Арыз-муңузбузду Айтматовго айтчубуз. "Ак кемедеги" залкарлардын таберик сүрөтү

403
(жаңыланган 18:53 15.04.2020)
Sputnik Кыргызстан маалымат агенттиги архивде сакталып жаткан сейрек сүрөттөрдү жарыялап, анын тарыхын баяндоону улантат.
Участники съемки художественного фильма Белый пароход в Иссык-Куле. 1974-год
© Sputnik / Александр Федоров.

Белгилүү режиссёр Болот Шамшиев башында турган "Ак кеме" тасмасын тарткан чыгармачыл топ жана залкар жазуучу Чыңгыз Айтматов менен уулдарынын сүрөтү 1974-жылы Ысык-Көлдүн Чоң-Жаргылчак капчыгайында тартылган.

Ал жылы Айтматовдун сценарийинин негизинде "Ак кеме" көркөм тасмасын тартуу иштери жүрүп, фильмде Сабира Күмүшалиева, Асанкул Куттубаев, Орозбек Кутманалиев, Турсун Уралиев, Даркүл Күйүкова, Айтурган Темирова, Назира Мамбетова, Чоро Думанаев, Мукан Рыскулбеков жана кичинекей Нургазы Сыдыгалиев роль жараткан.

Ошол кезеңди актер, "Ак кеме" тасмасында Кулубектин ролун аткарган КРдин эл артисти Чоро Думанаев мындайча эскерет:

"Чыңгыз Айтматов Кыргызстандын Кинематографисттер союзун жетектеп турган. Көпчүлүгүбүз ага барып арыз-муңубузду, көйгөйүбүздү айтчубуз. Кийин жазуучуларга, киночуларга үй салдырып берген. Чындыгында ал кишинин кадыр-баркы абдан жогору болчу, мамлекеттик кызматтагыларга да тили өтчү, ошону менен катар өтө жөнөкөй эле. "Ак кеме" Ысык-Көлдүн тескей жээгиндеги Чоң-Жаргылчак капчыгайында тартылган. Ошол жерге ал өзү киночулардын башчысы катары балдарын ээрчитип барып биздин акыбалыбызды сурап кеткен. Капчыгай тоонун башы болгонуна карабай өзүбүздүн ашканабыз да иштеп, киночуларга жакшы эле шарт түзүлгөн. Кой сойдуруп чыгармачыл инсандар шерине ойночубуз. Мен жашмын, ары-бери сызып, дүкүлдөп турган кез. Бир тасмага тартыла коюп, экинчисине жөнөчүмүн. Эң өкүнүчтүүсү, ошол тасмага катышкан залкарлардын 90 пайызы өтүп кетти", — деди Думанаев.

"Ак кеме" фильми Фрунзеде өткөн Бүткүл союздук IX кинофестивалда баш байгеге ээ болгон. Андан соң башка союздук республикаларга чыгып, көрүүчүлөр тарабынан жылуу кабыл алынган.

403
Белгилер:
Болот Шамшиев, Чыңгыз Айтматов, "Ак кеме" тасмасы, Кыргызстан
Тема:
"Таберик сүрөт" — сейрек кездешкен ирмемдер (103)
Тема боюнча
Чолпон жылдыздар Дооронбек Садырбаев менен Айсулуу Токомбаева. Таберик сүрөт
Ат минген Ажыбекова, Бейшеналиев, Кутманалиев. Залкарлардын таберик сүрөтү
Шамшиевдердин үч мууну: акын, режиссер, экономист. 32 жыл мурунку таберик сүрөт

Кемедеги Сүймөнкул Чокморов менен айылдык келин. "Кызыл алмадан" таберик сүрөт

130
(жаңыланган 15:00 27.05.2020)
Sputnik Кыргызстан маалымат агенттиги архивде сакталып жаткан сейрек сүрөттөрдү жарыялап, тарыхын баяндайт.
Белгилүү актер, сүрөтчү Сүймөнкүл Чокморов менен белгисиз келин. 1975-жыл Ысык-Көл облусу
© Фото / Александр Федоров

Белгилүү актер, сүрөтчү Сүймөнкүл Чокморов менен айылдык белгисиз келиндин сүрөтү 1975-жылы Ысык-Көл облусунда тартылган. Сүрөттүн автору Александр Федоровдун айтымында, айылдагы үйлөнүү тойду тартуу үчүн элеттиктер массовкага чогултулган.

Ал жылы КРдин эл артисти, атактуу режиссер Төлөмүш Океев жазуучу Чыңгыз Айтматовдун аңгемесинин негизинде "Кызыл алма" тасмасын тартып, Чокморов башкы каарман Темирдин образын жараткан. 

Ошол учурду режиссер "Советтик фильм" журналына "мен бир нече тасманын режиссеру, тажрыйбалуу адам катары кээде жаш кесиптештерим менен жолугуп, чыгармачылык баарлашуу кылып турушум керек окшойт" деп жазган.

Чокморов менен Океев жакшы мамиледе эле. Залкар актер режиссердун "Отко таазим" (1972), "Көк серек" (1974), "Кызыл алма" (1975), "Улан" (1977) тасмаларында башкы ролдорду аткарган. 

"Кыргыз кереметинин" түптөөчүлөрүнүн алакасы жөнүндө Төлөмүш Океевдин жубайы Жумаш Өмүрова автобиографиялык китептин биринде мындайча эскерген:

"Сүймөнкул Чокморов каза болгондон кийин Төлөмүш көпкө чейин өзүнө келе албай, көп эскерип, жоктоп жүрдү. "Келечек" киностудиясынын атынан анын сүрөттөрү менен календарь чыгарып, Анкарада ал сүрөттү калыпка салып өзүнүн кабинетине илип койгон. Кийин, тилекке каршы, анын жанына Болот Миңжылкыевдин портрети илинип калды. Төлөмүш алар менен сүйлөшүп, жан дүйнөсүнө азык алчу. Бирок жолдошум ал сүрөттөрдү көрүп алып өзүн кандай сезерин элестетүү өтө кыйын болчу", — деген Өмүрова.

СССРдин эл артисти, Кыргыз ССРинин эл сүрөтчүсү, таланттуу актер Сүймөнкул Чокморов тууралуу кызыктуу фактыларды Sputnik Кыргызстан агенттигинин материалынан окуңуздар.

 

130
Белгилер:
таберик сүрөт, "Кызыл алма" тасмасы, Сүймөнкул Чокморов, Кыргызстан
Тема:
"Таберик сүрөт" — сейрек кездешкен ирмемдер (103)
Тема боюнча
Тасмаларына илимий мамиле жасачу. Убукеевдин "Манас ааламынан" таберик сүрөт
"Кыргыз кереметин" жараткан залкарлар эс алууда. Таберик сүрөт
Суу бойлоп... Төлөмүш Океев менен Таттыбүбү Турсунбаеванын таберик сүрөтү
Баланы көтөргөн киши. Архивдик сүрөт

Өлкөдө бөбөктөрдүн майрамын утурлай онлайн жумалык башталды

117
Кыргызстанда 27-майдан 1-июнга чейин өтө турган жумалыктын алкагында бир катар иш-чаралар уюштурулуп, ЖМКлар аркылуу көрсөтүлөт.

БИШКЕК, 27-май — Sputnik. Маданият, маалымат жана туризм министрлиги Балдарды коргоо күнүнө карата "Бактылуу балалык" онлайн жумалыгын жарыялады. Бул тууралуу аталган мекеменин маалымат кызматы билдирди.

Ага ылайык, ушул жылдын 27-майынан 1-июнга чейин өтүүчү жумалыктын алкагында "Поэзия күнү", "Жомок күнү", "Сүрөт жана көркөм тасма күнү", "Музыка күнү", "Театр күнү" жана "Нур замандын балдары" аталышындагы майрамдык иш-чаралар онлайн форматында болот.

Иш-чаралардын жүрүшү жалпыга маалымдоо каражаттары аркылуу берилип, социалдык медиалардан чагылдырылат.

Министрлик бөбөктөрдү келе жаткан майрамы менен куттуктап, жумалыктын жүрүшүнө бардык жарандарды активдүү катышууга чакырды.

117
Белгилер:
иш-чара, жумалык, майрам, бөбөктөр, бала, Кыргызстан
Тема боюнча
Студенттер дипломдук ишин онлайн жактап, кээ бир экзамендер күзгө калат
Бишкектин кайсы жерине мектеп, бала бакча салынат? Тизме
Парень в медицинской маске едет на автобусе после ослабления карантинных мер в Бишкеке. 25 мая 2020 года

Коронавирустун экинчи толкунуна даярдык. Министрлик элге кайрылды

0
(жаңыланган 11:46 28.05.2020)
Министрдин орун басары көпчүлүктү санаага салган коронавирустун экинчи толкунун айтаардан мурда ага даярдыкты кантип көрүү керек деген суроонун үстүндө ойлонуу зарылдыгын баса белгиледи.

БИШКЕК, 28-май — Sputnik. Саламаттык сактоо министринин орун басары Нурболот Үсөнбаев брифинг учурунда коронавирустун экинчи толкуну боюнча пикирин айтып, элге кайрылуу жасады.

Министрдин орун басары көпчүлүктү санаага салган коронавирустун экинчи толкунун айтаардан мурда ага даярдыкты кантип көрүү керек деген суроонун үстүндө ойлонуу зарылдыгын баса белгиледи.

"Күзүндө жана кышында бизде сасык тумоо сезону башталат. Бул жылы сасык тумоого каршы эмдөөнү өз убагында жасоого аракет кылып жатабыз. Мен элди эмдөөнү колдоого чакырып кетет элем. Анткени сасык тумоо өтүшүп кетсе, коронавирус сыяктуу өпкөнү жабыркатат. Бул ден соолукка зыян", — деди Үсөнбаев.

Ал элди жайында ден соолукту чыңдап, айрыкча балдарды күнгө күйгүзүп, таза абага көбүрөөк алып чыгууга чакырды.

"Ден соолугуӊарга көӊүл буруп, оорулар өтүшүп кетпеш үчүн иммунитети жайында чыӊдагыла. Өзгөчө өнөкөт оорулары бар улгайган адамдарга диспансердик иштерди жүргүзүү керек. Бардык ооруларды кийинкиге калтырбай, убагында дарылаӊыздар", — деди Үсөнбаев.

Коронавирустун кесепети

Кыргызстанда коронавирус жуктуруп алгандардын саны кескин өсүп, бир суткада 74 адамдан вирус табылды. Муну менен жуктургандардын саны 1594кө жетти. Коронавирустан 1066 бейтап айыгып чыгып, тилекке каршы 16 адам көз жумду.

Кыргыз Республикасынын биринчи вице-премьер-министри Кубатбек Боронов Республикалык штабдын жыйынында. Архив
© Фото / Пресс-служба Правительства КР / Алишер Алиев
11-майдан тарта айрым аймактардагы өзгөчө абал режими алынып, ал эми өлкө боюнча киргизилген өзгөчө кырдаалдын мөөнөтү узартылды. Бишкек, Ош шаарларында, Ат-Башы районунда жана Чаткал районунун Каныш-Кыя айыл аймагында карантин жарыяланды. Бул жергиликтүү бийликке кырдаалга жараша чектөөлөрдү киргизүүгө укук берет.

Өлкөдөгү абал тууралуу Sputnik Кыргызстан тексттик баяндама жүргүзүүдө.

Кабарларды ыкчам, ыңгайлуу шартта окуу үчүн Telegram каналыбызга баш багыңыз.

0
Белгилер:
ден соолук, коронавирус, Кыргызстан
Тема:
Коронавируска байланыштуу Кыргызстандагы кырдаал
Тема боюнча
Кыргызстанда COVID-19га антителого анализ тапшырса болобу? Министрликтин жообу
Министрлик: COVID-19 жуктургандар ким менен байланышта болгонун билбей жатышат