Кыргызстандык Улан Ракымжанов

Америкалыктарга сабак берген Улан: глобалдык IT-компанияга айлансак дейбиз

(жаңыланган 23:17 28.06.2020)
АКШ азыркы учурда коронавирус пандемиясы жайылган өлкөлөрдүн сап башында. Мындай оор учурда өлкөнү массалык башаламандыктар каптап, дартты ого бетер күчөтүүдө.

Кыргызстандык Улан Ракымжанов бир нече жылдан бери Сан-Франциско шаарында жашап, студенттерди компьютердик программалоого үйрөтүп келет. Sputnik Кыргызстан агенттиги аны менен байланышып, өлкөдөгү азыркы абал, расалык теңсиздиктен келип чыккан толкундоолор жана өнүккөн IT тармагы боюнча маектешти.

— Улан, алгач өзүңүз менен тааныштыра кетсеңиз?

— Өзүм айыл жергесинде төрөлүп-өскөн жигитмин. Мектепти айылдан баштап, 6-классты аяктагандан кийин Каракол шаарындагы лицейде окуумду уланттым. Аны бүтүргөн соң жогорку билимди чет өлкөдө алайын деп чечип, Түркиядагы Йылдыз Текник университетине тапшыргам. Сынактан өтүп, химия бөлүмүндө окуп калдым. Ал жерде 2015-жылга чейин билим алдым.

Италиялыктар оромону жакшы көрөт. Сардинияда ресторан ачкан Сыдыкова менен маек

— АКШга кандайча барып калдыңыз?

— Түркияда чын дилимден, берилип билим ала алган жокмун десем туура болот. Себеби мектепте жүргөн кезде олимпиадаларга ийгиликтүү катышып жүргөм. Мындан улам университетте окутулган материалдардын көбү менен тааныш болчумун. Алар мага кандайдыр бир кызыгуу жараткан жок. Анан окуу акысын, батир акчасын төлөө үчүн ар кандай жумуштарда тажрыйба топтоп иштеп баштадым. Анан жаңы нерсе менен алектенүүнү чечтим. Ошентип компьютердик программалоо тармагына кызыгуум арта баштады. Ошол кезде АКШда окуган дос балам окууну Америкадан улантууну сунуштап калды. Өзүмдү да "химия бөлүмүн бүтүрсөм кантип карьера жасайм" деген ой түйшөлтүп жүргөн. Дароо эле сынакка катышып, керектүү документтерди топтоп 2016-жылы апрель айында АКШнын Миссури штатында жайгашкан Линденвуд университетинин IT бөлүмүнө тапшырдым. Бирок ал жакка кабыл алынган соң окуумду Чикагодогу Рузвельт университетине котордум. Баары ийгиликтүү болуп, 2018-жылы магистратураны аяктадым.

Улан Ракымжанов из Кыргызстана уже несколько лет живет в Сан-Франциско, обучая студентов программированию.
© Фото / предоставлено Уланом Ракымжановым
Кыргызстандык Улан Ракымжанов бир нече жылдан бери Сан-Франциско шаарында жашап, студенттерди компьютердик программалоого үйрөтүп келет

— Азыр эмне менен алектенесиз?

— Окуумду бүтүргөн соң Сан-Францискодогу фирмалардын биринде инженер катары иштей баштадым. Ал жерде эки айдай жүрүп, белгилүү Amazon компаниясында иштеген кыргызстандык Марат Гаипов менен таанышып калдым. Ал ошол учурда жумушунан кийин үйүндө эле тааныштарына IT тармагын үйрөтүп жүргөн болчу. Мен да бара баштадым. Ошентип отуруп мугалим катары студенттерге компьютердик программалоону үйрөтүп калдым. Андан соң бул тармакка бар күчүмдү жумшайын деп өз жумушумдан чыгып кеттим. Ушул жылдын башында фирмабызды расмий түрдө ачып, студенттерди окутуп баштадык. 

— Негизинен кимдер сабак алышат?

— Көбүнчөсү кыргызстандык жана казакстандык студенттер. Америкалыктар, түрк жана армян улутундагылар да бар. Азыр атыбыз анчалык тааныла элек. Мындан улам көпчүлүк биз тууралуу уга элек десем болот. Бирок ишибизди жакшылап алып кетсек, катарыбыз дагы да толукталат деп ишенем.

Абдыкадырова: өпкөмдүн 56 пайызы COVID менен жабыркап айыктым

— Коронавирус жумушуңуздарга тоскоолдук жараттыбы?

— Июль айында Чикаго шаарында кеңсе ачмак элек. Бирок эпидемиядан улам азырынча онлайн иштеп туралы деп чечтик. Турмуш мурдагы нугуна түшсө, ишке ашыра турган жакшы ойлорубуз бар. Негизги максатыбыз — глобалдык деңгээлдеги компанияга айлануу. Башка ишканаларга окшоп кыска мөөнөттө акча табуунун гана үстүндө иштебей, элге жаңы технологияны, компьютер тилин татыктуу үйрөткөн компания болобуз деген тилегибиз бар.

— Негизи эле IT тармагы тууралуу кеп кылсаңыз. Бул жаатта ийгиликке жетишкен кыргызстандыктар тууралуу көп угуп калабыз?

— Бул өтө кеңири тармак. Акыркы учурда элдин да кызыгуусунан улам бул жаатта иш алып барган ишканалар өтө көбөйүп кетти. Алардын арасында "жасалмалардын" да саны көп экендигин унутпашыбыз керек. Мен азыр ошондой фирмалардын чыныгы жүзүн ачуу, жөнөкөй адамдарды алданып калуудан сактаган долбоор иштеп жатам. Акыркы убактары IT тармагында ийгиликке жетишкен кыргызстандыктардын саны көбөйдү. Мен да Google, Facebook сыяктуу чоң компанияларда иштегендер тууралуу маалымат каражаттарынан көп окуп калам. Бирок мага "ийгиликтүү" деп ошолорго эле басым жасай берүү өөн учурайт. Анткени башка тармактарда да жакшы иш алып барган кыргызстандыктар толтура. Алар да колдон келишинче Кыргызстандын өнүгүүсүнө салым кошуп жатышат. Жаңы мезгил, жаңы технология деп жатып алар унутта калып кетпеши керек. Жалпылап айтканда, элибиздин акылды пайдаланган иштерге көбүрөөк аралаша баштаганы сүйүндүрбөй койбойт.

Улан Ракымжанов из Кыргызстана уже несколько лет живет в Сан-Франциско, обучая студентов программированию.
© Фото / предоставлено Уланом Ракымжановым
Улан Ракымжанов: максатыбыз — глобалдык деңгээлдеги компанияга айлануу. Башка ишканаларга окшоп кыска мөөнөттө акча табуунун гана үстүндө иштебей, элге жаңы технологияны, компьютер тилин татыктуу үйрөткөн компания болобуз деген тилегибиз бар

— Эми маектин өзөгүн азыр бүт дүйнөнүн шаштысын алган коронавируска бурсак. АКШда азыркы абал кандай?

— Өзүңүздөр деле билгендей, АКШ вирустун соккусуна катуу кабылган өлкөлөрдүн бири. Эң көп жугузгандардын да, өлгөндөрдүн да саны боюнча Нью-Йорк штаты алдыда. Медициналык анализдер 75 жаштан жогоркулардын эң көп каза болуп жатканын көрсөтүүдө. Ошондой эле алардын арасында эркектердин саны аялдарга караганда 10 пайызга көп. Башында мен түнөктөгөн Калифорния штатында абал башкаларга караганда туруктуу эле. Бирок акыркы кездери вируска кабылгандардын саны кескин көбөйүп кетти. 

— Өлкөгө киргизилген өзгөчө кырдаал абалы же болбосо карантин кандай өтүп жатат? Кыргызстандагыдан айырмасы барбы?

— Мен Кыргызстандагы карантин тууралуу соцтармактардан, жаңылыктардан гана кабар алып жаттым. Негизи АКШда пандемия катуу болгону менен өзгөчө кырдаал анча катаал болгон жок. Карапайым эл үчүн да бир катар жеңилдиктер түзүлдү. Көчөдө өз ишиң менен жүрүп же дүкөнгө бара жатып, күч органдары тарабынан катуу суракка алынган учурлар болгон жок. Кыргызстандыктардын баш оорусуна айланган уруксат кагазы колдонулбады. Жарандарга маалыматтык жактан да чоң жардам көрсөтүлүп жатты. Жумушсуз калган кишилердин көбүнө мамлекет ай сайын акчалай көмөк көрсөтүүдө. Албетте, бизнес тармагы бир аз кыйналды, бирок бул бүт дүйнөдөгү эле көрүнүш. Азыр кээ бир штаттар акырындан ачыла башташты. Көпчүлүк ишканалар, айрыкча IT-компаниялар кызматкерлерин жылдын аягына чейин үйүнөн иштөөгө даярдап жатышат. Бирок карантин дагы созулуп калса бийликтин жардамына карабай, кээ бир фирмалар банкрот болот деген сөздөр байма-бай чыгып жатат.

Чек ара жабылып, үй-бүлөм башка өлкөдө калды. Сингапурдагы кыргызстандыктын маеги

Мен вирус башталардан эки ай мурун жумушумду онлайнга өткөргөн болчумун. Мындан улам иш жаатында өзгөрүү болгон деле жок. Тамак-аш, азык-түлүк жагынан деле кыйынчылык жаралбады. Болгону дүкөндөрдө кезекке турган кардарлардын саны көбөйдү. Ошентсе да керектүү нерселерге интернет аркылуу буюртма берип жатабыз. Жеке өзүм тууралуу айта турган болсом, спорт менен жетиштүү алектене албай калдым. Жаңы эле машыгуу залына жазылып, пландарды түзүп, ден соолукту чыңдайын деп баштаганда баары жабылды. Ошондой эле өлкөдөгү башка кыргызстандыктардын да абалы жакшы эле. Арасында ооругандар же кыйналып көчөдө калгандар тууралуу уга элекмин.

Улан Ракымжанов из Кыргызстана уже несколько лет живет в Сан-Франциско, обучая студентов программированию.
© Фото / предоставлено Уланом Ракымжановым
Улан Ракымжанов: өлкөдөгү башка кыргызстандыктардын да абалы жакшы эле. Арасында ооругандар же кыйналып көчөдө калгандар тууралуу уга элекмин

— Акыркы убактары АКШда толкундоолор да болуп кетти?

— Башаламандыктар афроамерикалыктар көбүрөөк жашаган Атланта, Нью-Йорк жана Чикаго сыяктуу жерлерде өтүп жатат. Мен жашаган Сан-Францискодо бир аз тынчыраак.

— Өзүңүз АКШда кандайдыр бир расалык түшүнбөстүккө кабылдыңыз беле?

— Өлкөгө келгенден бери ар кандай улуттар менен иштешип келе жатам. Алгач келгенде иш жериндеги өнөктөшүм ак терилүү америкалык болчу. Мага эң көп жардам бергендердин бири болду. Эми АКШда системалык расизм бар. Бул мурдатан болуп келе жаткан нерсе. Мындан эң көп кара терилүү жарандар жапа чегет. Жеке мен андай нерсеге кабыла элекмин. Тескерисинче, Түркияда жүргөндө кайсыл жерден болосуң деп сурагандар, азиат деп тийишкендер көп эле.

Белгилер:
маек, башаламандык, оору, коронавирус, IT компаниялары, мекендештер, АКШ
Тема:
Дүйнөгө жайылган коронавирус (1376)
Тема боюнча
COVID-19 жуктурган кыргызстандыктардын негизги катасы эмнеде. Эпидемиологдун маеги
Көзүм көрбөй каларын билгем. Ишкерликке кадам таштаган Матлюба менен маек
Бизге ызы-чуунун кереги жок! АКШдагы кыргызстандыктар менен маек
Дарыгер. Архив

COVID: дарылануунун жаңы протоколу чыкты, уу коргошун да жазылганбы?

(жаңыланган 19:12 19.04.2021)
Коронавирустан дарылануунун жаңы протоколу 245 беттен турат. Буйрукка 16-апрелде кол коюлганы белгилүү болду.

БИШКЕК, 19-апр. — Sputnik. Саламаттык сактоо жана социалдык өнүктүрүү министри Алымкадыр Бейшеналиев коронавирусту аныктоо жана дарылоо боюнча бешинчи протоколду бекитти.

Буйрукка 16-апрелде кол коюлган. 38 пункттан турган документте коронавирустун эпидемиясын, этиологиясын жана патофизиологиясын аныктоо, диагноз коюу, бейтаптардын айрым топторун дарылоо боюнча сунуштарды карап чыгуу жана башкалар камтылган. Ошондой эле коронавирустун мутацияланып кетиши мүмкүндүгү да жазылган.

Кыргызстандын президенти Садыр Жапаров. Архив
© Пресс-служба президента КР / Султан Досалиев
Мындан сырткары, протоколдо бейтаптарга далилденбеген дары-дармектерди, ошондой эле ооруну жеңил жана орточо көтөргөндөргө антибиотиктерди бербеш керектиги сунушталган. Анда антикоагулянттарды колдонуунун да жол-жобосу жазылганы айтылды.

Документте аконитти (Ысык-Көл тамыры, уу коргошун) колдонуу тууралуу жазылган эмес. Протоколдун электрондук версиясы менен министрликтин сайтынан таанышууга болот.

Белгилей кетсек, саламаттык сактоо министри Алымкадыр Бейшеналиев коронавирусту уу коргошун менен дарылоону сунуштады. Бул дары чөптү президент Садыр Жапаров өзү кайнатып жасап жатканы белгилүү болгон. Президент менен министрдин дарылоо ыкмасы коомчулукту таң калтырып, түрдүү пикирлерди жаратууда.

Белгилер:
протокол, дарылоо, уу коргошун, коронавирус, Кыргызстан
Тема:
Коронавируска байланыштуу Кыргызстандагы кырдаал
Тема боюнча
Эки окуучудан COVID-19 табылды. Ошто №20 мектеп карантинге жабылды
Кыргызстандын аэропортторуна чектөөлөр киргизилүүдө
Быйылкы сезондо Эверестке чыгууга уруксат алган 300дөн ашык адамдын арасында кыргызстандык Эдуард Кубатов

Эверестке Кыргызстандан биринчи болуп мен чыгам. Альпинист Кубатовдун маеги

(жаңыланган 19:11 19.04.2021)
Эверест чокусун багындыруу бардык альпинисттердин кыялы. Деңиз деңгээлинен 8 848 метр бийиктикте жайгашкан Тибет менен Непалдын чегиндеги бул чокуну багындырам деп жыл сайын дүйнөнүн ар бурчунан жүздөгөн альпинист келет. Бирок баарынын эле ою ишке аша бербейт.

Быйылкы сезондо Эверестке чыгууга уруксат алган 300дөн ашык адамдын арасында кыргызстандык Эдуард Кубатов дагы бар. Учурда 4 500 метр бийиктикте чокуга карай бараткан Эдуард мырза менен Sputnik Кыргызстан агенттиги байланышып, кыскача маек курду.

— Эдуард мырза, Эверестке баратканыңыз баарыбыз үчүн жагымдуу кабар болду. Сапарыңыз тууралуу айтып берсеңиз?

— Биз азыр деңиз деңгээлинен 4 500 метр бийиктикте жайгашкан Динплоче деген жерде баратабыз. Экспедициянын башталганына беш күн болду. Буюрса, 20-25 күндүн ичинде Эверестти багынтканга аракет кылабыз.

— Дүйнөнүн эң бийик чокусун багындыруу идеясы өзүнөн-өзү эле жаралбаса керек?

— Эверестти багындыруу менин альпинизм спортундагы эң чоң максатым болчу. Буюрса, аз күн ичинде ошол кыялымды орундатам. 

Альпинист Эдуард Кубатов из Кыргызстана вошел в число более 300 человек, которым разрешили подняться на Эверест в этом сезоне
© Фото / предоставлено Эдуардом Кубатовым
Альпинист Эдуард Кубатов

— Бул чокуга чыгууда тажрыйбасы жок альпинисттерге уруксат берилбейт эмеспи. Сиз канча жыл даярданып, кайсы чокуларга чыгып өзүңүздү сынап көрдүңүз?

— 6 жылдан ашык убакыттан бери даярданып келем. 2014-жылы биринчи жолу Чоң-Алай кырка тоосундагы Ленин чокусун багындыргам. Бийиктиги 7 134 метр. Андан кийин Түштүк Америкадагы Анд тоолорунун эң бийик чокусу болгон Аргентинадагы Аконкагуа чокусуна чыктым. Анын бийиктиги 6 960 метр. 2015-жылы Европанын эң бийик жери, 5 648 метр болгон Эльбрус чокусун багындырдым. Андан кийин Австралиянын эң бийик жери болгон Косцюшко чокусуна чыктым. Бул чоку өтө деле бийик эмес, деңиз деңгээлинен 2 230 метр бийиктикте. Чуркап эле чыкканбыз. Быйыл жаңы жылда деңиз деңгээлинен 5 895 метр бийиктикте турган Африкадагы эң бийик чоку — Килиманжарону багындырдым. Азыр эми Эверест чокусуна аттандым. Азыр даярдыгыбыз жакшы. Экспедициялык топтун моралдык духу аябай күчтүү.

— Эверестке чыгууну каалаган альпинисттер тажрыйбалуу компанияны тандашы керектигин билебиз. Кимдин жетекчилиги алдындагы экспедициялык топ менен баратасыз?

— Белгилүү жана тажрыйбасы мол орус альпинисти Александр Абрамовдун тобундамын. Экспедициянын курамында жалпы 14 альпинист барбыз.

Посмотреть эту публикацию в Instagram

Публикация от Eduard Kubatov (@eduard_kubatov)

— Алардын баары сизге окшоп биринчи жолу бараткандарбы же арасында буга чейин Эверестти багынткандар да бар бекен?

— Жарымы Эверестти 2-3 жолу багындырган атактуу альпинисттер. Калгандары дүйнөдөгү башка чокуларга чыкканы менен Эверестке биринчи жолу бараткандар. Алардын ичинде мен дагы бармын.

— Азыр бир күндө канча аралыкты басып өтүүдөсүздөр?

— Учурда биз турган жерде абанын температурасы 6 градус суук. Учурда күн сайын 13-15 чакырым аралыкты басып, күнүгө 700-800 метр бийиктикке көтөрүлүүдөбүз. Азыр биз жаңы климатка жана улам өзгөрүлүп туруучу атмосферага көнүү үчүн жай баратабыз. Алдыда Лобуче деген 6 200 метрлик чоң тоо бар. Андан кийин базалык лагерлер башталат, ошондон ары жагын Эверестке карай чыныгы экспедиция десек болот.

Посмотреть эту публикацию в Instagram

Публикация от Eduard Kubatov (@eduard_kubatov)

— Александр Абрамов баштаган топ өзүнчө эле баратасыздарбы же дүйнөнүн башка өлкөлөрүнөн келген альпинисттерге кошулдуңуздарбы?

— Быйыл жазгы сезондо Непал бийлиги дүйнөдөгү эң бийик чокуга чыгам деген 332 адамга лицензия берди. Учурда алар 33 эл аралык экспедициялык топтун курамында өз-өзүнчө баратышат. Негизинен Россиянын, Европанын, АКШнын, Жаңы Зеландия жана башка мамлекеттердин белгилүү компаниялары.

— Альпинисттер Эверестке чыгуунун баасы кымбат экенин айтып келишет. Сыр болбосо сиз канча акча жумшадыңыз?

— Ооба, каражат аябай эле көп кетет. 5 миң метрден жогорку лагерлерде чыгым аябай эле көп. Непалдын өзүнүн компанияларында киши башына баа 30-40 миң доллардан башталат. Ал эми дүйнөгө белгилүү чоң компанияларда 85-100 миң долларга чейин. Абрамовдун экспедициясына мен 60 миң долларга жакын каражат төлөдүм. Муну 2014-жылдан бери топтоп келгем.

Посмотреть эту публикацию в Instagram

Публикация от Eduard Kubatov (@eduard_kubatov)

— Буга чейин Эверестке Кыргызстандан башкалар дагы чыкканбы же сиз биринчи баратасызбы?

— Кыргыздардын атынан өлкөбүздүн желегин көтөрүп биринчи мен баратам десем болот. 1997-жылы казак экспедициясы менен СССРдин эл аралык класстагы спорт чебери, кыргызстандык Дмитрий Греков Эверестти багынткан. Бирок ал Кыргызстандын эмес Казакстандын желегин көтөрүп чыккан.

Белгилер:
Кыргызстан, чоку, Эверест
Тема боюнча
Торонтодогу аудитор Айсулуу: Centerra Gold канадалыктар үчүн чакан эле фирма
Бишкектен Ошко чуркачу жөө күлүк Осмонбеков: азап тартып деп жактырбагандар бар