Аскер кызматкери Львов облусундагы Яворив полигонунда Украинанын жана НАТОго мүчө өлкөлөрдүн куралдуу күчтөрүнүн катышуусунда Үч кылыч-2021 (Үч кылыч-2021) тактикалык машыгуусунда. Архивдик сүрөт

"Тылда башаламандык уюштуруу". НАТОнун Украинага карата жаңы пландары

89
(жаңыланган 22:13 21.11.2021)
НАТО Россия менен тирешинде "оюнду кызытууда". Британия Украинага жүздөгөн элиталык жоокерлерин жөнөтүүгө ниеттенет.

Альянстын өлкөлөрү Киевди соңку үлгүдөгү курал-жарак менен жабдууда. Бул активдүүлүк эмнеге байланыштуу экени тууралуу Андрей Коцтун материалы РИА Новости сайтына жарыяланган.

Армиянын каймактары

The Mirror таблоидинин маалыматы боюнча, Британия өкмөтү башында шектенген, бирок акыры аскерлер Кремль тарабынан коркунучтун реалдуу экенине ынандырган имиш. Россиялык танкалар чек араны кесип өткөнү калды, жеңиш маршы менен Киевге карай умтулуп жаткан имиш. Лондондун оюнда 600 элиталык жоокер андай "айлакер пландарды бузат".

Атайын багыттагы топтун өзөгүн Экинчи дүйнөлүк согуш убагынан бери белгилүү SAS спецназы жана 16-десанттык-чабуул коюучу бригаданын жоокерлери түзөт. Бул бөлүктүн "куржунунда" бүт дүйнө жүзүндөгү ондогон ийгиликтүү операция бар.

Дал ошонун үлгүсүндө даңазалуу атайын отряддар, атап айтканда, америкалык "Дельта" түзүлгөн. Британиялык спецназдардын өзгөчөлүгү — фронттун чегинен тыш аракеттер, душмандын тылына бүлгүн салуу жана тереңден чалгындоо.

Басылманын булактары Украинага күчтөрдү жөнөтүүгө буйрук "Москва ага кол салганда" гана берилерин да тактап өткөн. Бирок дасыккан аскерлер ушул тапта бул милдетти аткарууга дапдаяр. Улуу Британиянын Башкы штабынын жетекчиси генерал Ник Картер маалымат каражаттарында айтылгандарды кайталап, Россия менен Батыштын ортосунда согуштун капыстан тутануу мүмкүндүгү "болуп көрбөгөндөй" жогору экенин айтты. Айтымында, орчундуу убакты "өткөрүп жибербөө" зарыл.

Кооптондурган риториканы британиялыктар Украина менен чектешкен жерге "россиялык күчтөрдүн тартылышы" менен түшүндүрөт. Анткен менен Москва алар пландуу машыгуулар экенин, суверендүү чек араларда гана өтүп жатканын, мында өзгөчө деле эч нерсе жок экенин кайталап келет.

"Аскердик өздөштүрүү"

Киев жана батыш өлкөлөрүнүн өкмөттөрү " Кремлдин агрессиясы" жөнүндө улам катуу жар салууда. Союздаш деген шылтоо менен НАТОнун Украинага бекем жайгашканы, аталган өлкөнү курал-жарак менен жабдууну улантып жатканы жашыруун эмес. Атап айтканда, жакында эле Киевге ар кыл багыттагы 80 тонна ок-дары жеткирди. Андан мурун, ноябрда эле АКШдан атайын кеме Украинанын Аскер-деңиз күчтөрүнүн керектөөлөрү үчүн Island тибиндеги эки катер менен сүзүп келди. Жакында дагы жөнөтүшөт өңдүү. Улуу Британиянын коргоо министри Бен Уоллес үч күн мурун Украина Куралдуу күчтөрүнүн "мүмкүнчүлүктөрүн дагы кеңейтүүнү" убада кылды.

Украинада НАТОнун бир нече аскердик объектиси бар. Маселен, 2015-жылдан тарта Львов облусундагы Яворовск полигонунда Пентагондун инструкторлору Украинанын Куралдуу күчтөрүнүн жоокерлерин окутат. Формалдуу түрдө полигон Киевге таандык, иш жүзүндө бул – альянстын базасы. Жөн гана "украиналык кесиптештерин" киргизип турушат.

Николаев облусуна караштуу Очаковдогу АКШ деңиз пехотасынын батальону тарабынан курулган кеме башкаруу пунктунан айырмаланып, мында америкалыктар Крым жээгинен алыс кетпей өз вымпелдерин ремонттоп жана тейлөө үчүн сүзүүчү док (кеме куруучу жана оңдоочу жай) жабдууну пландоодо.

Британиялыктар болсо Одессадан 30 чакырым ыраактагы Түштүк портун кыялданып коюшту. Суучулдар анда аскердик-деңиз базасын куруу үчүн алдын алуучу тийиштүү иштерди аткарышты. Украинанын Аскер-деңиз флотунун жайгашары тууралуу кеп да жок. Лондон Азов деңизиндеги да ушундай эле объектини алууга ниетин билдирген.

Украиналык маалымат каражаттарына таянсак, Мариуполдун четинде америкалык атайын багыттагы аскерлер украиналык көзгө атарларды, ал эми Херсон облусундагы Алешкиде — диверсанттарды, Змеиный аралындагы чалгындоо борборунда — чалгындоочулар жана аскердик суучулдарды, Михайловканын чет жакасында — учкучсуз аппараттардын операторлорун даярдайт. Маңызында Кошмо Штаттарда Украинаны өз территориясындай эле көрүшөт. Жакында эле конгрессмен Майк Тернер ал жакта Пентагон "туруктуу жайгашканын" ачык эле айтты.

НАТОнун салымы

Ошентсе да бул Киевге аз өңдөнөт. "Элдин кулу" партиясынан депутат Олег Дунда Коргоо министрлигинин: "Кошмо Штаттарды дагы тыгыз кызматташууга тартуу" милдетин ачыктап койду. Муну аталган мамлекеттин бийлик төбөлдөрү деле ачык айтууда. Россия Тышкы иштер министрлигинде Киевдин жоокердик риторикасын "курал жөнөткүлө" деген кезектеги талабы менен байланыштырышты.

"Зеленский Остап Бендер айткандай, "чет өлкө бизге көмөктөшөт" деген эсеп менен кандайдыр бир чырларды козгоодон артка кайтпайт. Менимче, аздыр-көптүр кабары бар жана баарына көз салып турган батыштык эксперттер кептин төркүнүн жакшы түшүнөт", — дейт Сергей Лавров.

Украинадагылар да муну жакшы билишет. ZN.ua басылмасынын маалыматы боюнча, "түштүк-чыгыштагы абалдын курчушунан" улам Пентагонго "Гарпун" (деңиз буталары үчүн) жана кургактагы SLAM (Standoff Land Attack Missile) ракеталарын сурап кайрылган. Андан мурун Patriot зениттик-ракеталык комплекстерин, F-16 истребителдерин же JAS 39 Gripen, ошондой эле зооттолгон техниканы сурап кайрылган.

89
Белгилер:
НАТО, Россия, Украина, саясат, жоокер
Тема боюнча
Путин АКШ менен НАТОнун Кара деңиздеги аракеттерине тынчсызданып жатат
Путин менен Жонсон Афганистандагы абалды талкуулады: НАТОнун уяты ойгондубу?
Америкалык стратегиялык бомба атчу В-1В Лансер учактары. Архивдик сүрөт

"Эки жактан сокку". Пентагон Россиянын чек арасында эмне жорук баштамакчы?

200
(жаңыланган 11:12 28.11.2021)
Батышта Россияга каршы өтө курч билдирүүлөр жаңырууда. Кыязы, Вашингтон Москва менен тирешин ырбатчудай. РФ коргоо министри Сергей Шойгу да АКШнын стратегиялык авиациясынын кескин активдешкенин белгиледи.

Океан ар жагындагылар эмнеге отко май чачкандай аракеттерге барып жатканына баам салган Андрей Коцтун макаласы РИА Новости сайтына жарыяланган. 

"Өзөктүк" машыгуу

Америкалык B-1B жана B-52 "стратегдери" россиялык чек араларга жөн жерден байкоо салган жок. Шойгунун айтымында, учкучтар канаттуу ракеталарды колдонууну өздөштүрүп, Россия аймагынын түпкүрүндөгү буталарды атууну үйрөнүп жатышат.

Машыгуулар да байма-бай өтчү болду. Узап бараткан айда андай учуштардын саны 30га чукулдап, былтыркы ноябрга салыштырмалуу 2,5 эсеге көп болду. Бул бир эле нерседен кабар берет: Пентагон Москва менен потенциалдуу куралдуу кагылышка стратегиялык бомбалоочу экипаждарды көбүрөөк даярдоого ашыгууда. Жакындагы эле Global Thunder окууларында дал ушуга басым жасалган.

Шойгу он учак бир эле убакта батыш жана чыгыштан Россияга өзөктүк сокку урууга машыкканын маалымдады. Бул иш-чара РФтин мамлекеттик чек араларынан болгону 20 чакырым аралыкта өттү. Чыныгы кармашта алар мынчалык жакын жолой алары арсар.

"Бардык учурларда абадан коргонуу тутумдары америкалык стратегиялык бомбалоочуларды убагында аныктап, тынымсыз көзөмөл жүргүзүп, жагымсыз окуяларга жол бербөө үчүн тийиштүү чараларды көрүштү", — деди министр.

Сезимтал сокку

Америкалыктар өздөрүнүн авиациясы кимге каршы экенин жашырышкан да жок. Октябрдын аягында B-1B учактарынын Крымды бойлой ээрчише учканынан көп өтпөй Forbes басылмасы: "стратегдер" жаңы тапшырманы аткарууга киришкенин — Балтика жана Кара деңиз флотторун LRASM ракетага каршы ракеталары менен жок кылууга машыгып жатышканын кабарлады.

Ал эми ноябрда Popular Mechanics журналы бешинчи муундагы F-35 истребителдери стратегиялык багыттагы россиялык ракеталык күчтөрдүн топтук пунктуларына сокку уруу үчүн B61-12 термоөзөктүк бомбалар менен куралданарын жазып чыкты.

"Дүйнөдөгү оңой эмес аскердик-саясий кырдаал жана россиялык чек араларга жакын НАТО өлкөлөрүнүн активдешкени куралдуу күчтөрүбүздү сапаттуу өнүктүрүүнү токтотпоону талап кылууда, — деп белгилейт Сергей Шойгу. — Негизги милдет — алардын жарамдуулугун арттыруу, өзөктүк күчтөрдүн даярдыгын күчөтүү жана өзөктүк эмес ооздуктоо күчтөрүнүн потенциалын бекемдөө".

Ушул айдын ортосунда Россия спутникке каршы куралын сынады. Коргоо министрлиги 1982-жылдан тарта орбитада турган "Целина-Д" космостук аппараты аты аталбаган ракета менен ийгиликтүү жок кылынганын билдирди.

Америкалыктар буга каарын төкпөй коюшпады. Расмий өкүлдөр бири-биринен озуп Москваны космосту аскерлештирип, Эл аралык космостук станция үчүн коркунуч туудуруп жатат айыпташты. Мынчалык ачууга алдырышканы да түшүнүктүү, себеби Вашингтондогулар НАТОнун бардык күчтөрү, анын ичинде стратегиялык авиациясы туташтырылган өзүнүн спутник тобуна санааркоодо.

Маалыматтык "чабуул"

Аскердик даярдыктардан сырткары Батыш Россияга каршы активдүү маалыматтык кампаниясын жүргүзүп келет. Чынында бул – 2014-жылдан берки көрүнүш. Бирок АКШнын коргоо министри Ллойд Остин Украинага келип кеткенден бери бул таптакыр эле долулукка айланды.

Батыш жалпыга маалымдоо каражаттары жана саясатчылары Россияны Украинага кол салууга даярдык көрүп жатат деп күн куру эмес айыптоодо. Октябрдын аягында Politico басылмасы "Кремль күчтөрүн кол салууга даярдап жатканын, аскердик техника жана ички курам Смоленск облусундагы Ельняда жайгаштырыларын" атоо менен ушундай маалыматтык чабуулду баштап берди. Анткен менен журналисттер аталган аймактан Украинага чейинки аралык 250 чакырымдан ашуун экенин тактап коюудан эринишкен.

Украина Куралдуу күчтөрүнүн командачылыгы адегенде чалгындоо кызматында россиялык күчтөрдүн топтошкону катталбаганын айтып, бул маалыматты төгүндөгөн. Бирок кийин Киев, сыягы, Вашингтондон жаңы көрсөтмөлөрдү алган өңдөнөт. Украиналык маалымат каражаттары да жакындагы россиялык кол салуу жөнүндөгү батыштын "жомогун" кайталоого киришти. Ал түгүл датаны да атап, католик Рождествосун же январдын аягы деп жоромолдошкон.

"АКШ жана НАТО өлкөлөрүндөгү Россия жана Кытайга каршы риторика соңку убакта чектен чыгып барат, — дейт саясат таануучу-американист Сергей Судаков. — Буга бир катар себептер бар. Биринчиден, коронавирус пандемиясынын айынан экономикалык моделдер өзгөрүүдө: ковид АКШны катуу чабалдатты. Экинчиден, 20 жылдык согуштан кийин америкалыктардын Афганистандан качышы дүйнөгө Вашингтондун анчалык деле кудуреттүү эмес экенин көрсөтүп койду.

Эл аралык аренада Ак үйдүн көбүнесе коркунуч жана саясий кысымга негизделген өз үстөмдүгүн сактап калуу татаалдашып барат. АКШнын бедели эки жыл мурункудай бийик эмес. Ошондуктан бийлик жана атайын кызматтар дүйнө түзүмүнө коркунуч келтирчү тышкы душмандын образын жаратуу менен алек".

Эксперттин айтымында, акыркы аракеттери жана билдирүүлөрү менен америкалыктар союздаштарына ири дүйнөлүк державалар менен жаңжалдашууга даяр экенин гана көрсөткүсү келет. Муну менен планеталык масштабдагы лидердин ролун сактап калууну самайт. Бирок Судаков болгону бул "согушам деп коркутуу" экенин, Ак үй Россия менен толук масштабдуу согушка даяр эместигин, кокус андайга даай турган болсо, РФ "катылгандын катыгын берерин" белгилейт.

Ошол эле учурда россиялык чек араларда чагымчылдыктар болушу толук ыктымал. Вашингтондун көзгө кармаганы — Украина. Кошмо Штаттар Киевди Донбасс маселесин күч менен чечүүгө түртүүдө. Мында алар Россияны согушка аралаштырып, кийин кайра Кремлди агрессияга айыптап, жаңы санкцияларды салууну көздөшөт. Бул геосаясий оюн болду-болбоду жакынкы айларда ишке ашырылчудай...

200
Белгилер:
АКШ, Россия, Пентагон, согуш, чек ара, НАТО, Кытай, Украина
Тема боюнча
F-35 кайрадан жаза басты. Аппарат Жер ортолук деңизде кырсыкка кабылды
"Кобальт", Hamkorlik жана башкалар. Борбор Азияда аскердик машыгуулар уланууда
Талибан согушкерлери Калайи-Нау шаарында. Архив

Афганистандагы чыныгы абал жана анын Кыргызстанга таасири. Конференцияга сереп

373
(жаңыланган 17:55 25.11.2021)
Афганистандагы кырдаал быйыл эл аралык темалардын алдыңкы сабында. Аталган өлкө жакынкы коңшулардан болгону үчүн бул маселе, албетте, Кыргызстан үчүн да абдан маанилүү.

Кечээ, 24-ноябрда, Бишкекте "Афганистандын жаңы реалдуулугу: Борбор Азия менен Россия үчүн коркунуч жана чакырыктар" деген аталыштагы кыргыз-орус конференциясы өттү. Иш-чаранын катышуучулары да кыйла абройлуу инсандар болду.

Конференциядан күткөнүбүз эмне эле?

Кыргыз улуттук университетинде уюштурулган конференцияны аталган окуу жайдын ректору Канат Садыков ачып, иш-чарага эксперттердин, саясат таануучулардын жана аналитикалык борборлордун жетекчилеринин жогорку профессионалдык коомчулугу топтолгонун билдирди.

Ректор Кыргызского национального университета Канат Садыков на конференции по ситуации в Афганистане, Бишкек. 24 ноября 2021 года
© Sputnik / Табылды Кадырбеков
Кыргыз улуттук университетинде уюштурулган конференцияны аталган окуу жайдын ректору Канат Садыков

Садыковдун айтымында, Афганистан маселесинде үстүртөн айтылган пикирлерге, жалпыга багытталган булактарга таянган жоромолдорго жол берилбейт. Конференциянын максаты – жаш изилдөөчүлөрдү, атап айтканда, социология жана эл аралык алакалар жаатындагы болочок адистерди таптоо.

Россиянын өкүлүнүн пикири

Андан ары КРдеги Россия элчилигинин өкүлү Виктор Харченко сөз алды. Ал дипломатиялык өкүлчүлүк эки өлкөнүн илимий-эксперттик коомчулугунун конференция өткөрүү демилгесин кубаттай турганын билдирди.

Представитель посольства России в КР Виктор Харченко на конференции по ситуации в Афганистане, Бишкек. 24 ноября 2021 года
© Sputnik / Табылды Кадырбеков
КРдеги Россия элчилигинин өкүлү Виктор Харченко

"Конференциянын Афганистандын өзүндө да, анын чегинен тыш да кырдаалды, ал жактагы окуялар эки мамлекеттин жаштарынын маанайына кандай таасир этерин талдоону көздөгөнү кызыктуу.

Иш-чаранын материалдары эки мамлекеттин гана эмес, интеграциялык бирикмелердеги өнөктөштөрүбүздүн да бийлик жана башкаруу органдарынын ишинде пайдаланылышы мүмкүн", — деп белгиледи Харченко.

Афганистанда АКШ жана анын союздаштарынын аракеттери эмнеге кептеди?

"Евразиялыктар — жаңы толкун" фондунун президенти Юрий Ануфриев Афганистандагы 20 жылга созулган согуш таптакыр майнапсыз аяктап, экономикасынын дээрлик толук кыйрашына алып келди.

Президент фонда Евразийцы — новая волна Юрий Ануфриев на конференции по ситуации в Афганистане, Бишкек. 24 ноября 2021 года
© Sputnik / Табылды Кадырбеков
"Евразиялыктар — жаңы толкун" фондунун президенти Юрий Ануфриев

Он миңдеген афгандыктар набыт болду, маңзат трафиги бир топ эсе көбөйдү, болбосо афган жергесине америкалыктар 2 триллион доллардан ашуун каражат сарпташкан.

"Булардан сырткары АКШ Афганистанда аларга жардамдашкан өз өнөктөштөрүн таштай качып, өз аброюна да катуу шек келтирип алды. Дүйнө жүзүндөгү америкалык демократиянын наркы ушул. Тынчтык менен туруктуулуктун ордуна — дагы бир гуманитардык апаат, чектешкен мамлекеттердин аймагына да чыңалган абалды жайылуу коркунучу жаралды", — деп билдирди Ануфриев. Анын айтымында, мындай жагдайда Россия жана анын союздаштары коопсуздукту камсыздоо үчүн зарыл болгон бардык чараларды көрөт. Атап айтканда, чек аралар бекемделип, Жамааттык коопсуздук келишим уюмунун биргелешкен окуулары өткөрүлүп, жаңжалдын жайылышына жол бербөө жөнүндө Афганистандын жетекчилиги менен сүйлөшүүлөр жүргүзүлүп, гуманитардык апааттын алдын алуу үчүн афган калкына гуманитардык жардам көрсөтүлүүдө.

Миграциялык каатчылыктын кесепеттери

КР Коопсуздук кеңешинин төрагасынын орун басары Таалатбек Масадыков көлөмдүү жана кызыктуу доклад жасады. Ал Афганистан, Иран жана Пакистанда 15 жыл жүргөн. Өз сөзүндө ал бул учурларга токтолду.

Дүйнөлүк коомчулук жана саясат Афганистанда мындан ары эмне болоруна көңүл буруп турат. Суроолор улам арбып, ал эми азырынча жооп табыла элек.

Заместитель председателя Совета безопасности КР Таалатбек Масадыков на конференции по ситуации в Афганистане, Бишкек. 24 ноября 2021 года
© Sputnik / Табылды Кадырбеков
КР Коопсуздук кеңешинин төрагасынын орун басары Таалатбек Масадыков

Афганистандагы азыркы кырдаалдын себептери боюнча пикирлер бир кылка эмес. Кээ бир эксперттер бул атайын айрым күчтөр тарабынан уюштурулган дешсе, башкалары ушул абалга алып келген объективдүү жана субъективдүү себептер оголе көп болгонун айтышат.

Кыргызстан 23-сентябрда Афганистан калкына гуманитардык жардам берип, кийинчерээк аталган мамлекеттеги этникалык кыргыздарга жүк жөнөттү. Алгачкысы тууралуу КРде да, КМШ өлкөлөрүндө да сын-пикирлер айтылып, кубаттоолор да жаңырбай койбоду. Афган маселесин чечүүдө үч жолу бар:

  1. Биринчиси — батыштагы өнөктөштөрүбүз сунуштагандай калтырып, "Талибан"* өкмөтү шарттарды кабыл алып, 2019-жылдын аягынан берки убадаларынын аткарышын күтүү менен кийлигишпей туруу зарыл.
  2. Экинчиси — Афганистандын азыркы бийлигине каршылык көрсөтүү (Масадыков бул жол менен кырдаалдан чыгууга болбостугун белгилейт).
  3. Үчүнчү ыкма — диалог жүргүзүп, кайсы бир багыттарда кызматташып, талибдердин өкмөтү аркылуу афган калкына гуманитардык жардам көрсөтүү. Ушул жол боюнча Борбор Азиядагы беш өлкөдөн төртөөнүн, ошондой эле Россия жана Кытайдын көз карашы төп келет.

Кыргызстандын, ЕАЭБ жана ЖККУдагы өнөктөштөрүнүн аракеттери азыркы күндөгү көз караштардын арасында кыйла туура багытта деп боолголойт Коопсуздук кеңешинин башчысынын орун басары.

Дээрлик бардык өлкөлөрдүн талибдер менен алар бийликке келгенге чейин эле кандайдыр байланыштары болгон, ар бир мамлекеттин байланыш боюнча жумушчу каналы бар. Ушул тапта Афганистандын каражаттарынын жалгыз булагы — эл аралык жардам жана өткөрмө бекеттериндеги бажы төлөмдөрү. Аталган өлкөнүн миллиарддаган долларлары жаткан эсептер тоңдурулганы маалым.

БУУнун маалыматы боюнча, өткөн айда бажы төгүмдөрүнөн күн сайын түшкөн каражат 4,5 миллион доллардан ашкан. Талибдер аларды маяна төлөөгө сарптоодо. Бирок 20 жыл бою мамлекеттик жана медициналык кызматкерлердин айлык акысын эл аралык коомчулук камсыздап келген.

Афганистандын жаңы бийлигинин өкүлдөрү эсептер ачылса, андагы каражаттарды социалдык керектөөгө жумшоо жөнүндө макулдашууга кол коюуга даяр. Ошондой эле алар эсептерди ачпастан, жок дегенде мурдагыдай эле акчанын бир бөлүгүн жеткирүүнү да сунуштап жатышат.

Жардам көрсөтүлсө, эки-үч ай аралыгында талибдер "сүйлөшүүлөргө барууга аракет кыларын" убада кылышат, бирок азыркы бийликте "эл аралык коомчулукка жагынууну" каалабаган адамдар да кездешет. Афганистандын азыркы өкмөтүндө биримдик жок деп эсептейт Масадыков. Бийликтин кескин жана мээлүүн радикалдуу да, салкын кандуу да өкүлдөрү бар.

Гуманитардык жардам көрсөтүү жана диалог куруу менен ошол салкын кандуу канатын бекемдөөгө, мээлүүн радикалдуу курамынын башын бириктирүүгө мүмкүнчүлүк бар. Бирок кепилдик жок. Афганистандан качкындардын агылышына кептей турган гуманитардык апаат коркунучу бар. Түркмөнстандын Афганистан менен чек арасы дээрлик ачык, Өзбекстан аздыр-көптүр бекемдеген, ал эми Тажикстандыкы андай эмес. Ошол себептен чектешкен мамлекеттердин бийлиги андай процесстерди токтото алары арсар. Ошондон улам Борбор Азия өлкөлөрү качкындарды кабыл албоону биргеликте чечкен.

Чектешкен мамлекеттер, эл аралык коомчулук Афганистанга кол сунуп келет, бирок 40 миллион калкы бар өлкөгө бул жардам деңиздеги тамчыдай эле. Анткен менен миграциялык каатчылыкка жол бербөө үчүн бардык аракеттер көрүлүүдө.

"Талибанды"* таануу азырынча күн тартибинде жок. Анын саясаты Афганистанга америкалык аскерлер киргизилгенге чейинки убактан бери өзгөрдү. Оор экономикалык абалына карабастан Кыргызстан Афганистанга жардам берүүнүн эбин табууда, анткени бул — дээрлик биздин коңшубуз. Эгер ал жакты каатчылык каптап, баш аламандык жана жана жарандык согуш тутанып кетсе, кесепети биздин чөлкөмгө тиет.

"Талибан"* CASA-1000 долбоорун колдой турганын айткан. КР бийлигинин артыкчылыктуу маселелеринин бири — памирлик кыргыздарга көмөктөшүү. Алардын кайтууга ниети болсо, мамлекет аларды жайгашууга жана элге аралашуусуна жардам берет.

"Көңүл жайгарууга али эрте (болбойт)"

Кыргызстандын Кабулдагы элчилигин жакынкы аралыкка дейре жетектеп турган Мирослав Ниязов баарын ачык болууга чакырды.

Экс-посол КР в Афганистане Мирослав Ниязов на конференции по ситуации в Афганистане, Бишкек. 24 ноября 2021 года
© Sputnik / Табылды Кадырбеков
Кыргызстандын Кабулдагы элчилигин жакынкы аралыкка дейре жетектеп турган Мирослав Ниязов
"АКШ, НАТОнун, айталы, Евробиримдиктин Афганистан боюнча көздөгөндөрү ишке ашпай калды. Демократия, эркиндик жана адам укуктарын коргоону таңуулоо аракети болгон. Кай бир багытта иш оңунан чыккандыр, бирок жыйынтыктардан кеп сала турган болсок, АКШ менен Европа орнотууга тырышкан үлгү толугу менен урады", — деп билдирди Ниязов.

Мурдагы элчинин айтымында, Афганистандан америкалыктар жана НАТО чыгып кетиши жаңы тартип орноду, ал узакка кармалат дегенге жатпайт.

"Талибдерге каршылык көрсөтүүлөр болот. Жеке оюмда, талибдердин бийликке келиши – кадыресе көрүнүш, өлкө табигый өнүгүү жолуна түштү. Ооба, айрым, маселен, кыздардын мектепке барышына тыюу салуу өңдүү нерселер бизге таптакыр түшүнүксүз. Мындай караңгылык америкалыктар келгенге чейин деле болгон, бирок бүгүн талибдер да өзгөрдү. Алар 2000-жылдардын башындагы талибдер эмес, алардын көз карашы алмашты", — дейт Ниязов.

Ошондой эле экс-элчи эмнеге талибдерге каршылык көрсөтүүлөр болорун да мындайча түшүндүрдү: "Афганистанда, мен билгенден 40 чакты көз карандысыз куралдуу түзүмдөр бар. Эгер кызыкчылыктары төп келсе, кандайдыр бир шарттар менен алар бириге алышат. Талибдердин аракеттерин туура көрбөгөн күчтөр таяна турган негиз ушул. Мындай нерсе дайым болгон, далил деле талап кылбайт. Талибдер орноткон шарттуу туруктуулукка дале эрте. Али баары алдыда, ошондуктан көңүлдү жайгарып отуруп калганга болбойт".

Ниязов Афганистанда жайнаган куралдуу түзүмдөрдүн арасынан Борбор Азия жана Россия үчүн кайсынысы коркунуч туудурушу мүмкүн экенин да боолголоп, өзү элчиликти аркалап турганда аталган өлкөдө ИМ* кыйла активдүү болгонун кошумчалады.

* — Уюм террордук ишмердиги үчүн БУУнун санкциясында.

373
Белгилер:
Афганистан, Кыргызстан, 'Талибан' кыймылы, шарт, согуш, АКШ, Европа, конференция, абал
Тема:
Афган бийлиги менен талибдердин тиреши
Тема боюнча
Талибдер өкмөттүн жаңы курамына БУУнун санкциялык тизмесиндегилерди киргизди
Аялдар катышкан телесериалдар көрсөтүлбөйт. Талибдердин жаңы талабы
Акча каражаттары. Архив

Жыл башынан бери депозиттин көлөмү 37,4 млрд. сомго көбөйдү

0
Акыркы айларда Кыргызстанда депозиттик база өсүүдө. Мисалы, октябрь айында көлөмү дээрлик 6,5 миллиард сомго көбөйгөн.

БИШКЕК, 30-ноя. — Sputnik. Кыргызстанда ушул жылы банктардагы депозиттердин көлөмү дээрлик 37,4 миллиард сомго көбөйдү, бул кезектеги рекорддук көрсөткүч болуп саналат. Мындай тыянакка Улуттук банктын маалыматтарын карап чыгуу менен келүүгө болот.

Башкы банк депозиттеги каражатты каттоого алып турат. Мындан тышкары, бул көлөмгө эсептөөдөгү акча да киргизилген. Аманаттык каражат жеке жана юридикалык жактардыкы экени айтылды.

Өткөн жылдын аягында каражаттын көлөмү 180,9 миллиард сомдон ашкан. Андан соң бир аз азайып, кийин өсө баштаган, ал эми март айынан тарта жаңы рекорд койгон.

Октябрдын соңунда аманаттардын көлөмү 218,3 миллиард сомго чейин өскөн. Октябрь айында депозиттик база 6 миллиард 458,3 миллион сомго көбөйгөн.

0
Белгилер:
Улуттук банк, депозит, каражат, рекорд
Тема боюнча
Кыргызстандын экономикасында 2023-жылга чейин кандай өзгөрүү болот? Божомол
Евразия өнүктүрүү банкы Кыргызстандын экономикасындагы тобокел учурларды атады