Кыргыз сому. Архивдик сүрөт

Кыргызстанда сомдун көлөмү 150 миллиарддан ашып, жаңы рекорд койду

113
(жаңыланган 10:55 17.09.2020)
Буга чейинки рекорд август айында болгон. Бирок бир ай ичинде Улуттук банктын үч маанилүү көрсөткүчүнүн ар бири 3 миллиард сомго өскөн.

БИШКЕК, 17-сен. — Sputnik. Кыргызстанда 1-сентябрга карата накталай акчанын саны боюнча абсолюттук рекорд жаралды. Бул тууралуу Улуттук банк жарыялаган үч маанилүү көрсөткүчтө белгиленет.

Быйыл бардык көрсөткүчтөр бир нече жолу рекорд жаңыртты. Буга чейинкиси август айында катталган болчу.

КРде алтындын кору жыл ичинде 13,5 миллиард сомго кымбаттады

Жүгүртүүдөгү акчанын саны — 133 миллиард 376,3 миллион сом (бир ай ичиндеги көбөйүү 3 миллиард 177,5 миллион).

Акча базасы — 147 миллиард 744,1 миллион сом (көбөйүү 3 миллиард 245,6 миллион).

Кеңири аныктамадагы акча базасы — 154 миллиард 736,2 миллион сом (көбөйүү 3 миллиард 326,8 миллион).

Белгилей кетсек, он жыл ичинде бардык критерийлер боюнча көлөм кескин өскөн. Маселен, 2010-жылдын сентябрынын башында кеңири аныктамадагы акча базасы 43,4 миллиардды түзгөн.

Аныктама

Жүгүртүүдөгү акча — бул калктын каражаты, анда насыя берүүчү уюмдардын кассаларындагы калдыктар да эсепке алынат.

Акча базасы — жүгүртүүдөгү акча жана финансы (депозиттик) уюмдарынын резерви.

Кыргызстан биринчи жарым жылдыкта 10 тоннадан ашуун алтын сатты

Кеңири аныктамадагы акча базасы — жүгүртүүдөгү акча, ага кошумча Улуттук банкта турган бардык резервдер (чет элдик валюталар жана сом) жана финансы уюмдарынын депозити.

113
Белгилер:
Улуттук банк, Кыргызстан, сом, экономика
Тема боюнча
Чет өлкөдөгү мекендештер кайрадан көп суммада акча которо баштады
Акча табуунун өзгөчө ыкмасын үйрөнгөн айылдык жигит. Интенсивдүү бакча тууралуу
Алча түшүмү. Архив

Кыргызстан азык-түлүктүн жаңы түрлөрүн Кытайга экспорттоону көздөп жатат

102
(жаңыланган 23:48 19.09.2020)
Мамлекет башчы фермерлер Кытайга таза бал, гилас, коон, ун, сүт азыктарын сатууга мүмкүнчүлүк алышканын белгиледи.

БИШКЕК, 19-сен. — Sputnik. Кыргызстан бир катар жаңы азык-түлүктүн түрлөрүн Кытайга экспорттоонун үстүндө аракеттерди көрүп жатат. Бул тууралуу президент Сооронбай Жээнбеков "Биринчи радиого" берген кезектеги маегинде айтты.

Кытайдын тышкы иштер министри Ван Инин жакында эле Кыргызстанга келген иш сапары тууралуу суроого жооп берип жатып, өлкө башчы Кытай Кыргызстан үчүн чоң рынок экенин белгиледи.

"Алар биздин экологиялык таза азыктарыбызга кызыкдар. Биз мына ушул багытты күчөтүү ниетибиз бар экенин билдирдик. Тышкы иштер министри Ван И мырза жардам берерин билдирип, колдоду", — деп белгиледи мамлекет башчы.

Президенттин айтымында, экспорт маселеси Кытайдын төрагасы Си Цзиньпин Бишкекке Шанхай кызматташтык уюмунун саммитине келгенде дагы талкууланган.

"Кытай бизге чектеш, жакын. Бизден өндүрүлгөн азык-түлүктү Кытайдын Кашкар, Синьцзян аймактарына алып киргенге ыңгайлуу. Кытай башчысы "Кыргызстандын продукциясы эл аралык стандартка жооп берет, экологиялык жактан таза" деп, бизде өндүрүлгөн айыл чарба продукциясын тааныштырып, даамын көргөн. Ошондон кийин иш жыла баштады", — деди президент.

Жыл башынан бери КР кайсы мамлекеттерге канча азык-түлүк экспорттоду. Тизме

Жээнбеков фермерлер Кытайга таза бал, гилас, коон, ун, сүт азыктарын сатканга мүмкүнчүлүк алышканын белгиледи. Бирок коронавирус илдети чыккандан улам бул иш токтоп калган.

Президент кошумчалагандай, тиешелүү мамлекеттик органдар Кытайга буурчак, жүзүм, картошка, абрикос, жүгөрү, эт азыктарын жана башка айыл чарба продукцияларын экспорттоо боюнча сүйлөшүүлөр башталды.

102
Белгилер:
экспорт, экономика, Кытай, Сооронбай Жээнбеков
Тема боюнча
Президент Жээнбеков аны сындаган талапкерлер боюнча оюн айтты
Темир жол куруу иштери. Архив

Жээнбеков: Кытай Кыргызстан Өзбекстан темир жолун курууга Россия да кызыкдар

89
(жаңыланган 16:35 19.09.2020)
Өлкө башчы долбоорду ишке ашыруу үчүн учурда Кытай, Кыргызстан, Өзбекстан жана Россия мамлекеттеринин ортосунда (3+1 форматында) сүйлөшүүлөр активдүү жүрүп жатканын белгиледи.

БИШКЕК, 19-сен. — Sputnik. Кытай — Кыргызстан — Өзбекстан темир жолун куруу долбоорун ишке ашырууга Россия дагы катышкысы келип жатат. Бул тууралуу өлкө башчы Сооронбай Жээнбеков "Биринчи радиого" берген маегинде билдирди.

Анын айтымында, бул долбоорду ишке ашыруу үчүн учурда Кытай, Кыргызстан, Өзбекстан жана Россия мамлекеттеринин ортосунда (3+1 форматында) сүйлөшүүлөр активдүү жүрүп жатат.

"Бул долбоор бизге аба менен суудай керек. Аны сөзсүз ишке ашыруу зарыл. Кечээ илдет чыгып, пандемия башталып, чек аралар жабылганда биз оор абалда калдык. Темир жол абдан керек экенин дагы бир жолу көрдүк. Долбоорду ишке ашыруу боюнча эксперттер иштеп жатат. Жалпылап алганда ал долбоорго Кытай тараптын кызыгуусу бар. Темир жол долбооруна Россиянын катышуусу тууралуу да РФ менен сүйлөшкөнбүз. Азыр "Россия темир жолдору" бул маселе боюнча биздин темир жолдор менен тыгыз байланышта иштей баштады", — деди өлкө башчы.

Кытай менен байланыштыра турган аталган темир жол долбоору 20 жылга чукул убакыттан бери талкууланып келе жатат. Маршруттун бир нече варианттары каралган. Алардын ичинен Кытайдан Кыргызстан, Өзбекстан аркылуу Түркмөнстанга өтүп, андан ары Иранга чыгуу да пландалган.

Эске салсак, 14-сентябрда Кыргызстанга расмий иш сапары менен Кытайдын тышкы иштер министри Ван И келип, өлкө башчы Жээнбеков менен жолугушкан. Анда тараптар аталган долбоор тууралуу да кеп кылганы маалым болгон.

89
Белгилер:
долбоорлор, темир жол, Россия, Өзбекстан, Кытай, Кыргызстан
Тема боюнча
Факты болсо, жаза да болот. Жээнбеков добуш сатып алуу боюнча пикирин айтты
Сооронбай Жээнбеков: кудай алдында, өз абийиримдин алдында тазамын
Иран генерал Сулейманинин портрети. Архивдик сүрөт

Иран генерал Сулейманинин өлүмү үчүн Америкадан дагы өч аларын билдирди

0
(жаңыланган 11:01 20.09.2020)
Жакынкы Чыгыштагы кырдаал декабрдын соңунда АКШнын армиясы Сириядагы жана Ирактагы шииттердин уюмуна сокку ургандан тарта курчуган.

БИШКЕК, 20-сен. — Sputnik. Ирактагы Американын аскер базаларына сокку уруу менен ирандык генерал Касем Сулейманинин өлүмү үчүн өч алып бүткөн жок. Бул тууралуу Ислам революциясын коргоочулар корпусунун (ИРКК) командири Хосейн Салами билдиргенин РИА Новости жазды.

"Америкалыктар биз менен салгылашкысы келсе региондун сыртында эмес, ичинде болушу керек. Алар тыштан туруп согуш жүргүзө алышпайт. Биз алардын оюн ишке ашырбай, бардык аскер базаларын тартып алып, аймакты тазалап коюуга кудуретибиз жетет", — деген Салами.

Ал белгилегендей, Ирактагы Американын базаларына сокку урууда, анын ичинде Айн-аль-Асаддагы операциясы менен эле генерал Касем Сулейманинин өлүмү үчүн өч алуу токтоп калган жок. Бул окуя болгону психологиялык тең салмактуулукту калыбына келтиргени белгленди. ИРКК командиринин айтымында, америкалыктар аскер башчысынын өлүмү үчүн жооп бериши керек, бирок бул аракет али ишке аша  элек.

Иранга каршы санкциялар: АКШнын опузасы суу кечпей калдыбы?

Салами кошумчалагандай, Сулеймани үчүн жалпы америкалыктардан эмес, аны өлтүрүүгө катышкандардан гана өч алууну ойлоп жатышат. Себеби азыркыга чейин АКШнын бул ишке кириптер аскерлери жок кылынган эмес.

Буга чейин Иран бийлиги аталган операцияга катышкан делген 30 кишини, анын ичинде АКШ менен башка чет мамлекеттердин саясий жана аскерий ишмерлерин, ошондой эле Америка президенти Дональд Трампты тизмектеген.

Ал эми Трамп Тегерандын болжолдуу чабуулуна комментарий берип жатып, АКШнын буга жообу "миң эсе масштабдуу" билдирген.

Жакынкы Чыгыштагы чыңалган кырдаал

Жакынкы Чыгыштагы кырдаал декабрдын соңунда АКШнын армиясы Сириядагы жана Ирактагы шииттердин уюмуна сокку ургандан тарта курчуган.

Мындан кийин "Хезболла" уюмунун тарапкерлери Багдаддагы америкалык дипломатиялык миссияны камалап, андан соң Вашингтондун атайын операциясында ирандык генерал Касем Сулеймани каза тапты. Мындан кийин Иран генерал үчүн өч алууну убадалап, АКШга сокку уруунун 13 сценарийи бар экенин айткан. Ал эми Трамп америкалыктар чабуулга өтө турган болсо, Ирандын 52 объектисине сокку урарын билдирген.

Сулейманинин өлүмүнөн кийин миңдеген ирандыктар митингге чыккан

8-январга караган түнү Иран АКШнын Ирактагы аскерий аба базаларына чабуул жасаган. Тегеран муну генерал Сулаймани үчүн өч алуу деп баалаган.

Трамп сокку урулган база боюнча билдирүү жасап, Иранга каршы курал колдонбой турганын билдирген. Бирок санкциянын жаңы түрлөрүн ойлонуп жатканын айткан.

0
Белгилер:
Чабуул, өч алуу, өлүм, Касем Сулеймани, Дональд Трамп, Америка, Иран
Тема боюнча
Котормочу болуп иштеген. Иранда ЦРУнун тыңчысы өлүм жазасына тартылды
Ирак АКШ аскерлерин аймактан чыгарууну талап кылууда. Пентагон ага каршы
Ирак Сулейманинин өлүмүнөн кийин америкалык аскерлер боюнча чечим кабыл алды