Кыргызстандын президенттигине мурунку талапкер Аймен Касенов. Архив

Окубасаң токтойсуң, токтосоң эле карыйсың. Аймен Касенов менен маек

1146
(жаңыланган 16:40 01.02.2021)
Аймен Касенов бул жолку президенттик шайлоодо эң көрүнүктүү талапкерлердин бири боло алды. Биз анын учурда эмне менен алек болуп жатканын билип көрдүк.

Касеновдун кичи мекени Ысык-Көл, бирок Бишкек шаарында туулган. Экономикалык жана юридикалык билими бар. Учурда Чехиянын Прага шаарындагы окуу жайда билимин тереңдетип жатат.

Көбүнесе нефть жана күйүүчү май өндүрүү тармагында эмгектенип келген. 2007-жылдан тарта "Газпром Нефть — Тажикстан", "Газпром Нефть — Казакстан" компанияларында башкы директордун орун басары, башкы директорлук кызматтарды аркалаган. Кийин Россия-кыргыз өнүктүрүү фондунун башкаруучулугунун мүчөсү болгон.

Бүгүнкү маегинде ал өлкөнү өнүктүрүү боюнча пландары, сергек жашоо жана үй-бүлөсү тууралуу айтып берди.

— Аймен мырза, шайлоо бүттү. Азыр эмне иш кылып жатасыз?

— Аймактарда абдан кызыктуу демилгелерди көтөрүп, жер-жерлерди өнүктүрүүгө жан үрөп жүргөн жаштар көп. Ошолор менен жолугуп, стратегия, долбоорду түзүп, ишке ашырууга аракет кылып жүрөбүз.

Бывший кандидат в президенты Кыргызстана Аймен Касенов
© Фото / Айжамал Тагаева
Айбек Касенов көбүнесе нефть жана күйүүчү май өндүрүү тармагында эмгектенип келген. Экономикалык жана юридикалык билими бар

— Кайсы аймактан баштадыңыз?

— Каракол шаарынан. Туризм, билим берүү, инфраструктураны жакшыртуу сыяктуу бир топ долбоорлорубуз бар. Жөнөкөй эле мисал. Быйыл "Каракол" лыжа базасына барсак, мейманканаларда орун жок, эс алуучулар абдан көп. Ошол эле жерден АКШда IT тармагында иштеген кыргызстандык жигиттерди көрдүм. Алар океандын ары жагында отура бербей, аралыкта иштөө мүмкүнчүлүгү болгон соң Ысык-Көлдө жашап туралы деп келишиптир. Азыр Караколдо жашап, иштеп жүрүшүптүр.

— Караколдун түндүк тарабындагы тоолордо кыш узагыраак болот эмеспи. Ал жактарга дагы лыжа базаларын ачса болобу?

— Албетте болот. Ак-Булуң, Жыргалаң, Кереге-Таш, Ичке-Жергез айылдары тарап кышкы дагы, жайкы дагы туризмге өтө ыңгайлуу. Болгону жайыттар бар, эс алуу жайлары менен жайыт бири-бирине тоскоолдук кылбагыдай кылып иштетсек болот. Негизгиси, инвестиция тартышыбыз керек. Азыр издеп жатабыз.

— Өткөндө БУУнун башкы катчысы Антониу Гутерриш ушул таптагы дүйнөнү бир эле "морт" деген сөз менен сүрөттөдү. Сиз азыр Кыргызстанды кайсы сөз менен сыпаттайт элеңиз?

— Башаламандык. Кайсы мыйзам менен жашап, кайсы жакка баратканыбызды өзүбүз деле түшүнбөй калдык.

Бывший кандидат в президенты Кыргызстана Аймен Касенов
© Фото / Айжамал Тагаева
2021-жылдагы президенттик шайлоого талапкер болгон Аймен Касенов 47 жашта. Учурда Чехиянын Прага шаарындагы окуу жайда билимин тереңдетип жатат

— Эми кантип оңолсок болот? Өлкө башында тургусу келген адам катары өз көз карашыңыз болсо керек?

— Менимче, биз эл катары, улут катары өзүбүзгө эмне керектигин билбей жатабыз. Дүйнөдөгү ордубуз кайда, дүйнөгө эл катары биз эмне бере алабыз? Мына ушул суроолорго жооп тапкан соң өнүгүү башталат деп ойлойм. Биз алгач өзүбүздүн жолубузду таап алсак, кийин башкалар ошого карап мамиле кылат. Кыргыздарга бул жарайт, тиги жарабайт деп билип калышат. Буга чейин деле айтып жүрөм, ушул убакка чейин өзүбүзгө чактап, жарашыктуу чапан тиге албадык. Ар кайсы элдин чапанын кийин көрөбүз, биринин жеңи кыска болсо, экинчисинин этеги шалбырайт...

Өнүгүү боюнча ого эле татаал жолду тандап алыптырбыз. Бирок акыркы жылдары элдин аң-сезими ойгонуп келе жатат. Ушуга шүгүр дейли.

— Бизде төбөсү көрүнгөн саясатчылар, өлкө башындагылар эч качан башын бириктире албайт го...

— Бириктире турган идея жок болуп жатпайбы. Бирибиз либерал, экинчибиз демократ, үчүнчүбүз улутчул болуп калдык. Ар кандай көз караштар.

— Жаңы бийлик кызмат сунуштаса иштешесизби?

— Иштешип эле жатам. Мисалы, жогоруда айткандай, региондорду өнүктүрүү боюнча иштерди жасап жатам, бул оңой эмес. Эл менен жолугуу, алардын жүрөгүнө жетүү — мунун баары көп эмгекти талап кылат. Мен мындай жол менен бийликке жардам берип, жок дегенде бир жеринен сүйрөп бара жатам деп ойлойм. Бул үчүн атайын бир кызматка баруунун кереги жок.

Бывший кандидат в президенты Кыргызстана Аймен Касенов
© Фото / Айжамал Тагаева
"Аймактарда абдан кызыктуу демилгелерди көтөрүп, жер-жерлерди өнүктүрүүгө жан үрөп жүргөн жаштар көп. Ошолор менен жолугуп, стратегия, долбоорду түзүп, ишке ашырууга аракет кылып жүрөбүз", - дейт Аймен Касенов.

— Балким иш тажрыйбаңызбы мамлекеттик бир кызматта колдонгулары келсечи?

— Тажрыйбаны элге жеткириш керек. 30 жылдан бери жогорку жакта отугандар канча стратегия жазды? Бирок көбү ишке ашкан жок. Анткени жеринде элге бир нерсени үйрөткөн киши жок. Кайсы бир көйгөйдү эл менен чогуу талкуулап, ошол жерде иштесең, элге сиңет. Процесске катышкан кишилер ушул нерсени мен жасадым деп ишенип алат. Анда түшүнүк пайда болот. Ал эми тээ жогору жактан стратегияны жазып берип, ушуну аткаргыла деген болбогон нерсе. Эл аткарбайт, анткени түшүнбөйт, жаңы нерсени кылуудан коркот.

— Позицияңыз түшүнүктүү. Эми жеке өзүңүз тууралуу кеп кылсак, үй-бүлөңүз жөнүндө айтып бербейсизби?

— Келинчегим Айжамал экөөбүз юридикалык факультетте бирге окуганбыз. Өзүмдөн бир жаш кичүү. Бирге түтүн булаткандан бери үч кыз, бир уулга ата-эне болдук. Улуулары студент, бир кызыбыз мектепте окуйт. Кенжебиз үч жашта.

— Келинчегиңиз эмне иш кылат?

— Көп жылдар бою Тышкы иштер министрлигинде иштеп жүрдү. Бирок кийин карьерасын таштап, өзүн үй-бүлөгө арноого аргасыз болду. Мен дагы иштеп жүрсөм, балдарга бирөө баш-көз болушу керек экен. Бирок азыр фотого кызыгып, кээде сүрөт тартып калат.

— Бизде көпчүлүк эркектер 30дан өткөндөн кийин ичи чыгып, өзүн таштап коет эмеспи. Сиз жакшы формада экенсиз. Атайын спорт менен машыгасызбы?

— Мен аябай көп басам. Өзүм Чоң-Арыкта жашайм. Шаардын борборунан троллейбус менен үйгө барайын десем, мен иштен чыккан учурда жол тыгыны болуп, жөө бассам деле ошол троллейбус менен бир учурда жетип калам. Кечирээк болуп кетсе, биз жакка маршрутка каттабай калат. Ошентип көп учурда 9-10 чакырым басып коем.

Акыркы кезде мендей эле басып, чуркап жүргөндөрдү көп көрө баштадым. Мисалы, Түштүк магистралда атайын сейилдөө зоналары жасалды эле, азыр ал жакта ден соолугун чыңдап жүргөндөр абдан көп. Өзгөчө пандемиядан кийин өпкөсүнө кам көргөндөр арбыды. Эл кыймылдайт эле, болгону шарт түзүп бериш керек. Мисалы, биздин шаарда жолдорду оңдоп, автоунаа менен жүргөнгө бардык шарттарды түзүп жатабыз. Ошол сыяктуу эле басканга, велосипед менен жүргөнгө ыңгайлуу, коопсуз жолдор керек.

Негизи шаардыктар телефонду чукулап, сыра ичип эс алганды адат кылып алганбыз да. Бирок азыр айылдарда көпчүлүк жаштар көк бөрү ойноп калышты. Бул дагы сонун нерсе.

Бывший кандидат в президенты Кыргызстана Аймен Касенов
© Фото / Айжамал Тагаева
"Менимче, биз эл катары, улут катары өзүбүзгө эмне керектигин билбей жатабыз. Дүйнөдөгү ордубуз кайда, дүйнөгө эл катары биз эмне бере алабыз? Мына ушул суроолорго жооп тапкан соң өнүгүү башталат деп ойлойм", - дейт Аймен Касенов.

— Ошол смартфонго "жабышкан" балдарды кантип кыймылдатсак болот?

— Балага үлгү, идеалдуу образ керек. Спорт, маданият жаатында балдар аны карап түздөнө турган адамдар керек. Анын баскан-турганы, дене бою, сүйлөгөнү, кийингени, айтор, бардык жагынан жаштарга жол көрсөтүшү зарыл. Бактыга жараша, акыркы жылдары "Азия Микс" КВН тобу, футболчу жигиттер, балбан кыздар бир топ ийгиликтерге жетти. Булардын жеңиши сөзсүз балдарыбызга таасир этет. Ошолорго окшошкусу келгендер аракет кылып, алдына максат кое баштайт.

Андан тышкары, баланы кичине кезинен кыймыл-аракетке көндүрүш керек. Менин досум кыргыздын улуттук оюндарын жаңылап ойнотууну сунуштап жатат. Ысык-Көлдө өзүбүздүн "Жетиген" деген лагерибиз бар. Ошол жакта балдарга чыгырык, чүкө, кыздарга беш таш, жамый оюндарын ойнотолу деп жатат. Аны Бишкекте деле ойнотсок болот. Мисалы, сейил бактарга энелер балдары менен сейилдеп чыгат, бирок көп деле ойной турган нерсе жок. Мисалы, ошол жерге чыгырыкты коюп койсок, балдар дөңгөлөктү түртүп жүрүп билинбей эле 5-6 чакырым чуркап коет. Үйүнө барганда телефон чукулоого алы келбей уктап калат. Муну ишке ашыруу үчүн арзыбаган акча керек.

— Азыр чет өлкөдө окуп жаткан экенсиз. Кайсы тармак боюнча билим алуудасыз?

— Чехиянын Прага шаарындагы Нью-Йорк университетинин бизнести башкаруу магистри багыты боюнча окуп жатам. Билим убактылуу нерсе, ал күн сайын өзгөрүп турат. Аны улам жаңылап, тереңдетип турбасаң артта каласың. Мисалы, кечээги нерселер бүгүн эски. Окубасаң токтоп каласың, токтоп калсаң карып кетесиң.

1146
Белгилер:
ден соолук, экономика, Кыргызстан, маек, Аймен Касенов
Тема боюнча
Дүйнөдөгү күчтүү профессорлор менен иштеген хирург. Германиядагы Шайбеков менен маек
Авиадиспетчер Төлөгөнов: жоопкерчилик күч, кээде учактардын кагышканы түшкө кирет

Марипов карылар үйүндөгү энелерди көрүп, көзүнө жаш алды. Видео

159
(жаңыланган 17:30 08.03.2021)
Премьер-министр Улукбек Марипов 8-март — Аялдардын эл аралык күнүндө Бишкектеги улгайган жана ден соолугунан мүмкүнчүлүгү чектелгендер жашаган социалдык мекемеге барды.

Өкмөт башчы мекемеде жашаган аялдарды жаз майрамы менен куттуктап, аларга бекем ден соолук, бакыт, жаркын маанай жана күч-кубат каалады. Видеодон ал сүйлөп жатып көзүнө жаш алганын дагы байкоого болот.

"Бул сапар мага аябай көп эмоция берди. Ата-энелер өз балдарынан ушундай мамиле көрүүгө татыктуу эмес", — деп жазган Марипов.

Ошондой эле ал карылар үйүндөгү энелер жалгыз эмес экенин айтып, алар баарыбыздын ата-энебиз катары камкордукка алынарын белгилеген.

"Мен балдар жана карылар үйүнүн жок болушун чын жүрөктөн каалайт элем. Балдар жана улгайган адамдар үй-бүлөдө, сүйүү жана камкордукка бөлөнүп жашашы керек. Биз өсүп келе жаткан муунду улууларга, ата-энесине урмат көрсөтүүгө тарбиялашыбыз керек. Биз сиздердин жашоону жакшыртуу үчүн иштөөгө тийишпиз", — деди өкмөт башчы.

Андан соң премьер-министр боорукердик бөлүмүндөгү саламаттыгынан абалы начар жарандардан кабар алып, ал-жайын сураган.

Ведомство тарабынан скандинавиялык таяктар менен камсыздоо өтүнүчү айтылып, Марипов алып берүүнү убадалаган.

159
Белгилер:
куттуктоо, Карылар үйү, өкмөт, Улукбек Марипов
Тема боюнча
Кыйындыкта бел болуудан тайбадыңар! Марипов аялзатын ыр окуп куттуктады. Видео
Кыргыз аялы үй-бүлө ынтымагынын кам көрүүчүсү. Жапаровдун куттуктоосу
Өзгөчө кырдаалдар министрлигинин 86123 аскер бөлүгүнүн (Садовое айылы) медицина кызматынын башчысы, улук лейтенант Наргиза Жеңишова

ӨКМ медиги: талаа-түздө эркектер менен жарышып иштөөгө туура келет

27
(жаңыланган 17:33 08.03.2021)
Бир эле учурда ак халатты да, аскердик форманы да кийип, жоопкерчиликтүү кызматты аркалап келе жатканыма кубанам дейт Наргиза Жеңишова.

Ал Өзгөчө кырдаалдар министрлигинин 86123 аскер бөлүгүнүн (Садовое айылы) медицина кызматынын башчысы, улук лейтенант наамы бар. Жеңишова Sputnik Кыргызстан агенттигинин кабарчысы менен маектешип, аялдар үчүн анча оңой эмес иши тууралуу айтып берди.

— Алгач өзүңүз тууралуу айтып бересизби?

— Мен 1989-жылы Жалал-Абад облусунун Токтогул шаарында төрөлгөм. Кичинекей кезимен эле форма кийген жакчу. Мектепти аяктаганда Кыргыз медицина академиясынын дарылоо иши факультетине тапшырып, акыркы курстарда дерматовенерологияны окудум. Аны бүтүп жумуш издеп жүрсөм ӨКМде иштеген классташым орун бар экенин айтты. Сүйүнүү менен кабыл алдым. Дарыгерликти дагы, аскерлик кызматын да аткарып жатканыма кубанам.

Старший лейтенант, руководитель медицинской службы военной части МЧС в селе Садовое Наргиза Женишова на радиостудии Sputnik Кыргызстан
© Sputnik / Табылды Кадырбеков
Бир эле учурда ак халатты да, аскердик форманы да кийип, жоопкерчиликтүү кызматты аркалап келе жатканыма кубанам дейт Наргиза Жеңишова.

—Ата-энеңиз кандай кабыл алды?

—Үй-бүлөмдөн чыккан биринчи аскер адамымын. Жакындарым колдоп турат, эч кимиси каршы болгон жок. Иш боюнча узак убакытка кетип жатканда сарсанаа кылбай аларга жазып турам. Негизи биз өзгөчө кырдаалдар катталбаган учурларда деле үйдө болбой, аскер бөлүктө жашап иштейбиз. Убактылуу жашай турчу жайлар берилген.

— ӨКМдин аскерлери башка куткаруучулардан эмнеси менен айырмаланат?

— Биз чоңураак кырдаалдарда тартылабыз. Маселен, ири жаратылыш кырсыктары же узакка созулган издөө-куткаруу иштери болушу мүмкүн.

Старший лейтенант, руководитель медицинской службы военной части МЧС в селе Садовое Наргиза Женишова с сослуживцами
© Фото / из личного архива Наргизы Женишовой
Жеңишова Өзгөчө кырдаалдар министрлигинин 86123 аскер бөлүгүнүн (Садовое айылы) медицина кызматынын башчысы, улук лейтенант наамы бар.

— Эсте калган чакыруу кайсы болду?

— Мындан эки жыл мурун өкмөттүн Чүй облусундагы өкүлчүлүгүнүн аппарат жетекчиси үй-бүлөсү менен Көкөмерен суусуна түшүп кетип, бир ай изделгенин билсеңиздер керек. Тилекке каршы, бирөө дагы тирүү табылган жок. Сөөктөрү биринин артынан бири чыгып жатты. Абдан өкүнүчтүү болду. Куткаруучулар күнү-түнү дебей издеп табуу аракетин көрүп жатты. Мен өздүк курамдын ден соолугуна кам көрүп жүрүп, анын баарына күбө болдум.

— Иш учурунда түрдүү нерселерди көрөт экенсиздер, стресстик абал менен кантип күрөшөсүз?

— Өзүм башынан эле эркек мүнөз элем, азыр жалаң эркектер менен иштеп, бул сапатым бекемделди десем болот. Ошол эле учурда позитивдүүмүн. Иш учурундагы кырдаалдарды өзүмө өтө жакын кабыл алып, кайгырып, көзгө жаш алуу деген жок.

Старший лейтенант, руководитель медицинской службы военной части МЧС в селе Садовое Наргиза Женишова на радиостудии Sputnik Кыргызстан
© Sputnik / Табылды Кадырбеков
Жеңишова: Мен 1989-жылы Жалал-Абад облусунун Токтогул шаарында төрөлгөм. Кичинекей кезимен эле форма кийген жакчу

— Сиздер өздүк курамдын саламаттыгына көңүл бургандан тышкары кайсы бир окуяда жабыркаган адамдарга көмөк көрсөтөсүздөрбү?

— Албетте. Адатта ӨКМге чакыруу түшкөндө Тез жардам кызматы да кошо чакырылат. Алар кечигип жатканда биз жардам көрсөтө беребиз. Негизи ӨКМдин медигинен тышкары катардагы куткаруучусуна дагы алгачкы медициналык жардам көрсөтүү үйрөтүлөт.

— Үй бетин көрбөй иштеген учурлар болот экен. Жеке жашооңуз тууралуу айтып берсеңиз.

— Күтүүсүз кырдаалдарга күнү-түнү даяр болуп турабыз. Кайсы убакта чакыруу түшпөсүн жөнөп кетиш керек. Мен жиберген жакка бара берем. Кээде бир жумалап, бир айлап талаа-түздө, болгондо дагы эркектер менен жүрүп каласың. Аны бардык эле эркек туура түшүнө бербесе керек. Үй-бүлө кура элекмин, бирок жеке жашоомо ишим катуу тоскоолдук кылып койгон деле учур боло элек.

Старший лейтенант, руководитель медицинской службы военной части МЧС в селе Садовое Наргиза Женишова с сослуживцами
© Фото / из личного архива Наргизы Женишовой
Жеңишова: өзүм башынан эле эркек мүнөз элем, азыр жалаң эркектер менен иштеп, бул сапатым бекемделди десем болот

— Турмушка чыга элек болсоң деле талаа-түздө иштеген кыйын болсо керек?

— Эми кыздар чачы-башын бат-баттан жууп турат эмеспи, талаада болсо душ жок. Кароолго бирөөнү тургузуп коюп, айылдагыдай чакага суу ысытып жуунмай. Калган учурларда ыңгайсыздык деле жок, жумуш деген жумуш да.

Кесиптеш жигиттер аяр мамиле жасап, "тамак ичтиңби, үшүгөн жоксуңбу" деп камкордук көрсөтүп турушат. Алар менен өзүмдү коопсуз сезем. Мен дагы алардын ден соолугуна кам көрүп, талаада жүргөндө тамак-ашын берип турам. Бири-бирибиз менен бир туугандай болуп калганбыз.

— Өзгөчө кырдаалдар катталбаган учурда иш күн кандай өтөт?

— Аскер бөлүктө фельдшер кыздар менен жоокерлердин ден соолугуна кароо жүргүзөбүз, коронавируска байланыштуу дене табын маалы менен өлчөйбүз. Алардын тамагынын сапатын текшерип турабыз. Ошондой эле издеп-куткаруу боюнча сабактар өткөрүлүп турат, спорт менен машыгабыз.

Негизи жумуш 8ден 6га чейин, анан суткалык нөөмөттөр бар. Ошондой эле күтүүсүз кырдаалдарга даяр болуп, дайым аскердик форма менен жүрөбүз. Чакырууга жараша Чүйдүн аймагынан башка облустарга деле бара беребиз.

Старший лейтенант, руководитель медицинской службы военной части МЧС в селе Садовое Наргиза Женишова с сослуживцами
© Фото / из личного архива Наргизы Женишовой
Жеңишова: күтүүсүз кырдаалдарга күнү-түнү даяр болуп турабыз. Кайсы убакта чакыруу түшпөсүн жөнөп кетиш керек

— Коронавирус пандемиясы маалындагы ишиңиз тууралуу айтып бересизби.

— Коронавирус убагында өздүк курам Москва районунун аймагында дезинфекция иштерин жүргүзүп, гуманитардык жардамдарды таратып жатты, биз медик катары элге түшүндүрүү иштерин жүргүзүп аттык. Кудайга шүгүр, өзүбүз дагы оорудан коргонуунун бардык эрежелерин аткарганыбыз үчүн өздүк курамда илдет жуктургандар көп болгон жок.

Пандемия учурунда мен дагы башка медиктердей элге жардам берүү үчүн кызыл зонада болгум келди. Ошол убакта биздин курамды тажрыйба алмашуу иретинде Гансиге жиберип, мен дагы кызматымды өтөп келдим.

Старший лейтенант, руководитель медицинской службы военной части МЧС в селе Садовое Наргиза Женишова на радиостудии Sputnik Кыргызстан
© Sputnik / Табылды Кадырбеков
Жеңишова: үй-бүлө кура элекмин, бирок жеке жашоомо ишим катуу тоскоолдук кылып койгон деле учур боло элек

— Келечекке болгон кандай кыялдарыңыз бар?

— ӨКМ дарыгерлериндеги эң жогорку аскердик полковник наамына жетсем дейм. Эң негизгиси Кыргызстандын патриот айымдарынан болгум келет.

27
Белгилер:
Наргиза Жеңишова, маек, дарыгер, куткаруу, ӨКМ, Кыргызстан
Тема боюнча
Үйдөн дагы сөөк чыкпаса экен деп тиленип... Куткаруучу Кубан Кенен уулунун маеги
Адам өмүрүн эмес, сөөгүн сактап калган учурлар болот. Куткаруучунун маеги
Назарбекова: ишимдин түйшүгүн жолдошум жакшы билет