Угуу мүмкүнчүлүгүнөн ажыраган 26 жаштагы Төрөгелди Каныбек уулу. Архив

Дудук жигит менен маек: Сүйүктүүмдү башка менен көрүп, кыздарга жүрөгүм муздап калды

1284
(жаңыланган 16:48 17.07.2016)
26 жаштагы Төрөгелди Каныбек уулу он бир айында менингит оорусуна чалдыгып, угуу мүмкүнчүлүгүнөн ажыраган. Тагдырдын тайгак жолунда тайгаланбай, оорудум деп онтолобой жашоого болгон умтулуусу күч.

Журналист Гүлдана Талантбекова Төрөгелдинин апасы Света Ташалиева менен да маектешип, баласы бирге чыкканда таттуу булдуруктаган сөзүнөн башка эч нерсе укпай калганын жана күйөөсүнүн доктур болуп туруп "балабыз беш жашка чыкканда сүйлөйт" деп жоошутуп койгонуна алданганы үчүн ажырашып кеткендиги туурасында угуп кайтты.

Мен Төрөгелдини мурун көрүп жүрчүмүн. Бирок анын кемчилигинен кабарым жок эле. Кийин билгенден соң, маектешейин деп ал иштеген дүкөнгө кирип барып сатуучу эжеге "Сиздерде бир бала иштейт, ал сүйлөбөйт. Мен аны менен жолугушум керек" дедим. Сатуучу эже "Төрөгелдиби, ал менин балам, эмне кыласың?" дегенде бармагымды бырча бир тиштегеним эсимде.

Төрөгелди менен болгон маегибиз апасынын катышуусунда болду. Себеби, Төрөгелди жаңсап колу менен сүйлөгөндүктөн апасы Света эже бизге жардамчы болду. Биз маңдай-тескей отуруп алып, маектештик.

— Сен качантан бери айланынын добушун, кимдир бирөөнүн илбериңки сүйлөгөнүн укпайсың?

Төрөгелди: — Апамдын айтуусу боюнча он бир айымда суук тийип, менингит оорусуна чалдыгып комада 16 күн жатыптырмын. Атам балдар дарыгери болчу. Жаным тирүү калганым менен майып болуп калдым. Бал тилим чыгып калганда башка балдардай эле ата-апа деген сөздөрдү айтчу экенмин, анан ооругандан кийин кулакка мааламат барбаса сүйлөө мүмкүнчүлүгүнөн да ажырадым. Билген сөздөрүмдүн баары унутулду.

Глухонемой парень Торогелди Каныбек уулу с матерью. Архивное фото
© Фото / из семейного архива Светы Ташалиевой
Төрөгелди Каныбек уулу апасы Света Ташалиева менен

Света эже: — Кичинекейинде анын укпай калганын байкаган эмесмин. Бир күнү сиңдимдин баласы экөө уктап жатканда шкафтан тарелкалар күч менен шарак этип түшүп кеткенде, сиңдимдин баласы бакырып ойгонсо менин балам уктап жатат мемиреп. Анан таенем балаң укпай калган окшойт, тезинен текшертип көрчү деди. Биздин анан көрүнбөгөн жерибиз калбады.

Жолдошум дарыгер болчу, ал болушунча далбастап жүгүрдү. Бир күнү келип "балабыз бешке чыкканда айыгат" десе, мен да ишенип алыптырмын. Уулум бешке чыкты, күткөн үмүттүн учкуну да көрүнбөдү. Көрсө атасы менин жабыр тартышымды каалабай, жалган айтыптыр. Мындайды кантип кечирүүгө болсун? Жолдошумду бул кылганы үчүн күнөөлөдүм, уруш-талаштар болду тагдыр экен ажырашып кеттик. Андан кийин үч жыл балам үчүн бейтапканадан бейтапканга, молдого а түгүл бүбү бакшыларга чейин бардык. Кийин дасыккан доктурлардын бири балаңыз эми эч качан укпайт, убара тартпаңыз, үмүтүңүздү үзө бериңиз деп айткан (Ыйлап).

— Ооруң тууралуу алгачкы жолу билгениң эсиңдеби?

Төрөгелди: — Кичинекей кезимде мен үчүн да ата-энем үчүн да жеңил болчу.Чоңойгон сайын көйгөйлөр чыкты. Эсимде үчүнчү класста окуп калганда айланамдагы башка адамдаргы салыштыруу башталган.

— Башка да оору менен жабыркайт экенсиң?

— Он бир айымда укпай, сүйлөбөй калсам он бир жашымда башка оору жармашты. Ал жүрөк кемтиги экен. Учурда дарыланып келем. Ашканада иштегендиктен кээде камыр жайып, үбөлүк менен иштегенде күч келип кыйналбасам. Калганы жакшы.

— Бул токоч, самсыларды сен жасайсыңбы?

Бала: — Мурун башкалардан алып келип сатчубуз. Өзүм бир нерсе жасоого кызыктармын. Бул тамактарды чоң-кичине, ачуу-таттуу кылып жасап атып өздөштүрдүм. Кесибим жыгач уста болгондуктан буга чейин мебель чыгарган жайда иштечүмүн. Ар кандай болот экен. Билбейт деп алдап кеткендер болду. Азыркы жумушум жагымдуу гана болбостон үйдөгүлөргө аз да болсо жардам берип жатам.

Глухонемой парень Торогелди Каныбек уулу. Архивное фото
© Фото / Света Ташалиева
Төрөгелди Каныбек уулу: Кесибим жыгач уста болгондуктан буга чейин мебель чыгарган жайда иштечүмүн. Ар кандай болот экен. Билбейт деп алдап кеткендер болду

Света эже: — Төрөгелди бала кезинен эле бөтөлкө чогултуп, балмуздактын таякчаларынан үйлөрдү курап, жыгачтан отургучтарды жасап бизге жардам берип жүрдү. Бир орунда токтоп калбай, жашоону арабасын түртүп келет. 

— Учурда атаң менен жолугуп турасыңбы?

Бала: — Ал мындан төрт жыл мурун уктап ойгонуп эле жүрөгү жарылып каза болуп калды. Кичинекей кезимде байкем экөөбүз жолугуп турчубуз. Атамды мен бөтөнчө жакшы көрөөр элем…

Света эже: — Балдары эмеспи деп каникулда жиберип турдум. Ал учурда экинчи аялын алган болчу. Өзү жумушка кеткенде аялы балдарымдан нанын кызганып кулпулап кетчү экен. Муну билген чоң атасы неберелериме деп колтугуна сындырым нанды кысып алып калчу экен. Биртке нанды эки уулум крандагы сууга агызып курсактарын тойгузуп жүрүптүр. Кийин ачуум келип үйгө алып келип алгам, өздөрүнүн да көңүлү калып калыптыр. Жашырбайм атасын жанындай көрчү. Россияга жөнөп баратып, уулума эки жүз сом карматыптыр. Ошондогу сүйүнгөнүн, бир күн кечке баланын бакытка балкыганын сөз менен жеткирүү кыйын. Мен таң калгам. Атасынын эки жүз сом бергени бир тең, менин тоодой түйшүгүм бир тең болду.

 Төрөгелди сенде кимдир бирөөнү жактыруу сезими болду беле?

Төрөгелди: — Мен кыздар менен деле сүйлөшкөн жокмун. Билбейм башкаларга салыштырмалуу сезимдерим күчтүү эмес. Бир кызды жактыргам, ал менин үмүтүмдү тебеледи көрүнөт.

Глухонемой парень Торогелди Каныбек уулу. Архивное фото
© Фото / Света Ташалиева
Төрөгелди Каныбек уулу: Жашоомдо балдарымдын кыйналып жашашын каалабайм. Ошол себептен алар үчүн эмитеден кам көрүп баштадым

Света эже: — Ошол айтып жаткан кыз, менин баламды биринчи өзү жактырып калыптыр. Сүйүүсүн билдире албай мага ортомчу кылып курбу кыздарын жиберип жүрдү. Укканда тамаша болсо керек деп ишенген жокмун. Анан кыз өзү келип уулуңуз менен тааныштырыңыз дегенде кубандым. Себеби ал сүйлөгөн кыз экен. Жок дегенде неберелеримдин саламаттыгын каалар элем. Экөөнү жолуктурдум. Бирин бири жактырышты анан мен балам менен чогуу ал кызды ашканага иштетип алдым. Балам жайдары жүрүп калган. Бир күнү ашканага келсем балам тиги кызды түртүп, кубалап жатыптыр. Сураштырсам уулум таштанды төккөнү түндө эшикке чыкса, сүйүктүүсү башка бала менен кол кармашып туруптур. Балам ошондон кийин кыздардан көңүлү калды. Кыз болсо группалаш балам болчу деп жалбырса да, кабыл албай койду. 

Төрөгелди: — Туура ал менден кечирим сураган. Сүйлөгөн адамдар калп айтып жатканын өздөрү кантип түшүнүшөт билбейм. Мен укпагандыктан адамдын жан дүйнөсүнөн анын көздөрүнөн ачуу чындыкты байкайм. Калп сүйлөө деген кандай экенин билбейм, бирок ал жагымсыз маанай тартуулайт.

— Света эже башында айылда турчубуз, ал ортодо жолдошум менен да ажырашып кеткем дедиңиз. Менимче борборго келип, бул дүкөн менен чакан ашкананы түптөө түмөн иш болсо керек?

— Менде анда учкундаган жаңы үмүт пайда болду. Эл чет мамлекеттен кулакка аппарат жасатса болот экен, бирок ал кымбат турат деп айтып калышты. Айылда мектепте мугалим болуп иштечүмүн.1997-жылдары болсо керек 300 сом айлыгым менен отпускамды бириктирип 580 сомду алып соода кылайын деп борборду көздөй бет алдым. Келгиче 240 сомум эле калыптыр. Калган акчага байпак, майда чүйдө оокаттарды сатып алып, орун жок жайып сатып баштадым. Биринчи күнү 27 сом таап, бир чай токочу менен өзөк жалгадым. Кудай мага ырыскысын бат эле чачты, ишим жүрүшту. Жарым жылдан кийин төрт бөлмөлүү жер там сатып алдым. Элдин баары "сен эмне рэкет болуп кеткенсиңби" деп таң калган. Акча топтоп баламды чет өлкөгө алып барайын деп жатсам, доктурлар дыкат текшерип көрүп экинчи үмүтүмдү да өчүрүп, убара болбошумду суранышышкан.

— Төрөгелди келечекте кандай пландарың бар? Эмне жөнүндө кыялданасың?

— Жашоомдо балдарымдын кыйналып жашашын каалабайм. Ошол себептен алар үчүн эмитеден кам көрүп баштадым. Айына берилчү жөлөкпулду көп жылдан бери банктагы эсебиме которуп турам. Кээде апам менен эсептешип иштеген акчамды топтом алам. Биздейлерди көп жерден иштетип туруп, алдап кетишет. Ошондуктан жеке бизнесимди ачып, келечегимди түптөйүн деген максатым бар. Учурда апам канча жылдан берки ак эмгегиң деп борбордон эки бөлмөлүү батир сатып берген. Оору менен гана алышпастан, жашоонун жокчулулугун да бирге сездик. Азыр кудайга шүгүр.

1284
Белгилер:
турмуш, дудук, майып
Тема боюнча
Баспай калган 12 жашар Тилек үй-бүлөсүн багыш үчүн үй сатып оокат кыла баштады
Жетимдерди комузга жетелегиси келген Азамат уста өнөктөш издеп жүрөт
Сотрудник работает в лаборатории тестирования COVID-19 в медицинском колледже в Праяградже (Индия). 19 июня 2021 года

Өткөн суткада 931 кишиден коронавирус табылып, 8 киши көз жумду

0
(жаңыланган 11:32 22.06.2021)
Кечээтен бери Бишкектен эле 435 адамдан COVID аныкталган. Азыркы тапта ооруканаларда дарыланып жаткандардын ичинен 93 бейтаптын абалы өтө оор деп бааланды.

БИШКЕК, 22-июн. — Sputnik. Бир сутка ичинде Кыргызстанда 931 кишиден коронавирус аныкталып, 522 бейтап айыкты. Бул тууралуу Саламаттык сактоо жана социалдык өнүктүрүү министрлигинин маалымат кызматы кабарлады.

Билдирмеге караганда, оору жуктургандардын басымдуу бөлүгү ордо калаада.

Жуктургандар:

  • Бишкек – 435;
  • Ош – 147;
  • Чүй облусу – 129;
  • Ош облусу – 93;
  • Талас облусу – 4;
  • Нарын облусу – 5;
  • Ысык-Көл облусу – 27;
  • Жалал-Абад облусу – 50;
  • Баткен облусу – 41.

Ушуну менен өлкөдө илдет илештиргендердин жалпы саны 116 546га жетип, анын ичинен 105 932 адам дартты жеңди.

Айыккандар:

  • Бишкек – 232;
  • Ош – 119;
  • Чүй облусу – 34;
  • Ош облусу – 74;
  • Талас облусу – 3;
  • Нарын облусу – 7;
  • Ысык-Көл облусу – 12;
  • Жалал-Абад облусу – 22;
  • Баткен облусу – 19.

Тилекке каршы, өткөн суткада коронавирус сегиз адамдын өмүрүн алган. Анын ичинен бешөө Бишкекте катталса, Чүйдө экөө, Ош облусунда бир адам каза тапкан. Жалпысынан коронавирустан 1 945 бейтап көз жумду.

Азыркы тапта 2 436 бейтап ооруканаларда дарыланып жатат. Анын ичинен 708 бейтап оор абалда болсо, 93 кишинин абалы өтөт оор деп бааланды.

0
Белгилер:
бейтап, статистика, оору, коронавирус, Кыргызстан
Тема:
Кыргызстандагы коронавирус жуктуруп алгандар
COVID-19 эмдөө пунктунда адамдар

Өспүрүмдөр COVID-19га каршы эмделиши керек. Себебин адис түшүндүрдү

37
(жаңыланган 10:48 22.06.2021)
Июль айынан тарта Россияда "Спутник V" вакцинасы 12-17 жаштагыларга кандай таасир этери изилдене баштайт. Ал эми Pfizer вакцинасы 2021-жылдын март айында 12 жаштан жогорку балдарга жарайт деген бүтүм чыккан.

БИШКЕК, 22-июн. — Sputnik. Өспүрүмдөр адатта COVID менен жеңил формада оорушат. Бирок алар дайыма чоңдор менен байланышта болгондуктан, аларга жугузуп салбоо үчүн вакцина алышы керек. Бул тууралуу "Известия" басылмасына BestDoctor аталышындагы медицинаны өнүктүрүү департаментинин жетекчиси Юлия Ткаченко билдирди.

Ошол эле учурда дарыгер балдар коронавирустун жаңы штаммдарын, анын ичинде "индия" штаммын кандай кабыл алары тууралуу маалыматтар жок экенин айтат.

"Өспүрүмдөргө эмдөө эмне үчүн зарыл? Алар инфекция жуктуруу жагынан негизги звено болуп эсептелет. Өздөрү ооруну жеңил көтөргөнү менен ар дайым ата-энеси, чоң ата, чоң апасы же башка жашы өтүп калган туугандарына жуктуруп коюшу мүмкүн", — деди Ткаченко.

Июль айынан тарта Россияда "Спутник V" вакцинасы 12-17 жаштагыларга кандай таасир этери изилдене баштайт. Дарыгердин айтымында, бул нерсе жаңылык эмес. 2021-жылдын март айында Pfizer вакцинасы 12 жаштан жогорку балдарга жарайт деген бүтүм чыккан. Ал эми AstraZeneca вакцинасы кыйыр таасиринен улам изилдөөгө алынбай токтоп турат.

37
Белгилер:
эмдөө, коронавирус, өспүрүм, вакцина, Россия
Тема:
Дүйнөгө жайылган коронавирус
Тема боюнча
Окумуштуу "индия" штаммынын "куулугун" айтып берди
COVID жуктургандар кайда кайрылат. Бишкектин ооруканаларындагы бош орундар