиф Сталин “Кричев” наамын ыйгарган.

  • Бала бакчадагылар фронтко посылка даярдап жаткан учуру. Фрунзе шаары. 1942-жыл. Сүрөттүн автору белгисиз. КР Борбордук мамлекеттик кинофотодокументтеринин архиви.
1941-жылдын ноябрь айынан баштап 1942-жылдын сентябрь айына чейин Кыргызстанга Россиянын батыш аймактарынан 41 балдар үйү жана 3 348 өспүрүм эвакуацияланган.
    © Фото / Центральный Государственный архив кинофотодокументов КР

    Бала бакчадагылар фронтко посылка даярдап жаткан учуру. Фрунзе шаары. 1942-жыл. Сүрөттүн автору белгисиз. КР Борбордук мамлекеттик кинофотодокументтеринин архиви.
    1941-жылдын ноябрь айынан баштап 1942-жылдын сентябрь айына чейин Кыргызстанга Россиянын батыш аймактарынан 41 балдар үйү жана 3 348 өспүрүм эвакуацияланган.

  • Кызыл армиянын жарадар аскерлери “Красный авангард” колхозунда эс алып жаткан учуру. 1942-жыл. Ысык-Көл облусу. Сүрөттүн автору К.Вильчинская. КР Борбордук мамлекеттик кинофотодокументтеринин архиви.
Улуу Ата Мекендик согуштун учурунда Кыргызстанда жарадар жоокерлерди дарылаш үчүн 25 госпиталь ачылган.
    © Фото / Центральный Государственный архив кинофотодокументов КР / К. Вильчинской

    Кызыл армиянын жарадар аскерлери “Красный авангард” колхозунда эс алып жаткан учуру. 1942-жыл. Ысык-Көл облусу. Сүрөттүн автору К.Вильчинская. КР Борбордук мамлекеттик кинофотодокументтеринин архиви.
    Улуу Ата Мекендик согуштун учурунда Кыргызстанда жарадар жоокерлерди дарылаш үчүн 25 госпиталь ачылган.

  • Кызыл армиянын жарадар аскерлерине “Пищевик” артелинин жумушчулары нан бышырып, аны таразага тартып жаткан учуру. Фрунзе шаары. 1943-жылы. Сүрөттүн автору Б. Блюмен. КР Борбордук мамлекеттик кинофотодокументтеринин архиви.
Кыргыз ССРинин колхоз менен совхоздору кан майданга 4,5 миллион нан, 2,7 миллион пуд картошка менен жашылча, 2,8 миллион пуд эт жөнөткөн.
    © Фото / Центральный Государственный архив кинофотодокументов КР / Б. Блюмен

    Кызыл армиянын жарадар аскерлерине “Пищевик” артелинин жумушчулары нан бышырып, аны таразага тартып жаткан учуру. Фрунзе шаары. 1943-жылы. Сүрөттүн автору Б. Блюмен. КР Борбордук мамлекеттик кинофотодокументтеринин архиви.
    Кыргыз ССРинин колхоз менен совхоздору кан майданга 4,5 миллион нан, 2,7 миллион пуд картошка менен жашылча, 2,8 миллион пуд эт жөнөткөн.

  • Кан майдандагы басмаканада “Кызыл атчандар “гезитинин чыгып жаткан учуру. 1942-жыл. КР Борбордук мамлекеттик кино фотодокументтеринин архиви.
1941-жылы Кыргызстанда 107, 108, 109-дивизиялары жана 10-гвардиялык атчандар полку куралган.
    © Фото / Центральный Государственный архив кинофотодокументов КР

    Кан майдандагы басмаканада “Кызыл атчандар “гезитинин чыгып жаткан учуру. 1942-жыл. КР Борбордук мамлекеттик кино фотодокументтеринин архиви.
    1941-жылы Кыргызстанда 107, 108, 109-дивизиялары жана 10-гвардиялык атчандар полку куралган.

  • Советтер Союзунун баатыры Дүйшөнкул Шопоковдун энеси Бөжөк уулунун курман болгону тууралуу суук кабарды угуп жаткан учуру. Репродукция. 1942-жыл. КР Борбордук мамлекеттик кинофотодокументтеринин архиви.
Кан майданга аттанган кыргызстандык жоокерлердин жакындары “кара кагаз” келбесе экен деп убайым тартышчу.
    © Фото / Центральный Государственный архив кинофотодокументов КР

    Советтер Союзунун баатыры Дүйшөнкул Шопоковдун энеси Бөжөк уулунун курман болгону тууралуу суук кабарды угуп жаткан учуру. Репродукция. 1942-жыл. КР Борбордук мамлекеттик кинофотодокументтеринин архиви.
    Кан майданга аттанган кыргызстандык жоокерлердин жакындары “кара кагаз” келбесе экен деп убайым тартышчу.

  • Кыргыз ССРнин өкүлү М. Догдуров (ортосунда) Челябинск шаарында жайгашкан трактор заводунда кыргызстандык эмгекчилери каржылаган “Советтик Кыргызстан” танкалык колоннасын фронтовиктерге өткөрүп берүүдө. Сүрөттүн автору М.Харченко. 1942-жыл. КР Борбордук мамлекеттик кино фотодокументтеринин архиви.
Кыргызстандыктар танк менен аскердик учактарды жасоо үчүн Кызыл армиянын фондуна 141,5 миллион рубль которгон.
    © Фото / Центральный Государственный архив кинофотодокументов КР

    Кыргыз ССРнин өкүлү М. Догдуров (ортосунда) Челябинск шаарында жайгашкан трактор заводунда кыргызстандык эмгекчилери каржылаган “Советтик Кыргызстан” танкалык колоннасын фронтовиктерге өткөрүп берүүдө. Сүрөттүн автору М.Харченко. 1942-жыл. КР Борбордук мамлекеттик кино фотодокументтеринин архиви.
    Кыргызстандыктар танк менен аскердик учактарды жасоо үчүн Кызыл армиянын фондуна 141,5 миллион рубль которгон.

  • Кыргыз СССРинин Коммунисттик партиясынын Борбордук комитетинин аскер бөлүмүнүн жетекчиси Авас Умаралиев (ортодо генерал-майор Иван Чистяков) 2-гвардиялык аткычтар корпусунун жоокери менен таанышып жаткан учур. Фронттун алдыңкы сызыгы. Сүрөттүн автору И. А. Нарциссов. Холм шаары. 1942-жылы, май. КР Борбордук мамлекеттик кинофотодокументтеринин архиви.
Буга чейин бул атактуу кол башчы генерал Чистяков 8-Панфилов гвардиялык аткычтар дивизиясынын командири болчу. 1944-жылы Беларуста Иван Михайловичтин колбашчылык таланты өзгөчө ачылган.
    © Фото / Центральный Государственный архив кинофотодокументов КР / И. А. Нарцисс

    Кыргыз СССРинин Коммунисттик партиясынын Борбордук комитетинин аскер бөлүмүнүн жетекчиси Авас Умаралиев (ортодо генерал-майор Иван Чистяков) 2-гвардиялык аткычтар корпусунун жоокери менен таанышып жаткан учур. Фронттун алдыңкы сызыгы. Сүрөттүн автору И. А. Нарциссов. Холм шаары. 1942-жылы, май. КР Борбордук мамлекеттик кинофотодокументтеринин архиви.
    Буга чейин бул атактуу кол башчы генерал Чистяков 8-Панфилов гвардиялык аткычтар дивизиясынын командири болчу. 1944-жылы Беларуста Иван Михайловичтин колбашчылык таланты өзгөчө ачылган.

  • Панфиловчулар Кыргызстандан келген алманы жеп жаткан учуру. 1942-жыл. КР Борбордук мамлекеттик кинофотодокументтеринин архиви.
Кыргызстан кан майданга 94,4 консерваланган эт банкасын, 117 миң тонна шекер, 839 миң тонна нан жөнөткөн.
    © Фото / Центральный Государственный архив кинофотодокументов КР

    Панфиловчулар Кыргызстандан келген алманы жеп жаткан учуру. 1942-жыл. КР Борбордук мамлекеттик кинофотодокументтеринин архиви.
    Кыргызстан кан майданга 94,4 консерваланган эт банкасын, 117 миң тонна шекер, 839 миң тонна нан жөнөткөн.

  • 8-гвардиялык Панфилов дивизиясынын жоокерлери Ашырбай Коёнкөзов (сол жактан биринчи жакта) жана Ахмеджан Султаналиев (ортодо) Кыргызстандын чыгармачыл инсандары менен жолугушуу учурунда. Фрунзе. 1942-жыл, июнь. КР Борбордук мамлекеттик кинофотодокументтеринин архиви.
1943-жылы декабрь айынын аягында Султаналиев менен Коёнкөзов Ленинград облусунда баатырларча курман болушкан.
    © Фото / Центральный Государственный архив кинофотодокументов КР

    8-гвардиялык Панфилов дивизиясынын жоокерлери Ашырбай Коёнкөзов (сол жактан биринчи жакта) жана Ахмеджан Султаналиев (ортодо) Кыргызстандын чыгармачыл инсандары менен жолугушуу учурунда. Фрунзе. 1942-жыл, июнь. КР Борбордук мамлекеттик кинофотодокументтеринин архиви.
    1943-жылы декабрь айынын аягында Султаналиев менен Коёнкөзов Ленинград облусунда баатырларча курман болушкан.

  • Замбирекчилер Орел жана Курск догосунда салгылашууга даярданып жаткан учуру. Орел-Курск догосу. 1943-жыл, июль. Репродукция. КР Борбордук мамлекеттик кинофотодокументтеринин архиви.
1943-жылы 5-июлда Курск догосунда Кызыл армия менен вермахтын ортосунда башталган салгылаш кырк тогуз күнгө созулган. Ошондон кийин фашисттик Германия чабуул коюу мүмкүнчүлүгүн жоготкон.
    © Фото / Центральный Государственный архив кинофотодокументов КР

    Замбирекчилер Орел жана Курск догосунда салгылашууга даярданып жаткан учуру. Орел-Курск догосу. 1943-жыл, июль. Репродукция. КР Борбордук мамлекеттик кинофотодокументтеринин архиви.
    1943-жылы 5-июлда Курск догосунда Кызыл армия менен вермахтын ортосунда башталган салгылаш кырк тогуз күнгө созулган. Ошондон кийин фашисттик Германия чабуул коюу мүмкүнчүлүгүн жоготкон.

  • Фронтко концерт коюу үчүн түзүлгөн Кыргыз филармониясы, Орус драма театрынын бригадасы артист, акын жана фронтовик Көпбай Күмүшалиев менен жолугушуусу. Репродукция. 1944-жыл. КР Борбордук мамлекеттик кинофотодокументтеринин архиви.
Күмүшалиев Кыргыз драма театрынын түптөлүшүнө зор салым кошкон. Ал артист катары согуштан бошотулганына карабастан 1942-жылы кан майданга аттанган. Лейтенант наамын алып, Кызыл Жылдыз ордени менен сыйланган.
    © Фото / Центральный Государственный архив кинофотодокументов КР

    Фронтко концерт коюу үчүн түзүлгөн Кыргыз филармониясы, Орус драма театрынын бригадасы артист, акын жана фронтовик Көпбай Күмүшалиев менен жолугушуусу. Репродукция. 1944-жыл. КР Борбордук мамлекеттик кинофотодокументтеринин архиви.
    Күмүшалиев Кыргыз драма театрынын түптөлүшүнө зор салым кошкон. Ал артист катары согуштан бошотулганына карабастан 1942-жылы кан майданга аттанган. Лейтенант наамын алып, Кызыл Жылдыз ордени менен сыйланган.

  • Жазуучу Темиркул Үмөталиев полктоштору менен Венгрияны бошоткондон кийин. 1944-жыл. Венгрия. КР Борбордук мамлекеттик кинофотодокументтеринин архиви.
    © Фото / Центральный Государственный архив кинофотодокументов КР

    Жазуучу Темиркул Үмөталиев полктоштору менен Венгрияны бошоткондон кийин. 1944-жыл. Венгрия. КР Борбордук мамлекеттик кинофотодокументтеринин архиви.

  • Советтер Союзунун Баатыры Рузи Азимов Жалал-Абад облусундагы Кызыл-Михнат колхозунда жетимдер үйүнүн окуучулары жана кан майданда каза болгон жоокерлердин балдары менен сүйлөшүп жаткан учуру. 1945-жыл. КР Борбордук мамлекеттик кинофотодокументтеринин архиви.
1944-жылы 23-июнда Азимов Беларустун Витебск аймагын фашисттик Германиядан бошотууда өзгөчө эрдик көрсөткөн. Ал чабуул маалында биринчилерден болуп фашисттердин траншеясына секирип кирип, бир топ гитлерчилерди жок кылган. 24-июнда бул эрдиги үчүн жердешибиз Советтер Союзунун Баатыры наамын алган.
    © Фото / Центральный Государственный архив кинофотодокументов КР

    Советтер Союзунун Баатыры Рузи Азимов Жалал-Абад облусундагы Кызыл-Михнат колхозунда жетимдер үйүнүн окуучулары жана кан майданда каза болгон жоокерлердин балдары менен сүйлөшүп жаткан учуру. 1945-жыл. КР Борбордук мамлекеттик кинофотодокументтеринин архиви.
    1944-жылы 23-июнда Азимов Беларустун Витебск аймагын фашисттик Германиядан бошотууда өзгөчө эрдик көрсөткөн. Ал чабуул маалында биринчилерден болуп фашисттердин траншеясына секирип кирип, бир топ гитлерчилерди жок кылган. 24-июнда бул эрдиги үчүн жердешибиз Советтер Союзунун Баатыры наамын алган.

  • 79-аткычтар корпусунун курамындагы 207-аткычтар дивизиясынын жоокерлери (1941-жылы ноябрда бул аскердик бөлүк Фрунзе шаарындагы 40-өзүнчө аткычтар бригадасынын негизинде түзүлгөн) Рейхстагдын жанында. Берлин. 1945-жыл, 2-май. КР Борбордук мамлекеттик кинофотодокументтеринин архиви.
1941-жылы октябрда Кыргызстанда 40-өзүнчө аткычтар бригадасынын курамы курсанттар менен аскерге милдеттүлөрдөн куралган. Ноябрь айынын аягында ушул аскердик бөлүк кан майданга жөнөп, Москванын алдындагы айыгышкан салгылашууларга катышкан.
    © Фото / Центральный Государственный архив кинофотодокументов КР

    79-аткычтар корпусунун курамындагы 207-аткычтар дивизиясынын жоокерлери (1941-жылы ноябрда бул аскердик бөлүк Фрунзе шаарындагы 40-өзүнчө аткычтар бригадасынын негизинде түзүлгөн) Рейхстагдын жанында. Берлин. 1945-жыл, 2-май. КР Борбордук мамлекеттик кинофотодокументтеринин архиви.
    1941-жылы октябрда Кыргызстанда 40-өзүнчө аткычтар бригадасынын курамы курсанттар менен аскерге милдеттүлөрдөн куралган. Ноябрь айынын аягында ушул аскердик бөлүк кан майданга жөнөп, Москванын алдындагы айыгышкан салгылашууларга катышкан.

  • Фашисттик Германиянын “Маутхаузен” концлагеринде туткундалган советтик жоокерлер Р.Помогалов менен В. Павленконун баарлашып жаткан учуру. Фрунзе. 1990-жыл. Сүрөттүн автору Петрийчук. КР Борбордук мамлекеттик кинофотодокументтеринин архиви.
РФтин Коргоо министрлигинин маалыматына таянсак, фашисттик Германиянын туткунуна 4 миллион 559 миң советтик жоокер түшкөн. Гитлерчилер ал туткундарды адам катары көрбөй, мазактап кордошкон, адам жасабаган нерсени кылышкан. Ошого карабастан алар фашисттик Германияга каршы күрөшкөн. Булардын ичинен СССРге 1 836 562 гана советтик жаран гана бошонуп кайткан.
    © Фото / Центральный Государственный архив кинофотодокументов КР / Петрийчук

    Фашисттик Германиянын “Маутхаузен” концлагеринде туткундалган советтик жоокерлер Р.Помогалов менен В. Павленконун баарлашып жаткан учуру. Фрунзе. 1990-жыл. Сүрөттүн автору Петрийчук. КР Борбордук мамлекеттик кинофотодокументтеринин архиви.
    РФтин Коргоо министрлигинин маалыматына таянсак, фашисттик Германиянын туткунуна 4 миллион 559 миң советтик жоокер түшкөн. Гитлерчилер ал туткундарды адам катары көрбөй, мазактап кордошкон, адам жасабаган нерсени кылышкан. Ошого карабастан алар фашисттик Германияга каршы күрөшкөн. Булардын ичинен СССРге 1 836 562 гана советтик жаран гана бошонуп кайткан.

  • Панфиловдун 8-гвардиялык аткычтар дивизиясынын жоокери Асипа Исмаилова жана полктошу (аты-жөнү белгисиз) тууга таазим кылып жаткан учур. Фрунзе. 1981-жыл. Сүрөттүн автору Михаил Шлафштейн. КР Борбордук мамлекеттик кинофотодокументтеринин архиви.
1945-жылы 18-мартта Панфилов дивизиясы Латвиянын Курляндия аймагында вермахттын курчоосунда калган. 25-мартта фашисттер бул аскердик бөлүктү талкалаганга аракеттенген. Бирок алардын ою ишке ашкан жок. Панфиловчулар туруштук берип, чабуулдун мизин кайтарып, курчоодон чыгышкан. КР Борбордук мамлекеттик кинофотодокументтеринин архиви.
    © Фото / Центральный Государственный архив кинофотодокументов КР

    Панфиловдун 8-гвардиялык аткычтар дивизиясынын жоокери Асипа Исмаилова жана полктошу (аты-жөнү белгисиз) тууга таазим кылып жаткан учур. Фрунзе. 1981-жыл. Сүрөттүн автору Михаил Шлафштейн. КР Борбордук мамлекеттик кинофотодокументтеринин архиви.
    1945-жылы 18-мартта Панфилов дивизиясы Латвиянын Курляндия аймагында вермахттын курчоосунда калган. 25-мартта фашисттер бул аскердик бөлүктү талкалаганга аракеттенген. Бирок алардын ою ишке ашкан жок. Панфиловчулар туруштук берип, чабуулдун мизин кайтарып, курчоодон чыгышкан. КР Борбордук мамлекеттик кинофотодокументтеринин архиви.

  • Панфилов атындагы 8-гвардиялык аткычтар дивизиясынын 30-аткычтар полкунун снайпери Темирбай Гаипов үй-бүлөсү менен. Ош облусу, Баткен району, Рават совхозу. 1959-жыл. КР Борбордук мамлекеттик кинофотодокументтеринин архиви.
Россиянын “Память народа” интернет-сайтынын маалыматына таянсак, 1944-жылы 16-18-мартта салгылаштын биринде Гаипов ротанын командиринин байланышчысы болуп, анын берген тапшырмаларын так аткарган. Ошол эле учурда мылтыгы менен 13 гитлерчини жок кылган. Анын ичинде бирөө офицер болчу. Жердешибиз бул салгылашта көрсөткөн каармандыгы үчүн “Эрдик” медалы менен сыйланган.
    © Фото / Центральный Государственный архив кинофотодокументов КР

    Панфилов атындагы 8-гвардиялык аткычтар дивизиясынын 30-аткычтар полкунун снайпери Темирбай Гаипов үй-бүлөсү менен. Ош облусу, Баткен району, Рават совхозу. 1959-жыл. КР Борбордук мамлекеттик кинофотодокументтеринин архиви.
    Россиянын “Память народа” интернет-сайтынын маалыматына таянсак, 1944-жылы 16-18-мартта салгылаштын биринде Гаипов ротанын командиринин байланышчысы болуп, анын берген тапшырмаларын так аткарган. Ошол эле учурда мылтыгы менен 13 гитлерчини жок кылган. Анын ичинде бирөө офицер болчу. Жердешибиз бул салгылашта көрсөткөн каармандыгы үчүн “Эрдик” медалы менен сыйланган.

  • “Даңк” орденинин толук  III даражасынын кавалерлери Чынтемир Осмонов (сол жактан экинчи), Абдыкасым Карымшаков балдары менен. 1981-жыл, жай. Түп району, Күрмөнтү айылы. Илгиз Осмоновдун жеке архивинен.
Бул ордендин толук III даражасы менен согушта көрсөткөн эрдиги үчүн 2 656 гана жоокер сыйланган. Анын арасында төрт аял бар.
    © Фото / Из личного архива Ильгизы Осмоновой

    “Даңк” орденинин толук III даражасынын кавалерлери Чынтемир Осмонов (сол жактан экинчи), Абдыкасым Карымшаков балдары менен. 1981-жыл, жай. Түп району, Күрмөнтү айылы. Илгиз Осмоновдун жеке архивинен.
    Бул ордендин толук III даражасы менен согушта көрсөткөн эрдиги үчүн 2 656 гана жоокер сыйланган. Анын арасында төрт аял бар.

  • 150-аткычтар бригадасынын катардагы аскери (оң жактан биринчи) Т.Мусурманкулов. 1942-жыл. КР Борбордук мамлекеттик кинофотодокументтеринин архиви.
    © Фото / Центральный Государственный архив кинофотодокументов КР

    150-аткычтар бригадасынын катардагы аскери (оң жактан биринчи) Т.Мусурманкулов. 1942-жыл. КР Борбордук мамлекеттик кинофотодокументтеринин архиви.

Белгилер:
Кыргызстан, СССР, дивизия, Аскер, Улуу Жеңиш, Улуу Ата Мекендик согуш
Тема боюнча
Кыргызстандыктарды 5 өлкөнүн президенттери Жеңиш майрамы менен куттуктады
Марипов 99 жаштагы ардагерге жолугуп, Жеңиш күнү менен куттуктады. Сүрөт

Москванын Кызыл аянтында Жеңиш парады өтүүдө. Түз эфир

233
(жаңыланган 09:12 10.05.2021)
Москвадагы Кызыл аянтта Улуу Жеңиштин 76 жылдыгына карата парад өтүүдө. Буга чейин быйылкы парадга 12 миңден ашуун жоокер, аскердик техниканын 190 түрү катышары айтылган.

Алардын арасында тарыхый раритеттен сырткары, көптөрдүн кызыгуусу менен таңдануусун жараткан заманбап, кубаттуулары да бар.

Улуу Ата Мекендик согуштан кийинки биринчи парад 1945-жылдын 24-июнунда Москвадагы Кызыл аянтта өткөн.

233
Белгилер:
Улуу Жеңиш, жеңиш, Жеңиш парады, видео, Кызыл Аянт, Москва
Тема боюнча
Концерт коюп барып, калып калган... Улуу Жеңишти жакындаткан кыргызстандыктар
Ооруп аткан киши. Архивдик сүрөт

Канда холестерин көп экенин кантип билсе болот? Белгилери

27
Муундардын оорушу, дем алуунун кыйындашы, чарчоо да канда холестериндин көп болуп кеткенинен кабар берет.

БИШКЕК, 10-май — Sputnik. Британиялык British Heart Foundation уюмунун адистери канда жаман холестериндердин ашыкча көбөйүп кетиши инсультка кептээрин эскертишкен. Бул тууралуу РИА Новости Express басылмасына таянып кабарлады.

Окумуштуулардын материалында жазылгандай, канда холестерин көбөйгөндө мээнин кан айлануусу жайлап, ал тургай токтоп калат. Мындан улам адам инсульт болот. "Кан тамыр түтүк сыяктуу, холестерин көп болгон учурда ал түтүктү жаап салып, жыйынтыгында кычкылтек, азыктандыруучу заттар жүрөккө жетпей калат. Мунун кесепетинен аталган орган приступ болот", — деп айтылат маалыматта.

Медиктердин айтымында, канда холестерин көбөйүп кеткенде көкүрөк тушу, буту-колдун учтары ооруй баштайт. Мындан сырткары, адамдын аң-сезими ар нерсени чаташтыра баштайт. Мунун себеби мээге кан жетпей калгандыгында. Муундардын оорушу, дем алуунун кыйындашы, чарчоо да канда холестерин ашыкча экенинен кабар берет.

Буга чейин адис, дарыгерлер канда холестеринди кумшекер, майлуу, куурулган, камыр тамактар көбөйтө турганын айтышкан.

27
Белгилер:
жүрөк, оору, инсульт, холестерин, медик
Тема боюнча
Кыска убакытта арыктоо эмнеси менен кооптуу. Диетолог Дүйшөнкулованын маеги