Кыргызстандын Түркиядагы элчиси болуп дайындалган Кубанычбек Өмүралиев

Кыргызстандын Түркиядагы элчиси дайындалды

275
Буга чейинки элчи Ибрагим Жунусов Өзбекстандагы элчиликти жетектейт.

БИШКЕК, 12-мар. — Sputnik. Кыргызстандын Түркиядагы элчиси болуп Кубанычбек Өмүралиев дайындалганын президенттин маалымат кызматы билдирди.

Тийиштүү Жарлыкка мамлекет башчы Сооронбай Жээнбеков кол койгон.

Эскерте кетсек, буга чейин Белоруссиядагы элчи болуп иштеп келген Өмүралиевдин талапкерлигин Жогорку Кеңештин тармактык комитети жактырган.

Ал эми Түркияда дипломатиялык өкүлчүлүктү башкарып келген Ибрагим Жунусов Өзбекстанга которулган.

275
Белгилер:
Түркия, элчи, Ибрагим Жунусов, Кубанычбек Өмүралиев, Сооронбай Жээнбеков
Тема боюнча
Белоруссияда элчи болгон Өмүралиев эми Түркияда иштейт
Нуржигит Кадырбеков маданият министринин орун басары болду

АКШ Сирияны колдоого алган Россия менен Кытайды жазаламай болду. Видео

139
АКШнын мамкатчысы Россия менен Кытай БУУдагы вето укугунан ашкере пайдаланарын айтып, жазалоо керектигин жар салды.

Аталган өлкөлөр Сирияга көрсөтүлчү гумжардам боюнча резолюцияны токтотуп койгон. Бельгия менен Германия Түркия менен Сириянын чек арасындагы эки өткөрүү пунктун калтырууну сунуштаган, бирок Москва менен Пекин буга макул болгон эмес. Россия өзүнчө долбоор иштеп чыккан.

Америкалыктар эмнеге нааразы болуп жатканын биздин видеодон көрүүгө болот.

139
Белгилер:
гуманитардык жардам, жаза, АКШ, Кытай, Россия, Сирия
Тема боюнча
АКШ Дүйнөлүк саламаттыкты сактоо уюмунан качан чыгарын так айтты
Газ өндүрүү. Архивдик сүрөт

Атаандаштыкка чыдабай... Европа менен Азия АКШнын суюлтулган газынан баш тартууда

287
(жаңыланган 21:50 09.07.2020)
Европа жана Азияда көгүлтүр оттун баасы көп жылдык төмөнкү чекке жетти. Ушул тапта америкалык суюлтулган газды сатып алуу кажетсиз. Ал түгүл муну АКШнын Энергетика министрлиги да моюнга алды.

Кардарлар бул жайга пландалган жүздөн ашуун газ ташуудан баш тартты. Натыйжада экспорт 63,6 пайызга кулады. Эмнеге океан ар жагындагы газдын эч кимге кереги жок болуп калышынын себебин биздин өнөктөш – РИА Новости агенттиги тактап көргөн.

Баа түштү

Былтыр АКШда жаратылыш газынын нетто-экспорту 54,7 миллиард куб метрге жеткен, бул 2018-жылдагыга караганда 20,7 миллиардга көбүрөөк. Эң ири суюлтулган газ өндүрүүчү Cheniere Energy компаниясынын маалыматына таянсак, биринчи кварталда дүйнөлүк рыноктогу соода көлөмү 100 миллион тоннага чыккан, бул 2019-жылга салыштырмалуу он миллион тоннага көп. Мындай өсүштү негизинен америкалыктар камсыз кылган.

Пландар да абдан дымактуу эле: 2020-жылы — 67,2 миллиард кубометр, 2021-жылы — 79,5... Мындай көрсөткүчтөрдү АКШнын Энергетика министрлигинин Энергетикалык маалымат башкармалыгы (EIA) жар салган. Бирок алар болжогондой болбой турганы анык болуп калбадыбы.

Жаңы кооптуулук: Катар газ "согушуна" кирүүгө ниеттенип жатат

Кыштын жылуу болуп калышынан улам сунуштун көп болушу, коронавирус пандемиясынын айынан суроо-талаптын чектелиши Европа жана Азиянын газ рыногун кыйратты. Ошентип, Европадагы TTF голландиялык хабында жылдын биринчи төрт айындагы орточо баа былтыркы жылдын ушул маалына караганда эки эсе ылдыйлады. Японияга споттук ташуулар 44 пайызга кыскарган.

Апрелде эле америкалык суюлтулган газдын Европага экспорттолушу экономикалык жактан жөнсүз болуп калган. Ири европалык жана азиялык компаниялар июнь-июль айларына келишимдерин жокко чыгарган.

Bloomberg маалыматына таянсак, АКШда суюлтулган газ заводдорундагы жүктөө апрелде 30 пайызга азайган. Май айына карата экспорт үчтөн бирге кыскарган. Буга коронавирустан улам киргизилген чектөөлөр да себеп болгон.

Экономикалык жактан жөндөмсүз

АКШнын Энергетика министрлигинин Энергетикалык маалымат башкармалыгы (EIA) июндагы божомолу алда канча жагымсыз эле. Европалык жана азиялык сатып алуучулар суюлтулган газдын 110 партиясынан баш тарткан: июнь-июль айларына – 70, ал эми августта 40 партияны алышпайт.

Биринен сала бири банкрот болуп... АКШ сланец туңгуюгунан чыга албай калабы

Америкалык деңиз терминалына газ ташуу март айынын аягынан бери эки эсеге азайган, тагыраагы, суткасына 277 миллион кубометрлик рекорддук көрсөткүчкө түшкөн.

"Европа жана Азиядагы жаратылыш газына болгон төмөн споттук баа АКШдан экспорттоонун экономикалык жөндөмүн чабалдаткан. Ал мындай баага өтө сезимтал", — дейт EIA талдоочулары.

Алардын баамында, АКШдан июнда Европа жана Азияга суткасына орточо 101 миллион кубометр жөнөтүлгөн, ал эми бул жана келерки айда 62 миллион кубометрди түзөт. Бул экспорттук потенциалдын 25 пайызынан ашпайт.

Төмөндөй берет

Океан ар жагындагы газдан кардарлардын баш тартышы кеминде эле жайдын аягына чейин уланары, АКШдагы фьючерстик баалар Европадагыдан сентябрга дейре жогору кармалып турары боюнча серепчилердин божомолдору чын чыкты.

Ансыз да илең-салаң иштеп жаткан суюлтулган газ өндүрүүчү америкалык алты завод январь-апрель аралыгында, май айында кубаттуулугун 65 пайызга ылдыйлаткан. Platts Analytics өткөн айдагы түрмөгүндө июлдун башында 50% болорун жазган.

АКШнын Кытайга карата кытмыр планы: пандемиядан улам ачылган көшөгөлөр

"Анткени баа артыкчылыгы дээрлик жоголду, америкалык ташуулардан баш тартуу мезгилдин гана маселеси болгон", — дейт америкалык Стратегиялык жана эл аралык изилдөөлөр борборунун серепчиси Никос Цафос.

Улуттук энергетикалык коопсуздук фондунун улук талдоочусу Игорь Юшков түшүндүргөндөй, ушул тапта сатып алуучулар америкалык суюлтулган газга төлөп берчү баа суюлтуу жана жеткирүүгө сарпталган операциялык чыгымдарды да жаппайт.

Баарынан да америкалык тун жана ири Sabine Pass терминалы көп жабыркады, кубаттуулукту баа кымбат убакта сатып алышкан, ал эми ишке киргизилген 2016-жылы кырдаал өзгөрүп кеткен. Андан бери завод чыгым эле тартып келген.

Энергетика министрлигинин маалыматы боюнча, 2020-жылдын алгачкы төрт айында АКШдан суюлтулган газды экспорттоо орточо суткасына 218 миллион кубометрди түздү, бирок апрелден майга чейинки аралыкта 17%га кыскарды.

EIA башкармалыгындагылар сентябрда газ ташый башташат, себеби жаратылыш газына дүйнөлүк суроо-талап акырындап калыптанууда.

Рынокту газ "каптады"

Анткен менен ири инвестбанктардын жагдайы анчалык эмес. Аналитиктер көгүлтүр оттун кору дүйнөдө толуп калганын айтышат. Суюлтулган газдын эл аралык соодасы кыйрап, америкалык сланецчилердин бардык сатуу каналдарын бүтөп койду.

Мунайдын баррели кайра 40 долларга көтөрүлгөнү мунайчылар казууну кайра жандандырып, кыйыр өндүрүм катары рынокко арзан газды арбын чыгарууда.

"Баррели миң доллардан": америкалык план мунай рыногун "муңайтышы" ыктымал

Европадагы баанын төмөндөшүнөн улам BofA Securities аналитиктери белгилегендей, ага суроо-талап жок. Азыр аны сыртка сатуунун ордуна резервуар жана сактагычтарга кайра куюштуруп жатышат.

Goldman Sachs эсеби боюнча экспорттун жоюлушунан улам америкалык запас 21,52 миллиард кубометрге көбөйөт. Бир жыл мурун катталган деңгээлдин үчтөн бирине, беш жыл аралыгындагы орточо көрсөткүч 18 пайызга өскөн.

Октябрга карата аталган өлкөнүн газды сактоо шарты бүтөт, бул суюлтулган газды казуунун жана өндүрүүнүн кескин кыскарышына кептейт.

287
Белгилер:
божомол, соода, рынок, атаандаштык, Азия, Европа, АКШ, нефть, Мунай, газ
Тема боюнча
"Тезинен аткаруу зарыл": АКШ Россияны эмнеге жазалагысы бар?
Медициналык сактоочу костюм кийген кызматкер. Архивдик сүрөт

Бөлмөгө киргенде өңүм бозоро түштү... Ыктыярчылар ооруканалардагы абал жөнүндө

93
(жаңыланган 14:50 10.07.2020)
Бул – күнүмдүк иштерин бир максат үчүн жыйыштырып, учурда бишкектик медиктердин жүгүн бир аз болсо да жеңилдетүү аракетиндеги футболист кыз, студент-режиссер жана каш чийип иштеген адистин баяны.
"Врач эмесмин, тамчылатма укол коюп, ийне сайганды билбейм. Каржылык жактан жардам берейин десем, колумда акчам жок. Бирок! Медиктерге кол кабыш кылып, аз да болсо алардын ишин жеңилдетүү үчүн ыктыярчы болууга даярмын. Бир нерсе жеткирип же тамак ташый алам...", — деп жазган футболист Айдана Оторбаева бир нече күн оболу Facebook баракчасына.

Ошол эле күнү кечинде аны менен кошулуп, учурдагы абалга кайдыгер карабаган кыргызстандыктар атайын коргоочу костюм кийип, бейтаптарга тамак ташып, палаталарды тазалап, кабаттан кабатка түшүп-чыгып көнө башташкан. Бул материалыбыздын каармандары маалымат каражаттарына чыгууга деле ашыккан жок. Тек гана ушундай кыйын күндө четте карап тура албай, жардамын берүүнү ойлогондор.

Sputnik Кыргызстандын кабарчысы үч ыктыярчы менен байланышып, врач да, бейтап да болбой туруп, эпидемияга ыктыярдуу чакырык таштоо кандай экенин сурап көрдү.

Айдананын чакырыгы

Волонтер Айдана Оторбаева
© Фото / Айдана Оторбаева
Волонтер Айдана Оторбаева

Айдана Оторбаева 24 жашта. Профессионалдуу спортчу, жеке футболдук мектеби бар. Жакын жашаган жакындары менен улам катташып тургандыктан, ыктыярчылыкка барууга дароо батынбады. Бирок жаңылыктар менен таанышып чыккан соң, ушундай чечим кабыл алды.

"Кабарлардан саламаттык сактоо министринин өкүлү брифинг маалында көзүнө жаш алгандыгын интернеттен көрүп турдум. Ал сүйлөп жатканда адамдар ооруканалардагы башаламандык туурасында комментарийлерди жазып жатышты. Дарыгерлер бейтаптарды кабыл алууга үлгүрбөй жатышыптыр... Аябай жаман акыбалда болдум", — дейт спортчу кыз.

Ошондо Айдана курбусу менен ыктыярчы болууну чечишет. Социалдык медиадагы баракчасына бул боюнча жазганында кайдыгер карабаган башка бишкектиктер да үн кошот.

Калкка жардам көрсөтүү үчүн ыктыярчылар изделүүдө

Ыктыярчы жаштар биринчи күнү калаадагы стационарлардын биринин короосуна барышат. Доктурга көрүнүүгө кезек күткөндөрдүн аягы көрүнбөчүдөй эле... Айрымдары түз байланыш номерлерине чала албагандыктан, врачтардан кеңеш суроого келишсе, кээ бирлери аябай кыйналып жаткан...

"Кырдаал кыйын. Ар бир бейтап өз жаны үчүн күрөшүп жатат, ызы-чуу салганы да жок эмес. Жан берген бейтаптын сөөгү турган бөлмөнүн жанынан өттүм. Аны алып кетчү киши жок, ал эми атайын машина чакыртыш үчүн каражат зарыл. Андай жагдайда врачтар эмне кыла алат?" — деп суроо салат Оторбаева.

Имарат берип, жабдуу таап, медик чогултуп... Эл ооруга каршы бир муштумга түйүлгөндө

Айтымында, бардык кыйынчылыктарга карабай, медиктер чыдап келишет. Ал ортодо ыктыярчыларды чыйралтып, маанайын көтөрүүгө да аракет кылышууда.

"Көптү көргөм дебейм, бирок бул тажрыйбаны эч нерсе менен салыштырып болбойт. Өзүңдү бекем кармоого тырышасың, арийне бул оңой эмес экен. Баарынан кыйыны – бейтаптардын көз карашын көрүү. Үнү титиреп турса да врачтар өздөрүн кармап, ал түгүл тамашалоого да аракет кылышат", — дейт Айдана.

Коргонуучу костюмду кийип жүргөндөрү үчүн эле аларга эстелик тургузса жарашарын, себеби кийгенден жарым сааттан кийин эле дем алууга мүмкүн эмес болуп каларын айтат спортчу кыз.

Волонтер Айдана Оторбаева
© Фото / Айдана Оторбаева
Волонтер Айдана Оторбаева

Чүмкөнгөн аппак кийимден улам бейтаптар ыктыярчыларды дарыгер, медайымдар деп ойлоп алып, асма укол коюуну суранышат.

"Ооруканаларга медиктер жетишсиз, бирок биз ыктыярчы катары бөлмөлөрдү жыйнап, тамак ташып, медициналык жардам көрсөтүүгө тиешеси жок майда-барат тапшырмаларды аткара алабыз. Азыр жапырт чыгып, бири-бирине көмөктөшүүгө даяр. Болгону баарында эле мүмкүнчүлүк боло бербейт, себеби айрымдарынын үйүндө тобокел тобундагы жакындары, майда балдар бар", — деген оюн билдирет Айдана.

Футболчу бийкеч медиктерге ар бирибиз колубуздан келген жардамды бере аларыбызды айтты. Ал – жок дегенде зарыл иш болбосо тышка чыкпай турганыбыз дейт.

Султан кабылган сыноо...

Волонтер Султан Орозбаев
© Фото / Султан Орозбаев
Волонтер Султан Орозбаев

Султан Орозбаев 22 жашта. Ал сүрөт тартат, Бишкекте кинорежиссерлукту өздөштүрүп жүрөт. Бул жигит да Айдана сыяктуу эле калктын башына каран түн түшүп турганда четте карап тура алген эмес. Ооруканада ыктыярчылык кылуу менен жакындарынын да саламаттыгына коркунуч келтирерин түшүнгөн жигит досунукуна убактылуу көчкөн.

"Үйдө жөн отура албадым, медиктерге кандайдыр бир жардам кылгым келди. Суу, тамак ташып, бөлмөлөрдү тазалап, полду жууп дегендей. Кандай иш болсо да аткарууга болот!" — дейт Султан.

Жеке коргонуу костюмдарын таратардан мурда жаштардан бул ишке киришүүнү чындап эле каалап-каалабагандарын кайра-кайра тактап сурашкан. Султан атайын костюмду киери менен эле биринчи тапшырмасын алган.

COVID: зарыл болгон жардамды бир жерге топтогон жаңы сайт ишке кирди

"Көз жумган бейтаптын сөөгүн атайын пакетке салып, ороону табышташты. Муну угарым менен үрөйүм учуп, бозоро түштүм. Инстинкт менен дароо кетенчиктедим. Маркумдун сөөгүн эч качан көргөн эмесмин... Менин шеригим мага караганда бул жаатта даярдыгы бар экен. Көздү жуумп тапшырманы аткарууга туура келди... Жаныбыздагы кыз аны көрүп, эсинен танып кала жаздады. Өзүбүзгө келе элек жатып, кийинки ишке кириштик", — деп эскерет жигит.

Кара күч жагынан ишти аткаруу кыйын деле болбогонун, бирок ал моралдык жактан абдан оор экенин жашырбайт. Султан колунан келишинче медиктерге пайда келтирүүгө аракет кылат. "Четте байкап тургандан көрө арасында кайнаган" алда канча жеңил экенин түшүндүрөт.

"Көргөн көзүмө ишенбедим. Дарыгерлер таптакыр тартыш эле. Ар бир экинчи бейтап тамчылатма укол коюуну өтүнөт. Шайы ооп, чаалыккан, алы кеткен медайымдар бейтаптардын баарына үлгүрүш үчүн жанталашат. Пайдабыз аз да болсо тийди деп ойлойбуз, анткени биз жок дегенде бир кабаттан башка кабатка тамак ташууга жарап жаттык", — дейт студент.

Атайын костюм кийген жигитти көп учурда кыз деп ойлоп алышат, анткен себеби ооруканада медициналык кызматкерлердин арасында эркектер абдан аз эле.

"Кыздардын, аялдардын кантип мээнеттенгенин көрдүм. Дал ошолор медициналык персоналдын басымдуу бөлүгүн түзөт. Аларды көрүп таасирлендим десеңиз, эркектерге кайрылсамбы деп да ойлонуп кеттим", — дейт Орозбаев.

ОшМУ студенттер жана адистерден турган 235 медикти даярдап жатат

Айтымында, врачтар катуу психологиялык кысым алдында, бирок салкын кандуу, сабырдуу болууга аракет кылышууда.

"Кээде бейтаптар жана алардын туугандары чыдабай кетип, ачууга алдырышат. Адамдар коркуп, ызы-чуу салышат, бирок медиктер алардын абалына карап, катуу кетпейт. Эки тарапты тең түшүнүүгө болот", — деп эсептейт ыктыярчы жигит.

Ушул тапта Султан ыктыярчылыкка досторун, тааныштарын көбүрөөк тарткысы келүүдө. Алардын үчтөн бири Султандын сунушуна кызыгып калышты.

"Бул туурасында айтып берсең көп адам жардамга кол сунгусу келет. Врачтардын жана бейтаптардын жүгүн жеңилдетүү үчүн алар жеке иштеринин баарын жыйыштыра турууга даяр. Медик эле болуп окуп албай деп өкүнүп кеткен учурларым да болду. Анткени ийне сайып, тамчылатма укол да кое албайм, ал эми бейтаптарга азыр бул абдан зарыл болуп турат", — дейт биздин каарман.

Ал ооруканада иштөөгө мүмкүнчүлүгү жоктор да жардамдашууга ашыгып турганын баса белгилейт. Эгер биринчи күнү ыктыярчылар стационарга такси менен барышкан болсо, эртеси күнү эле аларды жеткирип коюуга даяр шаардыктар четтен чыккан.

Анаранын аракети

Анара 27 жашта, каш чийүү боюнча чебер. Ал мурдатан бери эле ыктыярчылык менен алектенүүгө камынып, бирок тобокел тобундагы жакындарынын саламаттыгына зыян келтирбейин деп кооптонгон. Туугандары Бишкектен облуска узагандан кийин гана Анара ойлогон оюн ишке ашырган...

Силерсиз ооруну жеңе албайбыз! Боронов медициналык билими барларды ишке чакырды

Ооруканага барып, жагдайга күбө болгон соң Анара медиктерге жардамдашуу тууралуу чечими туура болгонуна бекем ынанган.

"Башта үрөй учурган нерселерди унутууга тырыштым. Бейтаптардын көбү энтигип, дем ала албай кыйналышат, анан калса, алардын орточо курагы – 35 жаштан 65 жашка чейин гана. Тепкичтерден араң чыгып-түшүп жаткан врачтарга боорум ооруду. Шайы ооп, чарчап-чаалыгып турса да ишин улантып, ийне сайып, тамчылатма укол коюп жатышты. Алардын ишине көз салып жатып, кол кабыш кылууга тийиш экениме дагы бир ирет көзүм жетти", — дейт бийкеч.

Ушул күндөрү күбө болгон эч бир окуяны көңүлгө жакын албоого аракет кылат, бирок антиш да татаал экенин айтат.

"Палатага баш баксаң адамдар алкап, ыраазычылык билдиришет, жакындарыбызга ден соолук тилешет. Андай убакта сезимди башкарышың кыйын, психологиялык жактан элес албоого тырышасың. Бейтаптардын жакындарынын чыдамы жетпей, жиндерин ыктыярчылардан, медайымдардан чыгарышат. Биз андайга көңүл бурбай, өз ишибизди аткара беребиз", — дейт Анара.

Өпкөмдүн 80 пайызы жабыркаптыр. Пневмониядан сакайган жигиттин маеги

Дарыгерлердин моралдык жүк гана тургай, ушундай кара күчкө кантип туруштук берип жаткандарына таң калат.

"Биринчи күнү үйгө жөө кайттым. Ооруканада болгону беш саат турсак да, буттарым араң шилтенет. Ал эми дарыгерлер суткалап тердеп-кургап иштеп жатышат. Бул өтө кыйын... Медиктерди тикебизден тик туруп кубаттайлы!" — дейт биздин маектеш.

Өзүнөн кичүү балдардын да ыктыярчылардын катарын улам толуктап жатышы Анараны ого бетер шыктандырат. Азыр адамдар бири-бирине кол сунуп, бир муштумдай болуп түйүлүп, аракет кылышууда. Ыктыярчы кыздын пикиринде, элдин күчү – мына ушунда!

93
Белгилер:
медик, өлүк, дарыгер, жардам, ыктыярчылар, коронавирус, Кыргызстан
Тема:
Коронавируска байланыштуу Кыргызстандагы кырдаал