Акча каражаттары. Архив

Коррупция менен күрөшкөн УКМК атайын эсепке кезектеги каражатты которду

158
(жаңыланган 11:23 28.08.2018)
Мамлекеттик комитет жалпысынан өлкө казынасына 143,6 миллион сом кайтарган.

БИШКЕК, 27-авг. — Sputnik. Улуттук коопсуздук мамлекеттик кызматы коррупцияга каршы күрөшүүдөн өндүрүлгөн 2,1 миллион сомду атайын эсепке которду. Бул тууралуу аталган мекеменин маалымат кызматынан кабарлашты.

Билдирүүгө ылайык, УКМК жалпысынан мамлекетке 143,6 миллион сом которгон.

Эске салсак, атайын эсеп ачуу боюнча буйрукка президент 16-майда кол койгон болчу.

158
Белгилер:
атайы эсеп, коррупция, УКМК
Тема боюнча
Албек Ибраимов октябрдын аягына чейин камакта калды. Сот залынан сүрөт
Таңгактап акча ташылчу... Эксперт 2010-жылдагы революциянын себеби тууралуу
Өнөр жай, энергетика жана жер казынасын пайдалануу боюнча мамлекеттик комитеттин төрагасынын милдетин аткарып жаткан Жыргалбек Сагынбаев. Архив

Сагынбаев: Таласта ЕАЭБ аймагына эт экспорттогон ишкана ачылат

24
Өнөр жай, энергетика жана жер казынасын пайдалануу боюнча мамлекеттик комитеттин төрагасынын милдетин аткарып жаткан Жыргалбек Сагынбаев Жер-Үй кенине курулган алтын комбинаты ушул жылдын 15-февралына чейин алгачкы продукциясын чыгарарын айтты.
Сагынбаев: Таласта ЕАЭБ аймагына эт экспорттогон ишкана ачылат

Талас облусунда ЕАЭБ өлкөлөрүнө эт экспорттогон комбинат курулат. Бул тууралуу Жыргалбек Сагынбаев Sputnik Кыргызстан радиосунда маек куруп жатып билдирди.

Анын айтымында, аталган эт комбинатын куруу иштерин "Жер-Үй" алтын комбинаты каржылайт.

"Инвесторлор менен жергиликтүү калктын ортосунда диалог түзүлүп, эки тарапка тең пайдалуу боло турган шарттарда иштөөгө үйрөнүшүбүз керек. Азыр кыргызстандыктар деле түшүнүп калды. Мисалы, Таластагы "Жер-Үй" компаниясын ала турган болсок, анын ишмердүүлүгүнө кайдыгер карабаган жергиликтүү тургундар мага бат-баттан келип турушат. Мен аларга инвесторлор алтын чыкканга чейин төлөгөн салыгы продукция өндүрүлө баштаган соң таптакыр башка суммага өзгөрөрүн түшүндүрүп келем. Жакында Талас облусуна ЕАЭБ өлкөлөрүнүн аймагына эт экспорттогон комбинат курулат. Муну менен жумуш орундары түзүлүп, ошол аймактын экономикасы көтөрүлөт", — деди Сагынбаев.

Аткаминер инвестор тартууда жергиликтүү калк менен туура сүйлөшүү жүргүзүү боюнча айыл өкмөт, аким жана башка тиешелүү жетекчилер атайын окутуулардан өтүп жатканын кошумчалады.

24
Белгилер:
Евразиялык экономикалык биримдик, Жер-Үй алтын кени, Талас облусу, Жыргалбек Сагынбаев
Тема боюнча
Бактыгулов: учурдагы экономикалык кризис ЕАЭБге анчейин таасирин тийгизбейт
АКШнын Федералдык резервинин мурдагы жетекчиси Жанет Йеллен. Архив

Жаңы курамда: АКШнын Каржы министрлиги доллардын кунун кулатууга даяр

150
Америкалык валюта эки жылдык минимумга дейре түштү. Буга эки фактор таасир этүүдө.Натыйжада финансисттер доллардын эки эсе арзандай турганын болжоодо.

Көбүнесе бул – Кошмо Штаттардын Каржы министрлигинин ишмердигинин "жемиши".  Жакында бул министрликке Федералдык резервдин мурдагы жетекчиси Жанет Йеллендин келери күтүлүүдө. Доллардын кунунун төмөндөшү канчалык терең болоруна Наталья Дембинская сереп салган.

Кирешелүүлүгү төмөн

Декабрдын аягында доллардын индекси беш жарым пайызга түшкөн. Инвесторлорду Кошмо Штаттар жаңы басылган жана эч нерсе менен камсыздандырылбаган долларларды экономикага ири көлөмдө салганы тынчсыздандырат. Июнь айынан тарта акча массасы бир дагы ирет жылдык 22 пайыздан төмөндөгөн жок. Бул – тарыхтагы эң жогорку көрсөткүч. Акча басып чыгаруучу станок инфляцияга кептээри турулуу иш, бирок АКШнын Федералдык резерв тутуму максаттуу маңызын эбак: "орточо эки пайызга" (мурда "эки пайыз" эле) өзгөрткөн.

Эгер инфляция күткөндөн жогору болуп кете турган болсо, негизги ченди көбөйтпөө үчүн ушундай кадамга барышкан. Башкача айтканда жөнгө салуучу пайыздарды нөлдүн тегерегинде кармоого ниеттенет. Бул экономикага чоң колдоо болгону менен долларга терс таасир этет.

Долларлык активдерге салынган салымдардын кирешелүүлүгү төмөндөгөн соң инвесторлор тобокелдүү болсо да башка варианттарды издеп жатышканын айгинелейт Reuters басылмасынын валюталык стратегдерди сурамжылоосу.

"Доллар мурдагыдай эле бардык көрсөткүчтөрү боюнча алда канча ашкере бааланган. Федералдык резерв тутумунун акча-насыялык саясаты муну жое алат", — деп белгилейт Societe Generale валюталык стратегиясынын башчысы Кит Жукс.

Ноябрда эле эксперттер Жо Байден бийликке келсе америкалык валютанын наркынын ылдыйлашы турулуу иш экенин эскертишкен. Демократтар дээрлик үч триллиондук кошумча фискалдык өбөлгөлөр жана жаңы жардам топтомун пландашкан. Бул узак мөөнөттүү келечекте долларды чабалдатат, анткени бюджеттин таңсыктыгын көбөйтүп, аны жабууга зарыл тышкы карыздардын көлөмүн жогорулатат.

Вакцинаны таратуу да америкалык валюта үчүн терс таасирин тийгизет, себеби экономикалык активдүүлүктү бардык жактан күчөтүү "инвесторлордун эң ынанымдуу баш паанегинин" аргументтерин алсыратат. Жылдын аягындагы эмдөө жөнүндөгү кабарларда доллардын 2017-жылдан берки эң төмөн көрсөткүчүнө күбө болгонбуз.

Элүү пайызга

Экономисттердин жоромолдору бул багытта көңүл жубатарлык эмес. Citigroup банкынын баамында, бийликке демократтардын келиши 2021-жылы долларды 20 пайызга дейре чабалдатуу ыктымалдыгын жогорулатат.

Morgan Stanley Asia банкынын директорлор кеңешинин мурдагы төрагасы Стивен Роуч АКШнын бюджетинин таңсыктыгы жогорулап баратканын Федералдык резерв тутумунун нөлдүн тегерегиндеги чен саясатын белгилөө менен ушул сыяктуу эле сценарийди айтып чыкты.

Булардан да катаал жагдай болорун белгилүү финансист Жим Рикардс жоромолдойт. Ал АКШ акыры карыз көйгөйү менен алышууга аргасыз болорун, ал эми аны чечүү доллардын наркын 50 пайызга чейин төмөндөтүүнү талап кылат.

Ошол эле убакта алтындын унциясы 15 миң долларга чейин чыгып, ал эми күмүш 100 долларга жогорулап жатканын болжойт экономист. Ал АКШ эл аралык каржылык тутумда америкалык үстөмдүккө чакырык таштаган бир катар мамлекеттердин кысымынын алдында калганын түшүндүрөт. Биринчи кезекте кеп Россия менен Кытай жөнүндө. Москва менен Пекин долларды резервден сүрүп, алтынды көп сатып алууда.

"Соңку жылдары Россия алтын-валюталык резервдерин алда канча көбөйттү. Мындан сырткары, Москванын тышкы карызы кыйла аз. Орустардын кымбат баалуу металлга басым жасаары эбактан бери жашыруун эмес, рубль — дүйнөдө алтын менен эң камсыздандырылган валюта", — деп баалайт аналитик.

Өз колдору менен

Байдендин командасы ишке кирет. Дароо үч министрликтин башчылары алмашат. Каржы министрлигинин креслосун Федералдык резервдик системасынын мурдагы башчысы Жанет Йелленге табышташат. Bloomberg эске салгандай, ал "чабал доллардын америкалык экспорт үчүн артыкчылыгын жарнамалап" келген.

Бул экономисттерди кооптондурат. "Доллардын тагдырына кайдыгер, активдүү девальвационист болуп көрүнүү акылга сыйбайт", — дейт Клинтондун тушундагы каржы министри, Барак Обаманын администрациясынын Улуттук экономикалык кеңешинин башчысы Ларри Саммерс. Саммерстин айтымында, дүйнөлүк каржылык тутумдагы үстөмдүк кылуучу роль милдеттенмелердин тыкыр аткарылышы үчүн жоопкерчиликти Казынага жүктөйт.

Йеллендин сунуштамаларын АКШнын мурдагы каржы министри жана Goldman Sachs компаниясынын мурдагы башкы директору Хэнк Полсон да берген. "Пайыздык чендер тарыхый минимумдук деңгээлде, ал эми федералдык карыз Экинчи дүйнөлүк согуштан кийинки убактагыдан да көбүрөөк, — деп белгилейт экономист. — Мамлекеттик карыздын кескин өсүшүн токтотуу өтө маанилүү. Антпесе доллар эртеби-кечпи, нарксызданат. Вашингтон өз милдеттенмелерин тейлей албайт".

"Кошмо Штаттар атаандаштык артыкчылык алууну көздөп чабал валютага умтулбайт. Биз башка өлкөлөрдүн аракеттерине каршы турууга тийишпиз", — деп ишендирди сенаттын каржы комитетиндеги угууларда каржы министрине талапкер.

Анткен менен болочок каржы министри америкалык валютага эч кандай пайда алып келбей турган билдирүү менен чыкты. Ал экономикага өтүмдүүлүктү масштабдуу жогорулатууга чакырды. Инвесторлор үчүн бул доллардын төмөндөй береринен коңгуроо кагарын боолголойт Bloomberg.

Кандай болгон күндө да АКШ доллардын кунун ылдыйлатууга туура келет: бул соода таңсыктыгын кыскартуу үчүн маанилүү. Бул Байден үчүн экономиканы калыптандыруунун тек жолу да болушу мүмкүн.

150
Белгилер:
доллар, каржы министрлиги, АКШ
Тема боюнча
"Түндүк агым-2" Германия менен АКШ алакасынын тагдырын чечет
Генералдык штабтын аскер кызматкерлери. Архив

Генштабды Коргоо министрлигине айлантуунун эмне зарылдыгы бар эле. Адистердин пикири

30
(жаңыланган 22:55 27.01.2021)
Жаңы бийликтин келиши менен Кыргызстандын Куралдуу күчтөрүнүн Генералдык штабы кайрадан Коргоо министрлиги болуп өзгөрүшү ыктымал.

Бүгүн Генштабдын маалымат кызматы бул ведомствонун кайра өзгөрүшү боюнча кабарды Sputnik агенттигине тастыктаган.

Мекеменин Facebook баракчасында "Жарандар министрликти түзүүгө кандай карайт?" деген сурамжылоо жүргүзүлгөн. Андагы пикирлерге таянсак, оюн калтыргандардын көбү бул идеяны колдогон.

Эске салсак, Коргоо министрлиги 2014-жылы жоюлуп, КРдин Куралдуу күчтөрүнүн бардыгы Генералдык штабдын карамагына өткөн. Министрлик өкмөткө, штаб мамлекет жетекчисине баш ийерин белгилей кетели.

КРдин Куралдуу күчтөрүнүн Генералдык штабы — аскердик башкаруунун борбордук органы. Өлкөнүн куралдуу күчтөрүн жана башка аскердик түзүмдөрдү жетектеп, аларды даярдоо менен алектенет.

Бул эки органдын аталышына жараша министр же начальник башкарса, КРдин Куралдуу күчтөрүнүн башкы командачысы кандай гана өзгөрүү болбосун Баш мыйзам боюнча президент болот.

Sputnik Кыргызстан агенттиги аскер тармагында жогоруда белгиленгендей, күтүлүп жаткан өзгөрүү боюнча эксперттердин пикирин укту.

Алымкожоев: экөөнүн тең артыкчылыгы бар, бирок кийин Генштабга кайтабыз

Генералдык штабдын биринчи начальниги, запастагы генерал-майор Асанбек Алымкожоев КМШ мамлекеттеринин бардыгында жана Кытайда куралдуу күчтөр Коргоо министрлигине гана баш ийе турганын, бул жагдай Кыргызстанга аталган өлкөлөр менен кызматташууга таасирин тийгизип жатканын белгиледи.

Экс-начальник Генерального штаба Вооруженных сил Кыргызской Республики Асанбек Алымкожоев во время беседы
© Sputnik / Табылды Кадырбеков
Генералдык штабдын биринчи начальниги, запастагы генерал-майор Асанбек Алымкожоев
"Мурдагы Советтер Союзунун Коргоо министрликтери аскердик-техникалык жактан өз ара кызматташат. Кыргызстандыкы Генералдык штаб деп аталганы үчүн иштешүүдө кыйынчылыктар жаралып жатканы айтылат. Себеби айрым мамлекеттерде Генштаб Коргоо министрлигине баш ийип, өзгөчө кырдаалдарды жөнгө сала турган орган катары иш алып барат. Биздикилер ушул максатта, тагыраагы, карым-катнаш үчүн министрлик рангына ээ болууга аракет кылып жаткан болушу мүмкүн", — деди Алымкожоев.

Ал Генералдык штабды Кыргызстан өзү ойлоп таппаганын, армиясы чоң батыш өлкөлөр ушундай аталышты алып жүрөрүн белгиледи. Ошондой эле анын министрликтен артыкчылыктары дагы бар экенин айтат.

"Убагында Генштаб бардык күч структуралары бир колдо болсун деген максатта түзүлгөн. НАТО өлкөлөрүнүн куралдуу күчтөрү Генералдык штабдын башкаруусунда. Мындай орган аскерлердин күжүрмөн даярдыгына өзгөчө көңүл бурат. Негизи, Коргоо министрлиги бюджет саясатын чечет. Бизде да Генштаб жоокерлерди даярдоо менен көбүрөөк алектенип, акча каражатын Коргоо иштери боюнча комитет караштырчу. Менимче, азыркы жол менен кете бергенибиз туура болмок. Бирок кандай болгон күндө да азыркы бийликтин чечимин сыйлайбыз", — деди генерал.

Алымкожоев Кыргызстандын Куралдуу күчтөрү 5-10 жылдан кийин кайра Генералдык штабга кайтууну ойлонушу мүмкүндүгүн кошумчалады.

Бейшенов: Коргоо министрлигинин жоюлушуна каршы чыкканбыз

КРдин мурдагы коргоо министринин экс-орун басары Мурат Бейшенов 2014-жылы Генералдык штабга өтөбүз деген демилге көтөрүлгөндө Коопсуздук кеңешине эксперт катары чакырылган экен. Ал ошондо эле кээ бир кесиптештери буга каршы чыкканын айтат.

Экс-заместитель министра обороны КР, член Совета ветеранов ВОВ, тружеников тыла и участников военных действий КР Мурат Бейшенов
© Фото / Клуб региональных экспертов "Пикир"
КРдин мурдагы коргоо министринин экс-орун басары Мурат Бейшенов
"Генералдык штаб конституциялык орган эмес, начальниги өкмөттүн мүчөсү эмес. Чоң мамлекет эмеспиз, армиябыз эбегейсиз болбогондон кийин штабдын эмне кереги бар дегенбиз. Бийлик ондогон миллион сом каражатты кетирип түзүмдү бул органга өткөргөн. Алты жыл болду, эмне өзгөрдү? Эми кайра Коргоо министрлиги болот деп жатат. Ички жана эл аралык документтерди алмаштырууга кайрадан ондогон миллион каражат кетет, бул чоң убаракерчилик да", — деди Бейшенов.

Ал убагында Коргоо министрлигин жоюп, Куралдуу күчтөрдү Генштабга өткөргөндөр жоопко тартылышы керек деген оюн кошумчалады.

Чотбаев: мурдагыдай эле Коргоо министрлиги болушу керек

Улуттук гвардиянын мурдагы генералы, афган согушунун ардагери, генерал-полковник Абдыгул Чотбаев Коргоо министрлиги менен Генералдык штабдын ишинде көп деле айырмачылык жоктугун, кеп аларды ким жетектей турганында болуп жатканын айтты.

Экс-глава Национальной гвардии КР, генерал-полковник Абдыгул Чотбаев
© Sputnik / Табылды Кадырбеков
Улуттук гвардиянын мурдагы генералы, афган согушунун ардагери, генерал-полковник Абдыгул Чотбаев
"Менимче, мурдагыдай эле Коргоо министрлиги болушу керек. Коңшу мамлекеттердин ичинен бизде эле Генштаб болгондуктан алардын жанында толук кандуу орган боло албай жатабыз. Биздики АКШ менен Түркиянын Генералдык штабынын чала варианты болуп калган", — деди генерал-подполковник.

Чотбаев Коргоо министрлигин жоюуга запастагы генералдар башында эле каршы болгонун белгиледи.

30
Белгилер:
өзгөртүүлөр, министрлик, Генералдык штаб, Куралдуу күчтөр, Кыргызстан
Тема боюнча
Курал кармаган аскерлер, тизилген техника. Кыргыз армиясынын даярдыгы видеодо