Мамлекеттик ишмер, өлкөнүн туңгуч премьер-министри Насирдин Исановдун архивдик сүрөтү

Акаевдин бирден-бир атаандашы болгон. Насирдин Исанов тууралуу 7 факты

2925
(жаңыланган 00:35 09.11.2018)
Бүгүн көрүнүктүү мамлекеттик ишмер, өлкөнүн туңгуч премьер-министри Насирдин Исановдун туулган күнү. Көзү тирүү болгондо бул инсан быйыл 75 жашка чыкмак.

Sputnik Кыргызстан агенттиги белгилүү саясатчынын баскан жолун эскерип, кызыктуу фактыларды сунуштайт.

Күндүзү иштеп, кечинде окуп… Насирдин Исанов 1943-жылы 7-ноябрда Ош облусунун Ноокат районуна караштуу Көк-Бел айылында туулган. Айылдагы мектепти аяктаган соң Москвадагы Куйбышев атындагы инженердик-курулуш институтуна тапшырат. Ал жакта билим алып жүргөн кезинде кечинде окууга барса, күндүзү курулуш тармагында иштеген.

Заведующий начальника Государственного строительного комитета
предоставлено Марией Исановой
Насирдин Исанов эмгек жолун куруучулуктан баштап өкмөт башчылыкка чейин жеткен

Куруучу — министр. Жогорку окуу жайдан 1965-жылы инженер-куруучулук кесипти алып чыккан. Мекенине кайтып келген жаш адис "Ошгорстрой" ишканасында мастер, прораб, башкы инженер, башкы технолог болуп эмгектенген. Кийин Коммунисттик партиянын катарына өтүп, 1976-жылы Алматыдагы жогорку партиялык мектепти аяктаган. 1983-жылдан тарта Кыргыз ССРинин курулуш министри болуп, анын жетектөөсү менен борбор калаадагы тарых музейи, "Ала-Тоо" аянты, Өкмөт үйү салынган. 1988-жылы Ысык-Көл облусунун аткаруу комитетинин төрагасы болгон.

Акаев менен ат салышкан. 1990-жылдагы президенттик шайлоодо Аскар Акаев менен Насирдин Исанов экинчи турда күч сынашкан. Анда Акаев алдыга озуп чыгып Исанов вице-президент болгонго жетишкен. Кийин саясатчылар чыныгы атаандаштар катары мамлекет башында чогуу туруп, бирге иштешкен.

Сенокос. С президентом Аскаром Акаевым,1991 год
предоставлено Марией Исановой
Насирдин Исанов 1991-жылы Кыргызстандын биринчи өкмөт башчысы болуп, бул кызматты бир нече ай аркалаган

Кыргызстандын биринчи премьер-министри. Эгемен Кыргызстандын биринчи өкмөт башчысы болуп саясатчы 1991-жылы январь айында шайланган. Кыйын кезеңде ал өлкөнүн базар экономикасы боюнча концепциясын иштеп чыгып, мамлекеттин демократиялык жол менен кетүүсүнө өз салымын кошкон. Замандаштары Исановдун калыс, кесипкөй жана принципиалдуу жетекчи болгонун эскерип келишет.

Насирдин Исанов — государственный деятель и первый премьер-министр Кыргызстана, академик инженерной академии СССР.
предоставлено Марией Исановой
Насирдин Исанов өмүрлүк жолдошу менен бир уул, бир кызды тарбиялап өстүргөн

Комуз чертип, ырдап… Саясатчы комуз, мандолинде ойноп обон созуп, ыр жазган. Ошондой эле кесиби куруучу болгондуктан үйдөгү курулуш иштерин башка адамга карматчу эмес. Мындан сырткары, ал лыжаны мыкты тепкен.

Эмгекчил уул-кыздын атасы. Саясатчы өмүрлүк жолдошу менен бир уул, бир кызды тарбиялап өстүргөн. Учурда тун кызы Мария Жогорку Кеңештин Социалдык маселелер, билим берүү, илим, маданият жана саламаттыкты сактоо бөлүмүн жетектейт. Ага чейин IV чакырылыштын депутаты болуп, президенттик администрацияда дагы иштеген. Ал эми уулу Алмаз Инвестицияларды алга жылдыруу жана коргоо агенттигинде эмгектенет. Анын уул-кызы атасы жумуштагы маселени үйгө айтып келбеген, балдарга кол көтөрбөй, мыкты тарбия берген үй-бүлө башы болгонун эскеришти.

Первый премьер-министр Кыргызстана Насирдин Исанов с детьми
© Фото / из семейного архива семьи Исановых
Өлкөнүн туңгуч премьер-министри Насирдин Исановдун көзү тирүү болгондо быйыл 75 жашка чыкмак

Каргашалуу жол кырсыгы… Аткаминер 1991-жылы 29-ноябрда Ош — Жалал-Абад унаа жолунда автокырсыктан каза болгон. Тергөөнүн расмий маалыматы боюнча 48 жаштагы Исанов бараткан унааны ЗиЛ-130 жүк ташуучу унаасы сүзгөн. Бирок каргашанын чоо-жайы азыркыга чейин ачыкталбай, саясатчынын жакындары тергөө иштерине ынанбай келет.

2925
Белгилер:
мамлекеттик ишмер, факты, Насирдин Исанов, Кыргызстан
Тема:
Кыргыздын көркөм өнөрү, белгилүү инсандары жөнүндө фактылар (377)
Тема боюнча
Фронттогу концерт, беш чакырылыштын депутаты. Кийизбаева тууралуу 7 факты
Чопо, жыгач-таш ташып... Тургунбай Садыков тууралуу 5 факты
Генералдык штабтын аскер кызматкерлери. Архив

Генштабды Коргоо министрлигине айлантуунун эмне зарылдыгы бар эле. Адистердин пикири

121
(жаңыланган 22:55 27.01.2021)
Жаңы бийликтин келиши менен Кыргызстандын Куралдуу күчтөрүнүн Генералдык штабы кайрадан Коргоо министрлиги болуп өзгөрүшү ыктымал.

Бүгүн Генштабдын маалымат кызматы бул ведомствонун кайра өзгөрүшү боюнча кабарды Sputnik агенттигине тастыктаган.

Мекеменин Facebook баракчасында "Жарандар министрликти түзүүгө кандай карайт?" деген сурамжылоо жүргүзүлгөн. Андагы пикирлерге таянсак, оюн калтыргандардын көбү бул идеяны колдогон.

Эске салсак, Коргоо министрлиги 2014-жылы жоюлуп, КРдин Куралдуу күчтөрүнүн бардыгы Генералдык штабдын карамагына өткөн. Министрлик өкмөткө, штаб мамлекет жетекчисине баш ийерин белгилей кетели.

КРдин Куралдуу күчтөрүнүн Генералдык штабы — аскердик башкаруунун борбордук органы. Өлкөнүн куралдуу күчтөрүн жана башка аскердик түзүмдөрдү жетектеп, аларды даярдоо менен алектенет.

Бул эки органдын аталышына жараша министр же начальник башкарса, КРдин Куралдуу күчтөрүнүн башкы командачысы кандай гана өзгөрүү болбосун Баш мыйзам боюнча президент болот.

Sputnik Кыргызстан агенттиги аскер тармагында жогоруда белгиленгендей, күтүлүп жаткан өзгөрүү боюнча эксперттердин пикирин укту.

Алымкожоев: экөөнүн тең артыкчылыгы бар, бирок кийин Генштабга кайтабыз

Генералдык штабдын биринчи начальниги, запастагы генерал-майор Асанбек Алымкожоев КМШ мамлекеттеринин бардыгында жана Кытайда куралдуу күчтөр Коргоо министрлигине гана баш ийе турганын, бул жагдай Кыргызстанга аталган өлкөлөр менен кызматташууга таасирин тийгизип жатканын белгиледи.

Экс-начальник Генерального штаба Вооруженных сил Кыргызской Республики Асанбек Алымкожоев во время беседы
© Sputnik / Табылды Кадырбеков
Генералдык штабдын биринчи начальниги, запастагы генерал-майор Асанбек Алымкожоев
"Мурдагы Советтер Союзунун Коргоо министрликтери аскердик-техникалык жактан өз ара кызматташат. Кыргызстандыкы Генералдык штаб деп аталганы үчүн иштешүүдө кыйынчылыктар жаралып жатканы айтылат. Себеби айрым мамлекеттерде Генштаб Коргоо министрлигине баш ийип, өзгөчө кырдаалдарды жөнгө сала турган орган катары иш алып барат. Биздикилер ушул максатта, тагыраагы, карым-катнаш үчүн министрлик рангына ээ болууга аракет кылып жаткан болушу мүмкүн", — деди Алымкожоев.

Ал Генералдык штабды Кыргызстан өзү ойлоп таппаганын, армиясы чоң батыш өлкөлөр ушундай аталышты алып жүрөрүн белгиледи. Ошондой эле анын министрликтен артыкчылыктары дагы бар экенин айтат.

"Убагында Генштаб бардык күч структуралары бир колдо болсун деген максатта түзүлгөн. НАТО өлкөлөрүнүн куралдуу күчтөрү Генералдык штабдын башкаруусунда. Мындай орган аскерлердин күжүрмөн даярдыгына өзгөчө көңүл бурат. Негизи, Коргоо министрлиги бюджет саясатын чечет. Бизде да Генштаб жоокерлерди даярдоо менен көбүрөөк алектенип, акча каражатын Коргоо иштери боюнча комитет караштырчу. Менимче, азыркы жол менен кете бергенибиз туура болмок. Бирок кандай болгон күндө да азыркы бийликтин чечимин сыйлайбыз", — деди генерал.

Алымкожоев Кыргызстандын Куралдуу күчтөрү 5-10 жылдан кийин кайра Генералдык штабга кайтууну ойлонушу мүмкүндүгүн кошумчалады.

Бейшенов: Коргоо министрлигинин жоюлушуна каршы чыкканбыз

КРдин мурдагы коргоо министринин экс-орун басары Мурат Бейшенов 2014-жылы Генералдык штабга өтөбүз деген демилге көтөрүлгөндө Коопсуздук кеңешине эксперт катары чакырылган экен. Ал ошондо эле кээ бир кесиптештери буга каршы чыкканын айтат.

Экс-заместитель министра обороны КР, член Совета ветеранов ВОВ, тружеников тыла и участников военных действий КР Мурат Бейшенов
© Фото / Клуб региональных экспертов "Пикир"
КРдин мурдагы коргоо министринин экс-орун басары Мурат Бейшенов
"Генералдык штаб конституциялык орган эмес, начальниги өкмөттүн мүчөсү эмес. Чоң мамлекет эмеспиз, армиябыз эбегейсиз болбогондон кийин штабдын эмне кереги бар дегенбиз. Бийлик ондогон миллион сом каражатты кетирип түзүмдү бул органга өткөргөн. Алты жыл болду, эмне өзгөрдү? Эми кайра Коргоо министрлиги болот деп жатат. Ички жана эл аралык документтерди алмаштырууга кайрадан ондогон миллион каражат кетет, бул чоң убаракерчилик да", — деди Бейшенов.

Ал убагында Коргоо министрлигин жоюп, Куралдуу күчтөрдү Генштабга өткөргөндөр жоопко тартылышы керек деген оюн кошумчалады.

Чотбаев: мурдагыдай эле Коргоо министрлиги болушу керек

Улуттук гвардиянын мурдагы генералы, афган согушунун ардагери, генерал-полковник Абдыгул Чотбаев Коргоо министрлиги менен Генералдык штабдын ишинде көп деле айырмачылык жоктугун, кеп аларды ким жетектей турганында болуп жатканын айтты.

Экс-глава Национальной гвардии КР, генерал-полковник Абдыгул Чотбаев
© Sputnik / Табылды Кадырбеков
Улуттук гвардиянын мурдагы генералы, афган согушунун ардагери, генерал-полковник Абдыгул Чотбаев
"Менимче, мурдагыдай эле Коргоо министрлиги болушу керек. Коңшу мамлекеттердин ичинен бизде эле Генштаб болгондуктан алардын жанында толук кандуу орган боло албай жатабыз. Биздики АКШ менен Түркиянын Генералдык штабынын чала варианты болуп калган", — деди генерал-подполковник.

Чотбаев Коргоо министрлигин жоюуга запастагы генералдар башында эле каршы болгонун белгиледи.

121
Белгилер:
өзгөртүүлөр, министрлик, Генералдык штаб, Куралдуу күчтөр, Кыргызстан
Тема боюнча
Курал кармаган аскерлер, тизилген техника. Кыргыз армиясынын даярдыгы видеодо
Ырчы Анжелика Кайратова. Архив

"Айламды таппай калдым". Ырчы Анжелика улуу кызынын да моюну сынганын билдирди

3330
(жаңыланган 22:39 27.01.2021)
Ырчы 23-январдын таңында Ысык-Көл облусунда жол кырсыгына кабылган. Автоунаасында өзү менен кошо үч кызы болгон.

БИШКЕК, 27-янв. — Sputnik. Жол кырсыгына кабылган ырчы Анжелика Кайратованын чоң кызы Айыманын да мойнунун омуртка сөөктөрү сынганы аныкталды. Бул тууралуу ырчы өзү Instagram баракчасына жазды.

Посмотреть эту публикацию в Instagram

Публикация от Кайратова Анжелика (@anjelika_kairatovna_official)

Ал кыргызстандыктардан кызынын батыраак айыгып кетишин тилеп, дуба кылып коюуну сурап кайрылган.

"Айламды таппай турган кезим. Кызым белим дей берип, моюндун омуртка сөөктөрү сынганын эми көрүп жатабыз. Бир капталы кыймылдабай жатат. Элим, дуба кылалы. Аллахтан жардам, сиздерден жардам сурайм! Ушундай колдоо керекте жалгызсыратпаңыздар, суранам!" — деп кайрылды ырчы.

Эске салсак, Анжелика Кайратова 23-январдын таңында Ысык-Көл облусунда жол кырсыгына кабылган. Автоунаасында өзү менен кошо үч кызы болгон. Дарыгерлер беш жаштагы кызынын эки бутунун тең кашка жиликтери сынып, ырчынын өзүнүн омурткалары жабыркаганын айткан. Экөөнө тең операция жасалган. Ал эми эки кызынын абалы туруктуу экени кабарланган болчу.

3330
Белгилер:
операция, кыз, ырчы, Анжелика Кайратова, жол кырсык
Тема боюнча
Жол кырсыгына кабылган Анжелика Кайратовага шашылыш операция жасалды
Анжелика менен кызы реанимацияда. Кичүү кызына бүгүн операция жасалат
 Россиянын президенти Владимир Путин

Путин Давос форумунда сүйлөп, ааламдын орчундуу маселелерине токтолду

0
(жаңыланган 00:59 28.01.2021)
Путин дүйнөдө болуп жаткан кырдаалды өткөн кылымдын 30-жылдары менен салыштырууга болорун белгиледи.

БИШКЕК, 28-янв. — Sputnik. Россия президенти Владимир Путин 12 жылдык тыныгуудан кийин алгачкы ирет Давос дүйнөлүк экономикалык форумунда сөз сүйлөдү. Бул тууралуу РИА Новости билдирди.

Иш-чара дүйшөмбү күнү башталып, коронавирус пандемиясына байланыштуу онлайн-форматта өтүп жатат. Россия лидери пандемия маалында дүйнө кандай өзгөргөнү боюнча айтып, бардык өлкөлөрдү болушунча бири-бирине жакын ымалада болууга чакырды.

Путин дүйнөдөгү кырдаалды өткөн кылымдын 30-жылдары менен салыштырууга болорун белгиледи.

“Мындай абал менен макул болсо да, ага көнбөсө да болот. Бирок бир топ параметрлер – масштабы, комплекстүүлүгү, чакырыктардын системалык мүнөзү, ойлондурган кооптуулук — баары бир ага кандайдыр бир окшоштук чыгып калып жатат. Биз экономикалык өнүгүүнүн мурдагы ыкмалары менен инструменттеринин каатчылыгын көрүп турабыз. Социалдык катмарга бөлүнүү күчөп кеткен. Бул ааламдык деңгээлде да, бир катар өлкөлөрдүн мисалында да көзгө дароо урунат. Бул тууралуу мурда деле айтып келгенбиз, бирок бүгүн коомдо пикирлердин арбындыгын жаратып жаткан учур. Популизмдин, оңчул жана солчул радикализмдин, дагы башка чекке жеткендиктин өсүшүнө түрткү болууда. Ички саясий абалдын курчушу менен айыгышкан тирешүүлөр бир топ алдыңкы өлкөлөрдө арбыды", — деди Путин.

Россия президенти мунун кесепети эл аралык мамилелерди дагы кыйгап өтпөй, туруксуздукка жана күтүлбөгөн окуяларга кептеп жатканын белгиледи. Эл аралык институттар алсырап, регионалдык жаңжалдар көбөйүп, глобалдык коопсуздук системасы деградацияланып жатканын айтып өттү.

Путин өзүнүн сөзүндө эл аралык мамилелерди чыңалуулар, глобалдуу чатактар, адамзаттын жашоо деңгээли, кирешелердин бөлүнүшү, жакырчылыктан чыгуу жана азыр ааламды силкинтип жаткан коронавирус пандемиясы, ага каршы туруучу вакциналардын жеткиликтүү болбой жатышы тууралуу кеп козгогон.

Россия президенти эмнеден кеп салганы боюнча бул жерден кеңири окуй аласыздар.

0
Белгилер:
Владимир Путин, Россия, форум, Давос
Тема боюнча
Путин Геленджиктеги хан сарай жана макулдашылбаган акциялар тууралуу үн катты