Океевдин Бакайдын жайыты фильминен бир кадр. Архив

Таш-Дөбөдөгү жайлоо бала бакчасында Океевдин "Бакайдын жайытын" көрсөтүшөт

122
(жаңыланган 11:50 22.06.2015)
Кыргызстанда балдарга кыргыздын шедеврге айланган кинокартиналарын көрсөтүү демилгеси башталды.

БИШКЕК, 21-июнь — Sputnik. Таш-Дөбөдөгү жайлоо бала бакчасында 22-июнда Төлөмүш Океевдин "Бакайдын жайыты" кинотасмасы көрсөтүлөт. Бул туурасында "Роза Отунбаеванын демилгеси" фондунун маалымат кызматы билдирди. 

Аталган фонд өнөктөштөр менен биргеликте бул жайда өлкө боюнча 85 жайлоо бала бакчасын ачууну пландап жатат.

Океевдин "Бакайдын жайыты" деп аталган бул шедевр картинасы бардык жайлоо бала бакчаларда көрсөтүлөт. Бул акция улуу кинорежиссер Океевдин жакындап келе жаткан 80 жылдык юблейин утурлай жасалууда. Маданий иш-чарага Океев атындагы фонд, Маданият, маалымат жана турзим министрлигинен өкүлдөр, жайлоо бала бакчасы долбоорунун өнөктөштөрү катышат. 

 

 


122
Белгилер:
Бакайдын жайыты, 'Роза Отунбаеванын демилгеси' коомдук фонду, Төлөмүш Океев
Тема боюнча
Абдыжапаров: жакшы кино элди митинг-пикеттерден алаксытат
"Курманжан датка" тасмасы дүйнөлүк киноиндустриянын архивине кириши мүмкүн

Жумакматовдун ордуна оркестр башкарган Байжиев. Залкарлардын таберик сүрөтү

65
Sputnik Кыргызстан маалымат агенттиги архивде сакталып жаткан сейрек сүрөттөрдү жарыялап, анын тарыхын баяндоону улантат.
Белгилүү төкмө акындар: Замирбек Үсөнбаев, Ашыраалы Айталиев, Эстебес Турсуналиев, Тууганбай Абдиев жана жазуучу Мар Байжиев
© Sputnik / Александр Федоров

Белгилүү төкмө акындар: Замирбек Үсөнбаев, Ашыраалы Айталиев, Эстебес Турсуналиев, Тууганбай Абдиев жана жазуучу Мар Байжиевдин сүрөтү 1984-жылы Чүй облусундагы Ала-Арча капчыгайында тартылган.

Ал жылы кинорежиссер Артыкбай Сүйүндүков кинодраматург Мар Байжиевдин сценарийинин негизинде "Кыргызстандын искусствосу" аттуу тасма тарткан.

КРдин эл артисти ошол учурду мындайча эскерет.

"Ккинофильмге атагы алыска тараган Карамолдо Орозов атындагы эл аспаптар оркестри, Кыргыз академиялык симфониялык оркестри, филармониянын темир комузчулар ансамбли, опера жана балет театрынын солисттери, төкмө акындар катышкан. Арасында дирижер Асанкан Жумакматов, опера ырчысы Болот Миңжылкыев, Кайыргүл Сартбаева, комузчу Самара Токтакунова, балерина Айсулуу Токомбаева бар болчу. Биз тарткан тасманын аркасы менен алар жамаат болуп эс алышып, кооз жерлерде чогуу болушкан. Андагы кадрлар азыр алтын фонддо сакталып турат. Ошол жылдар кыргыз маданиятынын дүркүрөп турган учуру болчу", — деди Сүйүндүков.

Ошондой эле ал иштин жүрүшү Компартиянын Борбордук комитетинин биринчи катчысы Турдакун Усубалиевдин жеке көзөмөлүндө болгонун кошумчалады.

Ал эми КРдин эл жазуучусу Мар Байжиев дирижер Асанкан Жумакматов тик учак менен учуп кетип оркестрди өзү башкарганын айтат.

"Бир жолу күн бүркөлүп киночулардын иши токтоп калды. Дирижер Асанкан Жумакматов режиссерлор болуп тик учакка түшүп алып жаратылыш көргөнү кетип калган. Көп өтпөй күн чайыттай ачылды. Элди чогулта калып өзүм дирижер, режиссер боло калып керектүү кадрларды тартып алгам. Негизи чоң концерт коюп, аны тасмага айлантканбыз", — деди Байжиев.

Кыргыз ССРинин 60 жылдыгына карата камерага түшүрүлгөн кинокартина Ысык-Көлдүн Көк-Жайык жайлоосунда, Нарындагы Соң-Көлдө, Чүйдүн кооз капчыгайларында тартылган.

65
Белгилер:
таберик сүрөт, тасма, Мар Байжиев, төкмө акын, Кыргызстан
Тема:
"Таберик сүрөт" — сейрек кездешкен ирмемдер
Тема боюнча
Орозбек Кутманалиев 11 уул-кызы менен. Үй-бүлөнүн таберик сүрөтү
Мүнөзү оор, ишке так Болот Шамшиев. "Ак кемедеги" таберик сүрөт
Бала-чакасы менен айлап гастролдогон актёрлор. Нарында тартылган таберик сүрөт

Туман арасынан суурулган сулуулар. Көлдөгү көчмөндөр модасынан 12 ирмем

813
  • Россиялык дизайнер, Тыва Республикасынын Бий жана костюмдар театрынын жетекчиси Ким Донгактын колунан чыккан кийимдер
  • Береги сүрөттөгү костюмдун автору кыргызстандык дизайнер Алмаз кызы Чолпонай. Автор өзүнүн эмгегинде табият менен эриш-аркак жашоо керек деген чакырык таштаган
  • Россиялык дизайнер Эльмира Давлетова көчмөндөрдүн руханий дүйнөсүнүн бир үзүмүн учурдагы, заманбап жашоого алып келгенге аракет кылган
  • Алмаз кызы Чолпонайдын кезектеги эмгеги. Көөлгүгөн кийим менен арттагы фон - Ысык-Көл кайсы бир деңгээлде бири-бирин толуктап тургандай
  • Моделдер кыргызстандык мода чеберлери Назира Айдарова менен Зухра Кемелбекованын эмгектерин көрсөтүп жатышат
  • Бул костюм француз дизайнери Хинт Жюдардын колунан чыккан. Ал Азияда, көгүлтүр көлдүн жээгиндеги эл аралык фестивалда элге тартууланды
  • Россиялык чебер Ким Донгактын байыркы көчмөндөрдүн дүйнөсүнө жетелеген кезектеги костюмдары
  • Бул костюмга үңүлө караган киши өзгөчө дүйнөгө сүңгүп кирип кеткидей. Бир карасаң туштук, бир карасаң кементайдын, бир карасаң көчмөндөр ааламынын элесин берген, философиялык ой-туюмдарга сугарылган кийимдин автору кыргызстандык дизайнер Алмаз кызы Чолпонай
  • Коюу тумандан суурулуп келе жаткан сулуулар. Казакстандык дизайнер Жазира Кабаеванын колунан чыккан костюмдар
  • Модель Алмаз кызы Чолпонай дагы эмгегин көрүүчүлөргө алып чыкты
  • Россиялык дизайнер Эльмира Давлетованын көчмөндөр модасы боюнча өткөн Ысык-Көлдөгү эл аралык фестивалга алып келген эмгектери
  • Алмаз кызы Чолпонайдын дагы бир эмгеги. Жибек жолу, учу кыйырына көз жептеген сапар, кербендин көркүн чыгарган төөлөр... көчмөндөрдүн духу
Кыргызстандын Чолпон-Ата шаарындагы "Рух Ордо" борборунда Көчмөндөр модасы – 2021 деп аталган эл аралык фестиваль өттү. Ага 20га чукул өлкөнүн мода тармагында иштеген дизайнерлери катышты.

"WORLD NOMADS FASHION FESTIVAL. ISSYK-KUL 2021" көл жээгинде өткөн көчмөндөр модасы боюнча эл аралык фестиваль көп ийгиликтердин, жакшы иштердин жана кызматташуунун башаты болуп калды.

"Рух Ордо" борборунда ар кыл өлкөлөрдөн келген чыгармачыл адамдар – мода дизайнерлери ой-туюмунан, чебер колунан чыккан эмгектерин тартуулады. Алардын арасынан көчмөндөрдүн философиясын чагылдырып берген мыкты костюмдарды көрүүгө болот.

Кыргызстандан сырткары Казакстандан, Россиядан, Франциядан келген азыркынын уздарынын эмгектери көптөрдү кайдыгер калтырган жок. Модельерлер көчмөндөр дүйнөсүнүн рухун, духун берген жана азыркы заманбап учурдун кийимдерин айкалыштырып, мыкты ансамблдерди алып чыгышты. Фестивалга конок катары катышкандар нукура байыркынын элесин берип тигилген кийимдер аларды бир нече кылым мурдагы дүйнөгө жетелеп алып барып келгендей таасир бергендигин айтышты.

813
  • Россиялык дизайнер, Тыва Республикасынын Бий жана костюмдар театрынын жетекчиси Ким Донгактын колунан чыккан кийимдер
    © AP Photo / Vladimir Voronin

    Россиялык дизайнер, Тыва Республикасынын Бий жана костюмдар театрынын жетекчиси Ким Донгактын колунан чыккан кийимдер

  • Береги сүрөттөгү костюмдун автору кыргызстандык дизайнер Алмаз кызы Чолпонай. Автор өзүнүн эмгегинде табият менен эриш-аркак жашоо керек деген чакырык таштаган
    © AP Photo / Vladimir Voronin

    Береги сүрөттөгү костюмдун автору кыргызстандык дизайнер Алмаз кызы Чолпонай. Автор өзүнүн эмгегинде табият менен эриш-аркак жашоо керек деген чакырык таштаган

  • Россиялык дизайнер Эльмира Давлетова көчмөндөрдүн руханий дүйнөсүнүн бир үзүмүн учурдагы, заманбап жашоого алып келгенге аракет кылган
    © AP Photo / Vladimir Voronin

    Россиялык дизайнер Эльмира Давлетова көчмөндөрдүн руханий дүйнөсүнүн бир үзүмүн учурдагы, заманбап жашоого алып келгенге аракет кылган

  • Алмаз кызы Чолпонайдын кезектеги эмгеги. Көөлгүгөн кийим менен арттагы фон - Ысык-Көл кайсы бир деңгээлде бири-бирин толуктап тургандай
    © AP Photo / Vladimir Voronin

    Алмаз кызы Чолпонайдын кезектеги эмгеги. Көөлгүгөн кийим менен арттагы фон - Ысык-Көл кайсы бир деңгээлде бири-бирин толуктап тургандай

  • Моделдер кыргызстандык мода чеберлери Назира Айдарова менен Зухра Кемелбекованын эмгектерин көрсөтүп жатышат
    © AP Photo / Vladimir Voronin

    Моделдер кыргызстандык мода чеберлери Назира Айдарова менен Зухра Кемелбекованын эмгектерин көрсөтүп жатышат

  • Бул костюм француз дизайнери Хинт Жюдардын колунан чыккан. Ал Азияда, көгүлтүр көлдүн жээгиндеги эл аралык фестивалда элге тартууланды
    © AP Photo / Vladimir Voronin

    Бул костюм француз дизайнери Хинт Жюдардын колунан чыккан. Ал Азияда, көгүлтүр көлдүн жээгиндеги эл аралык фестивалда элге тартууланды

  • Россиялык чебер Ким Донгактын байыркы көчмөндөрдүн дүйнөсүнө жетелеген кезектеги костюмдары
    © AP Photo / Vladimir Voronin

    Россиялык чебер Ким Донгактын байыркы көчмөндөрдүн дүйнөсүнө жетелеген кезектеги костюмдары

  • Бул костюмга үңүлө караган киши өзгөчө дүйнөгө сүңгүп кирип кеткидей. Бир карасаң туштук, бир карасаң кементайдын, бир карасаң көчмөндөр ааламынын элесин берген, философиялык ой-туюмдарга сугарылган кийимдин автору кыргызстандык дизайнер Алмаз кызы Чолпонай
    © AP Photo / Vladimir Voronin

    Бул костюмга үңүлө караган киши өзгөчө дүйнөгө сүңгүп кирип кеткидей. Бир карасаң туштук, бир карасаң кементайдын, бир карасаң көчмөндөр ааламынын элесин берген, философиялык ой-туюмдарга сугарылган кийимдин автору кыргызстандык дизайнер Алмаз кызы Чолпонай

  • Коюу тумандан суурулуп келе жаткан сулуулар. Казакстандык дизайнер Жазира Кабаеванын колунан чыккан костюмдар
    © AP Photo / Vladimir Voronin

    Коюу тумандан суурулуп келе жаткан сулуулар. Казакстандык дизайнер Жазира Кабаеванын колунан чыккан костюмдар

  • Модель Алмаз кызы Чолпонай дагы эмгегин көрүүчүлөргө алып чыкты
    © AP Photo / Vladimir Voronin

    Модель Алмаз кызы Чолпонай дагы эмгегин көрүүчүлөргө алып чыкты

  • Россиялык дизайнер Эльмира Давлетованын көчмөндөр модасы боюнча өткөн Ысык-Көлдөгү эл аралык фестивалга алып келген эмгектери
    © AP Photo / Vladimir Voronin

    Россиялык дизайнер Эльмира Давлетованын көчмөндөр модасы боюнча өткөн Ысык-Көлдөгү эл аралык фестивалга алып келген эмгектери

  • Алмаз кызы Чолпонайдын дагы бир эмгеги. Жибек жолу, учу кыйырына көз жептеген сапар, кербендин көркүн чыгарган төөлөр... көчмөндөрдүн духу
    © AP Photo / Vladimir Voronin

    Алмаз кызы Чолпонайдын дагы бир эмгеги. Жибек жолу, учу кыйырына көз жептеген сапар, кербендин көркүн чыгарган төөлөр... көчмөндөрдүн духу

Белгилер:
'Рух-Ордо' маданий борбору, мода, көчмөндөр, Чолпон-Ата, Ысык-Көл, Кыргызстан
Тема боюнча
Анкарада Чыңгыз Айтматов атындагы Ысык-Көл форуму жыйынтыкталды
Быйылкы сезондун модасы. Майамиде жаңы купальниктердин көргөзмөсү өттү. Сүрөт
Хайди Клум алып барган шоуга кыргызстандык модель катышууда. Сүрөт, видео
Страсбург шаарындагы Европа соттун имараты. Архив

Контрчабуул. Россия Европа сотуна доо арыз менен кайрылды

0
(жаңыланган 22:34 23.07.2021)
Башкы прокуратура Украинадан Крым блокадасын, улуттук азчылыктын укугун чектөөнү, орус тилдүү каналдардын иштөөсүнө тыюу салууну жана орус тилдүү басылмалар менен интернет-платформалардын жеткиликтүүлүгүн чектөөнү токтотууну талап кылууда.

Россиянын Башкы прокуратурасы 22-июль күнү тарыхында биринчи жолу Европанын адам укугу боюнча сотуна (ЕАУС) мамлекеттер аралык арыз менен кайрылды. Анда Украинага адам укугун коргоо боюнча Европа кеңешинин конвенциясын бузганы айтылып, 10 доо коюлган. Тышкы саясат магистри, укук таануучу Ольга Сухаревская ЕАУС Россиянын арызы адилеттүү каралуучу жер эмес деп эсептейт. Эксперттин бул аракеттин максаты эмне, документтин келечеги кандай деген суроолорго жообун төмөндөгү макаладан окууга болот.

Кабыргасынан коюлган маселе

ЕАУСка мамлекеттер аралык доо арыз менен кайрылуу тажрыйбасы азырынча жаңылык. Аталган сот адам укугу бузулган өлкөлөрдүн жарандарынын кайрылуусун териштирүүгө басым жасайт. Ошентсе да Европа соту 24 мамлекеттер аралык арызды караган. Россия да Украинага даттанып, аталган сотко кайрылуусу дал ушундан болсо керек.

Доо арызда Украинанын 2014-жылы бийликтин күч менен алмашуусунан кийинки адам укугун бузганы тууралуу айтылат. Анда негизинен:

  • карапайым калктын кырылышы, Майданда, Одесса менен Донбасста адамдарды мыйзамсыз эркинен ажыратуу, катаал мамиле жасоо;
  • Россияга чектеш жердеги аткылооодон адамдардын өлүмү;
  • сөз эркиндигин басуу;
  • орус тилдүү калкты дискриминациялоо;
  • Донбасс тургундарын добуш берүү укугунан ажыратуу бар.

Андан тышкары, Киев Крымды суу блокадасына тушуктурган деп айыпталып жатат. Мындан жарым аралдын экономикасына 1,4 триллион рубль зыян келтирилген.

Башкы прокуратура Украинадан Крым блокадасын, улуттук азчылыктын укугун чектөөнү, орус тилдүү каналдардын иштөөсүнө тыюу салууну жана орус тилдүү басылмалар менен интернет-платформалардын жеткиликтүүлүгүн чектөөнү токтотууну талап кылууда.

Күтүлгөндөй эле жазаланбай көнгөн Украина Россиянын доосун мыскылдап кабыл алды. Өлкө ТИМинин башчысы Дмитрий Кулеба: "Европа сотунун ишине кийлигишпей туруп эле бул доо арыздын канааттандырылышына эч кандай жол жок экенин ишенимдүү айта алам. Сотко Россия пропагандалоо максатында кайрылып жатат. Маалыматтык чуудан жана бекерге кеткен убакыттан башка пайда жок", - деди.

Дипломаттын ордунда мынчалык ооз көптүрбөйт элем.

Буга Грузиянын Россияга каршы жолдогон доо арызы мисал. Европа соту 12 жылдык кароодон кийин "2008-жылдын 8-12-августунда Грузия армиясынын тынчтык орнотуучу контингент менен жергиликтүү калкка жасаган чабуулун кайтарууда Россия Федерациясына Адам укугун коргоо тууралуу конвенциясы боюнча жоопкерчилик жүктөлбөйт" деген тыянак чыгарып берген. Мындан тышкары, Европа соту Грузиянын россиялык күчтөр 2008-жылы 7-августта Түштүк Осетияга кирип барган деген айыптоосун четке каккан.

Мунун баары эл аралык сот инстанциялары эч убакта бир тараптуу чечим чыгарбай турганын көрсөттү. Украина мындай абалга Румыния менен Змеиный аралы боюнча талашта кабылган. Бирок Украина ТИМи тарыхтан сабак албайт шекилдүү.

РФ Башкы прокуратурасынын арызын Украинанын 9 доосуна жана ПАСЕнин бир тараптуу резолюциясына жооп катары кабыл алсак болот. ТИМдин расмий өкүлү Мария Захарованын айтымында, "каржыланып, өздөрүн акыйкаттыктын акыркы инстанциясы атаган бул структуралар эми жөнөтүлгөн материалдын көлөмүн көрбөй-сезбей көрүшсүн".

Башкача айтканда, Европа кеңешинин сот органы Россиядан доо арыз алган соң Украинадагы адам укугунун бузулган учурларын фантазия эмес анык документтердин негизинде дыкат иликтөөгө мажбур болот. ЕАУСтин эл аралык кадыр-баркы да эми ишти кандай караарынан көз каранды болуп калмакчы.

Киевдин кылмыштары каттоого алынды

Россия Украинага адам укугу боюнча нааразы болгон жалгыз мамлекет эмес. Күчтөп украинизациялоо жана улуттук азчылык менен орус тилдүү калкты ассимиляциялоо көңүл сыртында калган жок. Акыркы жылдары Украинада башталгыч, орто жана жогорку билимди өз тилинде алууга тыюу салган билим берүү тууралуу мыйзам кабыл алынды. Бул эбак эле Румыния, Венгрия, Польшанын нааразычылыгын жаратып, ПАСЕ резолюциясында да белгиленген. Ассамблеянын пикиринде, аталган мыйзамдын артында "өз тилинде окуу боюнча улуттук азчылыктын укугун кыскартуу" жатат. ПАСЕ украин бийлигине аталган маселени кайрадан карап чыгууга кеңеш берген.

Киев ПАСЕнин бир да сунушун эске алган жок. Тескерисинче, "Украин тилинин мамлекеттик тил катары иштеши" тууралуу дискриминациялык мыйзам нормалары кабыл алынып, анда айыпка жыгуу жана кылмыш ишин козгоо опузасы менен уюм, саясий партия, менчигинин түрүнө карабай бардык ишканалардын кызматкерлерин жалаң гана украин тилинде сүйлөөгө милдеттендирүү каралган.

Өз тилинде сүйлөөгө тыюу салган норма жакында эле Украинанын Конституциялык соту тарабынан баш мыйзамга туура келет деп таанылды. Буга кошумча, "түпкү элдер тууралуу" мыйзам кабыл алынып, Украинадан тыш өз мамлекети бар элдерди укуктук талаадан "сүрүп" чыгарып салды.

Украинадагы адам укугу боюнча абал тууралуу акыркы баяндамада (2021-жылдын 1-февралынан 30-апрелге чейин) жарандарды Украина аймагында пенсия, социалдык кызмат, билим алуу, иштөө жана саламаттык сактоо жаатында тейленүүсүнө тыюу салуу, СБУнун жашыруун түрмөлөрүнүн иштеши, Одесса, Майданда болгон кылмыштарды жана саясий максатта киши өлтүрүүлөрдү иликтөөнүн бир орунда турушу сыяктуу мыйзам бузууларды каттаган. БУУ дагы Раданы "улуттук азчылыктын укугун коргоо боюнча мыйзам иштеп чыгууга" үндөп келет.

Кызыгы, Киев "Донбасс улутундагы жактарды" атайылап дискриминацияга тушуктуруп жатканын мыйзам чегинде таанып келет. Мындан улам Россия тараптын дооматын эске албаганда да доо арызды эл аралык уюмдардын деңгээлинде кароого негиз жетиштүү.

Келечеги барбы?

Россия бир катар айыптоолорду далилдеп бере алса керек. Мисалы, күчтөп ассимилияциялоо жана улуттук азчылыктын укугунун бузулушу бир катар эл аралык структуралар тарабынан да аныкталды. Эл аралык резолюциялардын талабында камтылган Донбасс тургундарынын шайлоо укугунан ажыратылышы да күмөн санатпайт.

Ал эми Донбасстагы кырдаал, Крымдын суу блокадасы, Майдан, Одесса, Мариуполдо карапайым калктын өлтүрүлгөнүн далилдөө кыйын болуп калчудай. Мында кеп Батышка таандык эл аралык структуралардын Крым менен Донбассты Украинанын жери деп, ал эми Россиянын аракеттерин "оккупация жана аннексия" деп тааныганында эмес. ЕАУСтин негизи эле тынчтык жана согуш, мамлекеттердин аймактык бүтүндүгү жана башка аскердик жаңжал багытындагы эл аралык укук боюнча маселелерди чечүүгө укугу жок. Бул Эл аралык кылмыш сотунун компетенциясына көбүрөөк тиешелүү.

БУУнун Адам укугу боюнча жогорку комиссар башкармалыгы Украина жаңжалы эл аралык мүнөзгө ээ эмес деген жыйынтык чыгарган. Бул багыттан алып караганда Донбасс менен Крым жашоочуларынын доо арызынын келечеги бардай.

Процесс узакка созулчудай болуп турат, анткени ЕАУС Украинанын кызыкчылыгына каршы келген чечимдерден оолак болууга аракет кылат. Бирок териштирүү учурунда Украина бийлигинин бир катар кылмышын ачыктап, Европадагы сот адилеттүүлүгүнө баа берүүгө болот. Бул акыйкаттык издеген Европа тургундары үчүн маанилүү аргумент болуп бермекчи.

0
Белгилер:
саясат, арал, Крым, Донбасс, адам укугу, кылмыш, бийлик, Украина, Россия, сот, Европа
Тема боюнча
Байден Меркель экөө "Түндүк агым" боюнча ымалага келишти. Украина унчукпашы керек