Киши Жогорку Кеңеште ант берип турат. Архив

Кыргызстанда премьер-министр кантип дайындалат? Процедурасы

601
(жаңыланган 10:23 08.10.2020)
Акыркы окуялардан улам кыргызстандыктар жаңы кадрлардын легитимдүүлүгү тууралуу ойлоно баштады. Sputnik Кыргызстан өкмөт башчылык кызматка дайындоо кантип ишке ашарын эске салат.

Кыргызстанда премьер-министрдин укугу кеңири, мындан улам аны дайындоо процедурасы кынтыксыз эрежелердин негизинде ишке ашуусу кажет. Редакция "Жогорку Кеңештин регламенти тууралуу" мыйзамын карап, так болуш үчүн жайында өкмөттү жетектей баштап, 6-октябрда отставкага кеткен Кубатбек Бороновду дайындоо процедурасын мисал келтирди.

Төмөндө келтирилүүчү аракеттер тийиштүү документтер менен тастыкталышы шарт экенин айта кетели.

Премьер-министрликке талапкерди депутаттык мандаттын көбүнө ээ болгон фракция же коалиция көрсөтөт. Азыркы коалицияга КСДП, "Республика — Ата-Журт", "Кыргызстан" жана "Бир бол" фракциялары кирет.

Андан соң талапкер парламентти өз программасы, структурасы жана өкмөттүн курамы менен тааныштырат (мында коргоо жана улуттук коопсуздук маселелерин тескей турчуларды дайындоо президенттин укугу).

Мисалы, Бороновдун талапкерлиги каралып жатканда залдагы депутаттардын баары бир добуштан макул болушкан.

Депутаттар Жээнбековдун импичменти боюнча бир пикирге келе алышкан жок. Видео

Өкмөттүн программасын, курамын жана структурасын Жогорку Кеңештин Конституциялык мыйзам, мамлекеттик түзүлүш, соттук-укуктук маселелер жана регламент боюнча комитетинин мүчөлөрү карайт.

Андан соң жалпы кароого коюлат. Талапкер депутаттардын алдында сүйлөп, аткаруу бийлигинин иши кандай болорун айтып, суроолорго жооп берет.

Парламентарийлердин сунушталган программаны, өкмөттүн структурасы менен курамын талапкердин макулдугусуз өзгөртүүгө укугу жок.

Өкмөттүн программасы, структура жана курамы залдагы депутаттардын көпчүлүк, бирок 50дөн кем эмес добушу менен кабыл алынат. Мисалы, Бороновдун талапкерлигине 105 депутат макул болуп, экөө каршылыгын билдирген.

Айта кетчү жагдай, эгер мыйзам долбоору болбосо депутат добуш берүү укугун фракция лидерине же кесиптешине бере алат. Бир парламентарий бир эле убакта экиден ашуун ишеним кат ала албайт.

Добуш берүү укугун башка фракциянын өкүлүнө бергенге болбойт. Ишеним кат депутаттык бланкка жазылып, добуш бере албай жатканынын себеби, укукту өткөрүп жаткан убактысы жана ал кандай колдонулушу керектиги көрсөтүлөт. Аны телеграмма менен да жөнөтсө болот. Бул документтин баары жыйындын кагаздарына тиркелет.

Жыйын мыйзамдуу болушу үчүн кворум болушу кажет, башкача айтканда, депутаттардын көбү чогулушу шарт.

Парламент премьерликке талапкер болчу адамды колдоп бергенден кийин президент үч күндүн ичинде өкмөт башчысын жана өкмөттүн мүчөлөрүн дайындоо боюнча жарлыкка кол коёт. Жарлык аталган мөөнөттө чыкпаса да өкмөт мүчөлөрү дайындалган болуп эсептелет.

Садыр Жапаров легитимдүү өкмөт башчы экенин айтып, иштей баштады

Отставка тууралуу

Премьер-министрдин отставкасы бүтүндөй өкмөт мүчөлөрүнүн иштен кетишин шарттайт. Өкмөт башчы кызматынан кеткенден кийин мүчөлөр жаңы өкмөт түзүлгүчө милдеттерин аткара беришет.

Контекст

6-октябрь күнү ЖКнын кезексиз жыйынында Кубатбек Боронов кызматтан кетүү боюнча арыз жазганы жарыяланган. Андан соң премьерликке депутаттар абактан чыгарылган Садыр Жапаровдун талапкерлигин колдоп беришкени белгилүү болду.

Бирок Жапаровдун премьерлигин жаңы түзүлгөн Элдик координациялык кеңеш тааныбай турганын билдирди. Уюмдун мүчөлөрү парламент кадыр-баркын кетирди деп эсептешүүдө.

Анткен менен Жапаров өзүн легитимдүү премьер-министр экенин айтууда.

601
Белгилер:
добуш, министр, өкмөт, президент, премьер-министр, Жогорку Кеңеш
Тема:
Парламенттик шайлоодон кийинки окуялар (461)
Тема боюнча
Депутаттар Жээнбековдун импичменти боюнча бир пикирге келе алышкан жок. Видео
Кызымдын сөзү талкуусуз кабыл алынды. Курсан Асановдун эксклюзивдүү маеги
Президенттин милдетин аткаруучу Садыр Жапаров

Садыр Жапаров ЖК кабыл алган шайлоо тууралуу конституциялык мыйзамга кол койду

3
(жаңыланган 23:19 22.10.2020)
Бул конституциялык мыйзам расмий жарыяланган күндөн тартып күчүнө кирет жана конституциялык реформа аяктаганга чейин колдонулат.

БИШКЕК, 22-окт. — Sputnik. Президенттин милдетин аткаруучу Садыр Жапаров “Кыргыз Республикасынын президентин жана Жогорку Кеңешинин депутаттарын шайлоо жөнүндө”конституциялык мыйзамынын айрым ченемдерин колдонууну токтото туруу жөнүндө”конституциялык мыйзамга кол койду. Бул тууралуу өлкө башчынын маалымат кызматынан билдиришти.

Мыйзам бүгүн, 22-октябрында Жогорку Кеңеш тарабынан кабыл алынган.

Өзгөртүүлөргө ылайык, “Кыргыз Республикасынын президентин жана Жогорку Кеңешинин депутаттарын шайлоо жөнүндө”мыйзамдын 38 жана 63-беренелеринин колдонулушун токтото туруу каралган. Тагыраагы, конституциялык реформаны өткөрүү аяктаганга чейин Жогорку Кеңешинин депутаттарын кайра шайлоону өткөрүүнү токтото туруу тартиби регламенттелген.

Президенттик шайлоонун мөөнөтү жылдыбы? Түшүндүрмө

Бирок шайлоо 2021-жылдын 1-июнунан кеч эмес дайындалат деп айтылган.

Бул конституциялык мыйзам расмий жарыяланган күндөн тартып күчүнө кирет жана конституциялык реформа аяктаганга чейин колдонулат.

3
Белгилер:
Жогорку Кеңеш, шайлоо, мыйзам, Кыргызстан
Тема:
Жогорку Кеңешке боло турган кайра шайлоо
Тема боюнча
Жогорку Кеңеш шайлоо босогосун азайтуу мыйзам долбоорун кабыл алды

Жапаров премьерге кеңешчи болгонун айтса, Бакиров какшыктап күлкүгө салды. Видео

142
Жогорку Кеңештин депутаты Акылбек Жапаров өкмөт башчыга кеңешчи болгонун уккан вице-спикер Мирлан Бакиров аны какшыктап, депутаттарды күлкүгө салды.

Парламенттик шайлоонун мөөнөтүн жылдырууну демилгелеген депутат Акылбек Жапаров мыйзам долбоорун тааныштырып жатып, премьер-министр, президенттин милдетин аткаруучу Садыр Жапаровго кеңешчи болгонун айтты.

Андан соң Мирлан Бакиров аны бул кызматка барышы менен куттуктады.

Депутаттар кийинки парламенттик шайлоого чейин маяна албай иштей турган болушту

Буга Жапаров коомдук башталыштагы кеңешчи экенин, ал жактан акча албай турганын белгиледи.

Бакиров андан ары сөзүн улап, ал мурдагы премьер-министр Мухаммедкалый Абылгазиевге дагы кеңешчи болгонун эскертти.

“Абылгазиев менин кеңешимди укканда отставкага кетмек эмес жана президент үч жылда ыйгарым укуктарын тапшырмак эмес. Азыркы премьер угам деп жатат, ошол үчүн бардым”, — деп жооп кайтарды Жапаров.

Белгилей кетсек, бүгүн Жогорку Кеңеште парламенттик шайлоонун мөөнөтүн жылдыруу мыйзамы кабыл алынды. Ага ылайык, кийинки шайлоо 2021-жылдын 1-июнуна чейин уюштурулушу керек.

142
Белгилер:
күлкү, депутат, Акылбек Жапаров, Мирлан Бакиров
Тема боюнча
Сулайманов: толкуган жаштар 120 депутатты да кошуп кууса болмок экен
Тилинен көп жаңылган "элита". Азыркы депутаттарды унуттурбай турган 10 факты
"Тукумдан кыр издебегиле". Бакиров кызыл чеке болгон депутаттарды күлкүгө салды