Акча. Архив

Ноябрда Кыргызстандын чыгашасы 2,76 миллиард сомго көп болот

49
(жаңыланган 12:19 25.11.2015)
Мамлекеттик бюджеттин финансылык планы боюнча ноябрь айынын чыгымы 8,6 миллиард сомдун чегинде бекитилген.

БИШКЕК, 25-ноя. — Sputnik. Ноябрь айында бюджеттин кошумча чыгашасынын жалпы көлөмү 2 миллиард 76,3 миллион сомду түзөрүн Каржы министрлиги билдирди.

Финансылык эмес актив боюнча чыгаша 988,8 миллион сомду түзсө, анын 789,6 миллиону "Имараттар жана курулуштар" беренесине, 196,3 миллиону "Машиналар жана жабдуулар" беренси боюнча жана калган негизги фонддор боюнча 2,8 миллион сом жумшалмакчы.

Табигый кырсыктардын кесепетин жоюуга нормадан сырткары 50 миллион сом бөлүнөт.

Министрлик жана башка мекемелер аркылуу каржылануучу чыгымдарга 846,8 миллион сом бөлүү каралган.

Ал эми мамлекеттик бюджеттин финансылык планы боюнча ноябрь айынын чыгымы 8,6 миллиард сомдун чегинде бекитилген.

49
Белгилер:
чыгаша, бюджет, Каржы министрлиги, Кыргызстан
Тема боюнча
Кыргызстан бюджеттин ачык-айкындыгы боюнча Казакстан менен Түркияны артка калтырды
Атамбаев: бюджеттик жана аскер кызматкерлерин ипотекалык насыя менен камсыздоо зарыл
Председатель Кабинета Министров Кыргызстана Улукбек Марипов. 24 июня 2021 года

Актанбагылачы! Марипов айыл чарба министри менен орун басарларын зекиди

78
(жаңыланган 17:35 24.06.2021)
Марипов эгерде министрлик өз учурунда көңүл буруп иштегенде суунун тартыштыгы, азык-түлүк коопсуздугу боюнча маселелер чыкмак эместигин айтты.

БИШКЕК, 24-июн. — Sputnik. Айыл, суу чарба жана аймактарды өнүктүрүү министрлигинин жетекчилери өлкөнү азык-түлүк менен камсыздоо ишин жетиштүү аткарбаганы үчүн сөгүш жана эскертүү алды. Бул тууралуу өкмөттүн маалымат кызматынан билдиришти.

Айыл, суу чарба жана аймактарды өнүктүрүү министри Аскарбек Жаныбековго эскертүү, ал эми анын орун басары Нурлан Шериповго сөгүш жарыяланган.

Министр сельского, водного хозяйства и развития регионов Аскарбек Джаныбеков. 24 июня 2021 года
© Пресс-служба правительства / Алишер Алиев
Айыл, суу чарба жана аймактарды өнүктүрүү министри Аскарбек Жаныбеков

Мындан сырткары, дагы бир орун басар Азамат Мукашевдин бул кызматка ылайык келер-келбеси боюнча маселе каралмакчы.

"Эгерде силер өз учурунда көңүл буруп иштегенде суунун тартыштыгы, азык-түлүк коопсуздугу боюнча маселелер чыкмак эмес. Актанбай эле койгулачы! Тармактык министрлик коюлган милдеттерди аткарып, маселени чечүүнү башынан ойлонушу керек эле. Акыркы беш айдагы иштин планын алалычы. Суу колдонуучулар ассоциациясынын ишине анализ жасоого тапшырма берилген. Бүгүн бир да сунуш түшкөн жок. Аймактардагы кластердик механизмди тереңдетүү боюнча маалыматтар жокко эсе. Жалпысынан алганда, Айыл, суу чарба жана аймактарды өнүктүрүү министрлигинин иши жетишсиз жасалган", — деген Марипов.

Эске салсак, Марипов 11-июнда Чүй облусун кыдырып жүрүп "эртеңден тарта (12-июнь – ред.) сугат суу фермерлерге жетпей турган болсо, облус, район жетекчилигине карата катуу чара көрүлөт" деген эле.

Быйыл дыйкандар менен фермерлер сугат суунун тартыштыгы боюнча олуттуу маселе жаралып жаткандыгын, аны чечүү боюнча ыкчам чаралар керектигин айтып, коңгуроо кагып жатышат. Эгерде бул маселе чечилбесе көйгөйлөр жараларын, кымбатчылык мындан да тереңдерин айтышууда.

78
Белгилер:
суу тартыштыгы, кургакчылык, түшүм, суу, Чүй облусу, Кыргызстан
Тема боюнча
Кыргызстанда тышка мал сатууга коюлган чектөө алынды
Суу жок. Чөптүн жана дан өсүмдүктөрүнүн баасы азыркыдан да көтөрүлүшү мүмкүн
Уйлар. Архив

Кыргызстанда тышка мал сатууга коюлган чектөө алынды

54
(жаңыланган 17:02 24.06.2021)
Улукбек Марипов жыйында өлкөгө кант, өсүмдүк майы менен эт ташып келгендерди кошумча салыктан бошотуу чечими кабыл алынганын билдирди.

БИШКЕК, 24-июн. — Sputnik. Кыргызстанда бодо мал менен майда жандыктарды экспорттоого чектөө алынганын өкмөт кабарлады.

Министрлер кабинетинин төрагасы Улукбек Марипов өкмөттүн кезексиз жыйынын өткөрүп, анда өлкөнүн азык-түлүк коопсуздугу каралган.

Марипов Айыл чарба министрлиги маалында чара көрсө, азык-түлүк коопсуздугун камсыз кылууда көйгөйлөр жаралмак эместигин айткан. Ошондуктан бир катар чечимдерди кабыл алуу маанилүү болуп жатканын билдирген.

"Евразия экономикалык биримдигинин өлкөлөрүнөн тышкары аймакка кээ бир айыл чарба азыктарын экспорттоого тыюу салынат. Кеп буудай, буудай уну, шекер, күрүч, өсүмдүк майы жана жумуртка тууралуу болуп жатат. Ошондой эле тоютка болгон баанын өсүшү байкалууда. Буга байланыштуу чөптү, аралаш тоютту, жүгөрүнү, арпаны толугу менен тышка сатууга тыюу салынат. Ал эми 8-июлдан тарта Кыргызстанда бодо мал менен майда жандыктарды экспорттоого чектөө алынат", — деп айтылат маалыматта.

Мындан тышкары, үч миң тонна кумшекер жана өсүмдүк майы сатып алынганын билдирген. Ошондой эле өлкөгө кант, өсүмдүк майы менен эт ташып келгендерди кошумча салыктан бошотуу чечими кабыл алынган.

Марипов бюджетке болжол менен 200 миллион сом түшпөй каларын, бирок элди азык-түлүк менен камсыз кылуу үчүн туура чечим кабыл алынганын кошумчалаган.

54
Белгилер:
азык-түлүк, чектөө, чечим, экспорт, мал, Кыргызстан
Тема боюнча
Керимбаев: эми Казакстандан өткөн товарлар мурдагыдай текшерилбейт
Июлда күйүүчү майдын баасы дагы 4-6%га кымбаттаары айтылды
Талибан кыймылынын жоокерлери. Архив

Талибдер тажик чек арасын көзөмөлдөөдө. Окуя кандай нук алат?

0
(жаңыланган 19:09 24.06.2021)
Афганистандан чет өлкөлүк күчтөрдүн толук чыгарылышына эки апта калганда талибдер тажик чек арасынын негизги тилкесин – "Шерхан-Бандар" бажы жана соода өтмөгүн басып алды.

Чек ара райондорундагы өкмөттүк күчтөр талкаланды, террорчулуктун Борбор Азия өлкөлөрүнө жайылуу коркунучу алда канча күч алды. "Талибан"* кыймылынын согушкерлери 22-июнда Афганистандын Тажикстан менен башкы чек ара өтмөгүн – "Шерхан-Бандар" көзөмөл-өткөрмө бекетин, анын жанындагы калктуу пункт жана бардык чек ара постторун тартып алды. Абалга аскерий баяндамачы Александр Хроленко баам салган.

Бул райондо афган коопсуздук күчтөрү өз ордун таштап, айрым аскер кызматкерлери чек ара аркылуу Тажикстанга карай качышкан. Көзөмөл-өткөрмө бекети аркылуу кыймыл токтотулду.

Талибдердин курчоосундагы Кундуз калаасынын айланасында негизги согуштук аракеттер уланууда. Ошол эле убакта Баглан, Герат, Кундуз, Фарьяб провинцияларындагы бир нече районду басып алышты. Соңку эки айда аталган кыймыл 30дан ашуун районду ээлеп, бүгүнкү күндө Ислам республикасынын аймагынын төрттөн үч бөлүгүн көзөмөлдөөдө.

Талибдер толук жеңиштин жакындыгын туюп, Кабулдун кулоо мүмкүндүгү жогорулап барат. Өкмөттүк күчтөр жана полиция кызматкерлери өз милдеттерин аткара албай калышты. Президент Ашраф Гани өткөн жумада коргоо, ошондой эле ички иштер министрлерин, куралдуу күчтөрдүн башкы штабынын жетекчисин алмаштырууга мажбур болду. Бул аргасы кеткендеги аракеттей туюлду.

Афган парламентарийлери өкмөт өлкөдөгү кырдаалдын көзөмөлүн колдон чыгарганын билдирип, "Талибан"* менен күрөш үчүн коомдук фронт түзүүгө үндөдү. Кооптуу кырдаалдан улам элдик кыймыл отряддары Тахар, Баглан, Жаузжан, Сари-Пул, Фарьяб, Кундуз, Балх, Парван, Кандагар жана Бадгис провинцияларында уюшулуп жатат. НАТО стандарттарына ылайык жабдылып жана машыктырылган өкмөттүк армия душмандын мизин кайтара албаган жагдайда начар куралданган элдик отряд эмне кыла алат?!

Ал ортодо талибдердин тажик чек арасына жетиши – алардын жөнөкөй эле жергиликтүү ийгилиги эмес. "Шерхан-Бандар" көзөмөл-өткөрмө жайы Тажикстан менен Афганистандын ортосундагы эң маанилүү соода-ашуу пункту. Борбор Азия, Түштүк жана Түштүк-Чыгыш Азия өлкөлөрүнүн ортосундагы товар айландыруунун бир топ көлөмү ошол өтмөк аркылуу өтөт.

Атайынбы же эрксизденби, талибдер Афган ислам республикасынын эл аралык алакаларына эбак кийлигише баштаган. Тажикстан чек араларын коргоону күчөтүп, он миңдей афган качкынын кабыл алууга даяр.

Борбор Азия күчүн бириктирүүдө

АКШ Куралдуу күчтөрүнүн борбордук командачылыгы (жоопкерчилик аймагына Жакынкы Чыгыш жана Борбор Азия кирет) Афганистандан америкалык контингенттин 50 пайыздан ашууну чыгарылганын, бул процесс 10-июлга чейин аяктарын маалымдаган.

Бириккен Улуттар Уюмунун Афганистанга жардам берүү боюнча миссиясынын жетекчиси Дебора Лайонс афган аралык жаңжалды тынч жол менен чечүүгө болоруна дале үмүт артат. Анткен менен талибдердин чет өлкөлүк күчтөрдүн чыгарылышы менен дароо провинцияларды курчоо жана басып алуу тактикасы кырдаал курчуп баратканын даана тастыктап турат. Коңшулар коркунучтарды жоюуга күч жана каражаттарын бириктирүүгө аргасыз.

22-июнда Душанбеде Кыргызстан, Россия Федерациясы, Казакстан жана Тажикстандын Коопсуздук кеңешинин катчылары Марат Иманкулов, Николай Патрушев, Асет Исекешев жана Насрулло Махмудзода Афганистандагы кырдаалга тиешелүү коопсуздук маселелерин, Жамааттык коопсуздук келишим уюму жана Шанхай кызматташтыгы уюмунун (курамына Кыргызстан, Кытай, Россия, Казакстан, Тажикстан, Өзбекстан, Индия, Пакистан кирет) алкагындагы өз ара аракет пландарын талкуулашты.

Андан мурдараак борбор азиялык кесиптештери менен биргеликте РФ коргоо министри Сергей Шойгу кезиккен. Россия менен Өзбекстандын коргоо мекемелери 2021-2025-жылдары аскердик багыттагы стратегиялык өнөктөштүк программасын даярдашкан. Сүйлөшүү жүргүзүүчүлөрдүн иш билгилик жана жоопкерчилик деңгээли афган көйгөйүнүн олуттуулугун, бул жаатта Борбор Азия өлкөлөрү менен Россиянын терроризмдин (кандай гана аталышта болбосун) КМШ мейкиндигине чагылышын бөгөттөө үчүн күчтөрүн бириктирүүгө чечкиндүүлүгүн тастыктайт.

Россия Афганистанда абал кандай нук албасын, анын ичинде жарандык согуштун жаңы эпкини жана түндүккө террордук интервенциялоо аракеттерине да каршы чара көрүүгө даяр. ЖККУ уюмдун мүчөлөрүнүн коргоо жөндөмүн арттыруу үчүн колунан келгендин баарын аткармакчы.

Мындан тышкары, Шанхай кызматташтык уюмунун потенциалын да тартуу зарыл. Уюмга Афганистан менен чектешкен бардык мамлекеттер (анын ичинде Пакистан жана байкоочу макамындагы Иран) кирет эмеспи.

РФ коргоо министри Сергей Шойгу 23-июнда Москвада өткөн Эл аралык коопсуздук боюнча конференцияда Исламабад жана Тегеран менен өз ара аракеттешүүсүз афган түйүнүн" чечүү мүмкүн эместигин билдирди.

Дежа-вю

Афганистандын тышкы иштер министри Мохаммад Ханиф Атмар 22-июнда БУУнун Коопсуздук кеңешинин жыйынында: "Бир нече аптадан соң чет өлкөлүк күчтөрдү чыгаруу аяктайт. Ошондо эл аралык коомчулук "Талибан"* Доха келишиминин бир дагы жобосун аткарбаганын көрөт", — деп боолгологон. Бул жашыруун сыр деле эмес го...

Пентагон жана НАТО Афганистандагы демилгени эбак тарттырып ийген, анан шашылыш түрдө качып баратканын өздөрүнө ыңгайлуу таризде сүрөттөп жатышат. Афганистандан Кошмо Штаттар жана НАТО күчтөрүнүн чыгарылышы Батыштын геосаясий жактан каршылаштары – Россия, Түштүк жана Борбордук Азиянын бир катар өлкөлөрү үчүн стратегиялык тузак. Эске салсак, Афганистан Тажикстан, Түркмөнстан, Өзбекстан, Пакистан, Кытай, Иран, Индия менен чектешет. Аталган өлкөлөрдүн баары туруксуз радикалдуу ислам мамлекети менен коңшулуктун айынан коопсуздуктун төмөндөшүнө дуушар болушат. Кыязы, Вашингтонго ушул эле зарыл болгондой. Бирок Пентагон Борбор Азия өлкөлөрүнөн "кошумча аэродром" издегени Афганистандан чыгуу аргасыз чара экенин айгинелейт.

Афган ислам республикасынын Америкага ыктаган экс-президенти Хамид Карзай 21-июнда Associated Press маалымат агенттигине берген маегинде АКШ жана НАТО Афганистанда жеңилгенин ачык эле айтты. "Эл аралык коомчулук бул жакка 20 жыл оболу экстремизм менен күрөшүү жана туруктуулукту камсыз кылуу үчүн так бир максат менен келген. Бирок бүгүнкү күндө экстремизм жетер чегине жетти, ал эми коалиция күчтөрү өлкөнү "уятка калтырып жана кырсыкка батырып" таштап кетүүдө", — деди мурдагы афган лидери.

20 жылдык согуштук аракеттери менен "Талибан"* иш жүзүндө АКШны элдешүүгө мажбурлады. Болду-болбоду талибдер бир өлкөдөгү бийликти багынтуу менен тынч отуруп калышпайт. "Ислам эмирлиги" долбоорунан баш тартыша электигин белгилей кетели. Өлкөдө бүлгүн салуучу бөлөк күчтөр да жок эмес, атап айтканда, "Аль Каида"*, ИМ*, андан сырткары да 30 чакты террордук топ бар.

Эске салсак, талибдер Афганистандагы бийликти 1996-жылы согуш ачуу менен басып алып, шарияттын эң катаал вариантын орнотушкан: эл алдында жазалоо (дарга асуу), мыйзамды кымындай бузгандардын колу-бутун кесүү эрежелери кирип, аялдар коомдук турмуштан толугу менен обочолонуп, кино, теле көрсөтүү, музыкага тыюу салынган.

Эркектер сакал коюп, аялдар чүмкөнүүгө мажбур, антпесе өлүмгө дуушар болушкан. Булардан тышкары, "Талибан"* "Аль-Каиданын"* чуулгандуу лидерлеринин бирин өздөрүнө алышкан. Беш жылдан кийин талибдерди АКШ жана НАТО күчтөрү сүрүп чыгарган.

Пентагондун жетекчиси Ллойд Остин Афганистандан чет өлкөлүк күчтөр чыгарылгандан эки жыл өтпөй өлкөдө "Аль-Каида"* таасирин калыптандырып, кайрадан АКШ жана анын союздаштары үчүн коркунуч жарата баштарын болжойт. Ошондо афган тарыхынын чейрек кылымдык цикли кайра кайталанышы ыктымал. Анан да "халифаттын" саясий, экономикалык жана аскердик туруктуулугу үчүн коңшу өлкөлөрдөн жаңы күчтөр жана каражаттар талап кылынары шексиз.

* – бир катар өлкөлөрдө ишмердигине тыюу салынган террордук уюмдар.

0
Белгилер:
шарият, пункт, чек ара, Аскер, согуш, Талибан, Тажикстан, Афганистан
Тема боюнча
Эмнеге Пентагонго Борбор Азияда орун жок? Сереп
ЖМК: талибдер Тажикстан менен чектешкен аймакты басып алды