Эт сатуу. Архив

Министрлик: Кыргызстан өзүн эт менен камсыздай албайт, бирок сыртка эт сатат

661
(жаңыланган 11:36 08.05.2019)
Керималиев эгер согумга, аш-тойго союлган малдын эсеби алынса, Кыргызстан өзүн эт менен камсыздашы ыктымалдыгын белгиледи.

БИШКЕК, 8-май — Sputnik. Айыл чарба, тамак-аш өнөр жайы жана мелиорация министри Жаныбек Керималиев Кыргызстан өзүн эт менен толук камсыздай албай турганын Жогорку Кеңештин жалпы жыйынында айтты.

Ал ошондой эле эгерде той-ашка союлган малдын эсеби алынса, өзүбүздү эт менен камсыздап калышыбыз ыктымалдыгын белгиледи.

"Бүгүнкү күнү эт менен өзүбүздү камсыздай албайбыз. Бирок согумду, той-ашка сойгон малды эсепке алсак, камсыздап калышыбыз мүмкүн. Булар учетко алынбайт, идентифкация иштери бүтсө, ушулардын бардыгы эсепке алынат эле", — деди ал.

Керималиев өз сөзүндө Кыргызстанда эт жетишсиз болгондуктан сырттан тооктун, уйдун этин импорттоого туура келип жатканын айтты. Бирок ошол эле учурда Кыргызстан башка мамлекеттерге этти экспорттой турганын белгиледи.

Депутат Эмил Токтошев: "Эгер өзүбүзгө эт жетпесе, анда эмнеге сыртка сатып жатабыз?"- деп нааразы болду.

Өз кезегинде министрдин орун басары азыр базар экономикасы экенин, этти сыртка сатып иш кылган ишкерлерге тыюу сала албай турганын айтты.

"Ишкерлер өзүлөрүнүн ишин жасап жатат да. Аларга этти сыртка чыгарбагыла деп айта албайбыз", — деп жооп кайтарды.

Бирок депутат Токтошев министрдин орун басарынын берген жообуна канааттанбаганын билдирди.

Бүгүн, 8-майда, депутаттар "Жаныбарларды идентификациялоо жөнүндө" мыйзамга өзгөртүүлөрдү киргизүү тууралуу" мыйзам долбоорун үчүнчү окууда карап жатышат.

661
Белгилер:
мал, экспорт, эт, Кыргызстан
Тема боюнча
Кыргызстандыктар кайсы өлкөлөрдөн келген этти жейт? Статистика
Алтын куйма. Архивдик сүрөт

КРдин алтын кору бир айда 16 миллиард сомго кымбаттады

59
(жаңыланган 11:02 26.09.2020)
Жакында эле Улуттук банктын алтын валюталык корунун көлөмү 3 миллиард доллардан ашып, тарыхый рекордго жеткен. Бул жерде бир гана алтын кору тууралуу маалыматтар айтылууда.

БИШКЕК, 26-сен. — Sputnik. Улуттук банктын алтын запасынын баасы бир айда дээрлик 16 миллиард долларга көбөйдү. Бул тууралуу маалымат Улуттук банктын расмий сайтында айтылат.

Август айынын башында алтындын кору 56 миллиард 893 миллион сомго бааланган, сентябрь айынын башында анын наркы 82 миллиард 824,8 миллион сомго жетти. Бул рекорддук көрсөткүч катары саналууда. Жыл башындагы баага салыштырмалуу 34 миллиард сомго өсүү бар.

Лондондогу баалуу металлдар рыногунун ассоциациясынын кечки фиксинги (иш жүзүндө дүйнөлүк баа үч күн сайын жаңыланып турат) бул мезгил аралыгында 14 долларга жогорулап, 1 972,35 долларды түздү. Кеп трой унциясынын наркы — 31,1 грамм жөнүндө болуп жатат.

Улуттук банк сомдун кунун түшүрбөй сакташ үчүн 11,2 миллион доллар сатты

Улуттук банктын төрагасы жакында эле алтын валютанын резерви тарыхый рекордду камсыздап, 3 миллиард доллардан ашканын билдирген болчу. Бул көбүнесе ички рыноктогу алтындарды сатып алуудан болгон. Акыркы маалыматтарга ылайык, Улуттук банкта баш-аягы 16 тонна алтын бар.

Алтын валюта запасы (эл аралык валюта резерви) Улуттук банктын сомдун курсун туруктуу көзөмөлдөп туруусуна мүмкүнчүлүк берет. Ал ондогон валюталардан турат, алар: CDR (Атайын карыз алуу укугу – Эл аралык валюта фондунун (ЭВФ) жасалма резерв жана төлөө каражаттары) жана алтын.

59
Белгилер:
Кыргызстан, Улуттук банк, валюта, экономика, алтын
Тема боюнча
Россияда доллардын баасы кескин кымбаттап кетти
Боронов алтын казып иштеген компаниялар канча салык төлөгөнүн айтты
Калькулятордо саноо. Архивдик сүрөт

2021-жылдан тарта айрымдар салык отчетун электрондук форматта берүүгө өтөт

48
(жаңыланган 13:47 25.09.2020)
Мамлекеттик салык кызматы ишкерлер менен уюмдарды электрондук кол тамганы эмитен сатып алууга чакырды. Мындай эреже өкмөттүн 2018-жылы кабыл алган токтомунда бекитилген.

БИШКЕК, 25-сен. — Sputnik. Уюмдар менен жеке ишкерлер 2021-жылдын 1-январынан тартып салык отчетторун квалификациялуу электрондук кол тамганы колдонуу менен электрондук форматта берүүгө милдеттүү болушат. Бул тууралуу Салык кызматынан билдиришти.

Маалыматка караганда, отчетту электрондук түрдө берүүгө милдеттүү болгон салык төлөөчүлөргө квалификациялуу электрондук кол тамганы алдын ала, азыртан баштап сатып алуу сунушталат.

"Электрондук кол тамганы Мамлекеттик каттоо кызматынын алдындагы Инфоком, Dostek, Ubr ишканаларынан алууга болот", — дешти Салык кызматынан.

Өкмөттүн "Салыктык отчеттуулукту электрондук документ түрүндө берүүгө өтүүнүн тартиби жана мөөнөттөрү" жөнүндөгү токтому 2018-жылдын 12-декабрында кабыл алынган.

Отчетту электрондук форматта берүүнүн негизги максаты — кызматтарды онлайн көрсөтүүгө өткөрүү менен ишкерлер үчүн жагымдуу шарт түзүп берүү.

Эки күн мурда Финпол колго түшүргөн салыкчы кызматтан алынды

Белгилей кетсек, жогорудагы токтомго ылайык, 2019-жылдын 1-июлунан тартып товарларды импорттоочулар жана экспорттоочулар электрондук кол тамганы колдонуу менен салык отчетун электрондук форматта тапшырып келишет.

Кошумча маалыматты 1240 номери же www.sti.gov.kg сайты аркылуу алууга болот.

48
Белгилер:
отчет, салык, Кыргызстан
Тема боюнча
Келерки жылдын бюджетин түзүүгө үн кошууну каалагандар онлайн талкууга катыша алат
Ош облусунун Кара-Суу районундагы Баш-Булак айылынын тургуну Муратбек Асанов . Архивдик сүрөт

Үндүк багып миллион сом киреше тапса болот. Кара-суулук ишкер менен маек

0
(жаңыланган 17:00 26.09.2020)
Ош облусунун Кара-Суу районундагы Баш-Булак айылынын тургуну Муратбек Асанов он жыл мурда үндүк багууга кызыгып, ишкерликтин бул түрүнө билек түрө киришкен.

 Азыр ал жүздөй канаттууну багып, жайлоодогу чарбасын жолго салып, жыл сайын жакшы эле киреше таап келет. Sputnik Кыргызстан маалымат агенттигинин кабарчысы чарбакер менен маек куруп, үндүк багуунун сырлары тууралуу сүйлөштү.

— Көп жылдан бери үндүк багып келет экенсиз. Алгачкы жылдардагы кыйынчылыктар эсиңизде болсо керек?

— Он жылдан бери үндүк багып, өзүмдүн чарбамды иштетип келем. Мурда 150-250 үндүк кармачумун. Быйыл санын көбөйтүп 480ге жеткирдим.  Бир жума мурда мал базарга сатканы алып баргам, тааныштар аркылуу интернетке жарнама берип, бардыгын 1000 сомдон 1500 сомго чейин сатып жибердим. Жакшы багылгандыктан каалоочулар бат эле талап кетти. Кыйынчылыктар боюнча айтсам, алгачкы бир-эки жыл тажрыйба топтогончо  кыйналдым. Тоодо болгон бир окуя  такыр эсимден кетпейт. Жазында жумарткадан чыккан жөжөлөрүмдүн көлөмү тооктон кичине чоң болуп калган. Бир күнү кызымды талаага кайтартканы кетирип жибергем. Бала неме коңшубуздун балдары менен ойноп кетип калыптыр. Бир маалда карасам эле үндүктөр адырга жүгүрүп чыгып, кайра түшүп качып жүрөт. Чуркап барсам, түлкү 90 үндүктү кырып салыптыр! Жырткыч четинен эле тиштеп ыргытып, кете берет экен. Кезинде ошондой кыйынчылыктар да баштан өттү.

Жыргалбаев: уйдун сүтүн эки эсе көбөйтө турган силос даярдап жатабыз

— Сиз канаттууларыңызды тоодо багат турбайсызбы. Алардын жакшы өсүшүнө кандай шарт түзүп берүү керек?

— Үндүк багуу үчүн жер кенен болгону жакшы. Үй-бүлөм менен жыл сайын жайлоого чыккандыктан ошол жакта багабыз. Тоого өзүбүздүн саан уйларды, бодо малды да алып чыгабыз. Чоң сарайыбыз бар, жайытыбыз кенен. Ал жактан үндүктөрдү көндүрүп, жумурткаларын сарайда бастыртабыз. Балапанын бир-эки ай жакшы карап, чоңойгондо эрте күздө эле айылга түшүп кетебиз. Үндүктү тоодо баккандын жакшы жагы көп. Курт-кумурска, дары чөптөрдү жеп бат чоңоет. Ал эми андай көп сандагы үндүктү айыл жерине оңой менен батыра албайсың.

Элеттик дыйкандын кеп-кеңешине чет элдиктер да муктаж. Агроном Касеев менен маек

— Эл мал бакканы атайын жайлоого көчсө, сиздер үндүк өстүрүп чыгат экесиз да?

— Ооба, февраль айынын ортосунда эле тоого кетебиз. Анткени үй-бүлөбүздүн негизги киреше булагы ушуну менен болот. Алардын тамак-ашына уйдун сүтүн колдонуп, балапандарды кичинекей кезинде сүт азыктарын берип тыңытабыз. Мисалы, тартылган көк сүттү иритип, уютуп беребиз. Үндүктү тоодо бакканда жем бир топ үнөм болот. Быйыл 500гө жакын үндүккө жөжөлөрү менен 5-6 мүшөк эле жем короттук. Эки айдан аман-эсен өтүп алса эле тамагын талаадан таап жеп, курсагын өз алдынча тойгузуп калат. Таңкы саат алтыда айдап чыгарабыз, салкында оттошот. Андан кийин күн ысыкта көлөкөлөп жатат. Кечке маал бир кайтарып келип камап салабыз.

— Чарбаңыз тоодо болгондуктан ит-куш кол салган учурлар болуп турса керек?

— Ал жагы да бар. Күндүз ээн жерде жайылып жүргөндө, түнкүсүн сарайда камалып турганда түлкүлөр кол салат. Ал үчүн атайын үч-төрт ит багып койгом. Талаада кайтарып жүргөн итти сөзсүз ээрчитип алабыз. Бизде үндүктүн саны көп болгондуктан койдой эле кайтарабыз.

Трактор курап, чакан ГЭС салган замандаштар. Элеттик жаратмандардын эмгеги

— Эмнеге тоок, каз же өрдөк баккан жоксуңар? Бул жаныбарды багуунун артыкчылыктарын айта кетиңизчи.

— Каз-өрдөк багуу үчүн суу кенен болуш керек. Биздин жайытта суу таңсыктыгы бар. Тоок баксаң көп ооруйт экен. Үндүктү эки айына чейин жакшы карасаң андан ары өзү эле чоңоюп кетет, тамак тандабайт. Башкаларына салыштырмалуу сатканда баасы кымбатыраак болот. Багуусу жарашса, сойсоң кичинекейлери беш-алты килограмм эт берет, эки жаштагы үндүктөн 10-12 килограммга чейин эт аласың. Тоодо жана айылда багылган үндүктүн этинде сөзсүз айырма болот. Анткени жайлоодо курт-кумурскаларды, түрдүү дары чөптөрдү жей тургандагын жогоруда айтып кетпедимби. Ээн-эркин өсөт. Ага жараша эти, шорпосу да даамдуу болот. Беш айда эле сатыкка жарап калат.

Кирешелүү бизнес. Ат-Башыда дары чөптүн 34 түрү менен иштеген Кампабекованын маеги

— Он жылдан бери үндүк багуунун көп сырын өздөштүргөнгө жетишкендирсиз. Алардын айрымдары менен бөлүшө кетсеңиз...

— Март айында чоң үндүктөр жумуртка тууйт, апрелде аларды бастырганга жаткырабыз. Майдын башында жөжө чыга баштайт. Бул канаттуу жумурткасын 28 күн басат, эң көбү 30 күнгө чейин жетет. Инкубатор колдонбой эле 40 үндүккө жумуртка бастырабыз. Энеси басып чыккандын пайдалуу жактары бар. Мисалы, балапандарын коруп карайт, а жөжө бат тыңыйт. Тоодо түлкүдөн сырткары канаттуу жырткычтар да кол салат, ошондо энеси аларды калкалап турат. Балдарына алгачкы биринчи, экинчи айында күчтүү тамак бериш керек. Бирок туздуу нерсени, нан, буудайды жолотпоңуз. Анын ордуна жүгөрү, күрүчтү сууга кичине кайнатып, көк сүттү иритип берген оң. Андан тышкары, балапан кезинде үч айга чейин ысыкты жакшы көрөт, андан кийин чоңойгон сайын салкынга качыра баштайт. Суукта көлөмдүү болуп, жакшы эттенет.

Кесиби актер. Эки айда жарым миллион сом тапкан багбан Каныбек Данияровдун маеги

— Эгер элеттик ишкер  тынбай эмгектенип, бир жылда 1000 үндүктү жакшы чоңойтсо, айылда эле бир миллион сомдон ашык акча таба алат экен да?

— Ооба. Ишкерликтин бул түрү бир үй-бүлөнү кеңири бага алат. Мен деле үндүктүн аркасы менен автоунаа алып, балдарымды чоңойтуп, окутуп-чокутуп, келин алып, кыз берип куда күттүм. Кудайга шүгүр, азыр жашоо-турмушум жакшы.

0
Тема боюнча
Сарайдагы малчыларды онлайн көзөмөлдөйм. 28 жаштагы элеттик ишкер менен маек