Ирактан кайтарылган өспүрүмдөрдүн бири

Ирактагы кыргызстандык балдар кантип кайтарылды. Эки жылдык миссиянын чоо-жайы

(жаңыланган 12:33 25.03.2021)
Өкмөт эл аралык уюмдардын колдоосу менен Иракта жүргөн кыргызстандык балдарды мекенге кайтарды. Аларды реабилитациялоодон кийин туугандарына өткөрүп берүү пландалууда.

Эске салсак, 16-мартта Ирак Республикасындагы кыргызстандык 79 бала Бишкекке келген.

Sputnik Кыргызстан маалымат агенттиги "Мээрим" деп аталган миссиянын аткарылышы жана балдардын учурдагы абалы тууралуу билди.

Миссияны ишке ашыруу эки жылга созулган

Өлкөнүн Тышкы иштер министрлиги 2019-жылы Иракта калып калган кыргыз балдарын алып келүү аракети жүрүп жатканын билдирген. Анда министр Чыңгыз Айдарбеков БУУнун Балдар фондунун (ЮНИСЕФ) КРдеги жетекчиси Кристин Жольмду кабыл алып, Кыргызстан бул маселе боюнча уюмдун колдоосуна муктаж экенин айткан. Ал эми ЮНИСЕФ жетекчиси кыргыз тараптын бул демилгесин өтө жылуу кабыл алганын жана аны колдоого даяр экенин билдирген.

Миссия ишке ашырылгандан кийин UNICEF уюмунун Кыргызстандагы өкүлүнүн орун басары Юлия Олейник Sputnik агенттигине Ирактагы кырдаал жана пандемия процессти бир топ кыйындатканын билдирип өттү.

Дети с шариками в руках в Бишкекском аэропорту Манас после возвращения на родину из Ирака. 16 марта 2021 года
© Фото / пресс-служба МИД КР
16-мартта Ирак Республикасындагы кыргызстандык 79 бала Бишкекке алып келинген

Кооптуу аймактан балдарды кайтарган биринчи миссия

Тышкы иштер министрлиги белгилегендей, бул — өмүрү, ден соолугу өтө кооптуу абалга кабылган жана мамлекет тарабынан коргоо укугуна ээ болгон балдарды куткарууга багытталган гуманитардык миссия. Мындай мүнөздөгү жана масштабдагы репатриациялык иш-чара алгачкы жолу ишке ашты.

Ирак тарап менен узакка созулган сүйлөшүүлөр жүргөн. Ушул жылдын февраль айынын аягында аталган өлкөгө гуманитардык миссия менен дипломатиялык кызматкерлердин, өкмөттүн жана башка компетенттүү органдардын өкүлдөрүнөн түзүлгөн жумушчу топ жөнөтүлгөн.

Ирактан балдарды алып келүүгө кимдер тартылды

ТИМ белгилегендей, балдарды репатриациялоо өлкө жетекчилигинин саясий эркинин натыйжасында, кыргыз өкмөтүнүн координациялоосу менен Тышкы иштер министрлигинин, КРдин Кувейттеги элчилигинин, Саламаттык сактоо жана социалдык өнүктүрүү министрлигинин, мамлекеттик органдардын, ошондой эле Бириккен Улуттар Уюмунун Балдар фонду (UNICEF) тарабынан көрсөтүлгөн олуттуу жардамдын негизинде жүзөгө ашырылган. Ошондой эле Улуттук Кызыл Ай жана Кызыл чырым эл аралык коомдору колдоо көрсөткөн.

Девочки в Бишкекском аэропорту Манас после возвращения на родину из Ирака. 16 марта 2021 года
© Фото / пресс-служба МИД КР
Алардын арасында 2 жаштан 18 жашка чейинки 38 эркек бала, 41 кыз бар

Миссияга дал келген "Мээрим" аталышы

Саламаттык сактоо жана социалдык өнүктүрүү министрлигинин билдиришинче, балдарды кайтарып келүү боюнча иш-чараларды уюштурууда көптөгөн жыйындар өтүп, гуманитардык миссиянын аты да талкууланган. "Мээрим" деген аталыш бул миссиянын маанисине дал келери белгиленди.

Маалымат катары айта кетсек, коңшу Казакстан согуш болуп жаткан өлкөдөн өз жарандарын кайтарып алуу боюнча операциясын "Жусан" деп атаган. Аталышынын өзүнчө тарыхы бар. Гуманитардык операция аркылуу балдар гана эмес, эркектер менен аялдар дагы алып келинет. Убагында Кызыл чырым эл аралык комитетинин жетекчиси Петер Маурер "Жусан" операциясынын ийгилигине таң берип, президент Касым-Жомарт Токаевге кат жолдогон.

Өзбекстандагы гуманитардык операция "Мехр" деп аталса, Тажикстан жөн гана Ирактагы балдарды кайтаруу операциясы деп жүрөт.

Балдардын учурдагы абалы

Бөбөктөр Чүй облусунун балдар борборлорунун бирине жайгаштырылды. Алардын арасында 2 жаштан 18 жашка чейинки 38 эркек, 41 кыз бала бар. Борбордо балдарга бардык шарт түзүлүп, төрт маал тамак берилип турат. Ички иштер министрлигинин кызматкерлери күнү-түнү коопсуздугун камсыз кылып жатканы айтылды.

Сотрудник Красного полумесяца держит в руках ребенка, возвращенного на родину из Ирака, аэропорт Манас, Бишкек. 16 марта 2021 года
© Фото / пресс-служба МИД КР
Өкмөт "Мээрим" деп аталган миссияны эл аралык уюмдардын колдоосу менен ишке ашырды

Саламаттык сактоо жана социалдык өнүктүрүү министрлигинин билдиришинче, учурда ведомстволор аралык жумушчу топ тарабынан КР жарандарынын репатриацияланган жашы жете элек балдарын реабилитациялоо жана реинтеграциялоо боюнча иш-чаралардын планы иштелип чыккан, тиешелүү кызматтар көрсөтүлүүдө.

"Учурда балдардын ден соолугу текшерилип, психологиялык жардам берилип жатат. Маанайы жакшы, көнүп калышты. Реабилитациялоо жана реинтеграциялоо боюнча маанилүү иш-чаралардын бири — балдарга психологиялык жардам көрсөтүү боюнча иш. Жалпысынан балдардын моралдык-психологиялык абалы канааттандырарлык деп бааланат. ВИЧ, вирустук гепатит, холера, безгек оорусуна канынан анализ алынып, ПЦР жүргүзүлгөн. Бардык балдардын тесттери терс натыйжа берди", — деп билдирди министрлик.

Мындан тышкары, балдар үчүн маданий иш-чараларды уюштуруу пландаштырылууда. Бул цирк, куурчак театрларын, концерттерди, интерактивдүү оюндарды жана сынактарды уюштуруу болмокчу.

Жакында эле президент Садыр Жапаров Ирактан кайтарылган балдардын жашоо шарты менен таанышып, аларга ар тараптуу жардам көрсөтүүнүн маанисин белгилеген.

  • Президент КР Садыр Жапаров ознакомился с условиями проживания и оказываемой помощью детям, возвращенным из Ирака. 19 марта 2021 года
    Жакында эле президент Садыр Жапаров Ирактан кайтарылган балдардын жашоо шарты менен таанышты
    © Пресс-служба президента КР / Султан Досалиев
  • Президент КР Садыр Жапаров ознакомился с условиями проживания и оказываемой помощью детям, возвращенным из Ирака. 19 марта 2021 года
    Мамлекет башчы ар тараптуу жардам көрсөтүүнүн маанисин белгиледи
    © Пресс-служба президента КР / Султан Досалиев
  • Президент КР Садыр Жапаров ознакомился с условиями проживания и оказываемой помощью детям, возвращенным из Ирака. 19 марта 2021 года
    Жапаров тийиштүү органдарга ар бир бөбөк үчүн балдарды коргоонун жеке планын түзүүгө, социалдык жактан колдоо иштерин күчөтүүгө көңүлүн бурду
    © Пресс-служба президента КР / Султан Досалиев
1 / 3
© Пресс-служба президента КР / Султан Досалиев
Жакында эле президент Садыр Жапаров Ирактан кайтарылган балдардын жашоо шарты менен таанышты

Балдар туугандарына берилет

Белгилеп кетчү нерсе, балдарды кайтаруу Иракта калган энелеринин, ошондой эле аларды тарбиялоого өз үй-бүлөсүнө алууну каалаган туугандарынын макулдугу менен ишке ашырылган. ТИМ алып келинген балдар энелери менен Иракта пенитенциардык жаза өтөгөн жана атайын мекемелерде кармалганын билдирди.

Эми реабилитациялоо жана реинтеграциялоо иш-чаралары аяктагандан кийин балдар туугандарына берилмекчи.

Ошондой эле тиешелүү мамлекеттик органдар балдарга документ берүү жана калыбына келтирүү боюнча иштерди жүргүзөрү белгиленди.

Один из детей, возвращенный из Ирака в детском центре Чуйской области. 19 марта 2021 года
© Пресс-служба президента КР / Султан Досалиев
Учурда балдардын ден соолугу текшерилүүдө. Алар үчүн маданий иш-чараларды уюштуруу да пландаштырылууда

БУУнун Балдар фонду миссияны мындан ары дагы колдоого даяр

Саламаттык сактоо жана социалдык өнүктүрүү министрлиги мекендештерди кайтаруу боюнча мындан кийинки иш-чаралар согуштук зоналарда жүргөн КР жарандарынын муктаждыктарына жараша жүргүзүлөрүн билдирди.

Ал эми UNICEF өкүлү сыртта оор кырдаалга кабылган аялдар менен балдарды кайтарууга колдоо көрсөтүүгө даяр экенин белгиледи.

Эл аралык уюмдун Кыргызстандагы өкүлүнүн орун басары Юлия Олейник Ирактан кыргызстандык балдардын мекенине кайтып келишин кубаттай турганын белгилеп, кандай жардам көрсөтүлгөнүн айтып берди.

"Бул миссия кыргыз өкмөтүнүн балдар укугу боюнча конвенциядагы милдеттенмелерин так аткарып жаткандыгын айгинелейт. UNICEF репатриация процессине активдүү жардам көрсөттү. Өкмөттүн сурамы боюнча финансылык жана техникалык жардам кылды, ага балдарды алып келүүгө учак бөлүп берүү дагы кирет. Өкмөт жана башка эл аралык уюмдар менен балдарды үй-бүлөлөргө жана жамааттарга интеграциялоонун комплекстүү планын иштеп чыктык. Ошондой эле өкмөт менен чогуу журналисттерге бул теманы этияттык менен чагылдыруу боюнча тренинг өткөрдүк", — деп билдирди Олейник.

БУУнун Балдар фондунун (UNICEF) Ирактан Кыргызстанга кайтарылган балдардын куугунтукка жана дискриминацияга кабылбашы үчүн ЖМКларды алардын жеке жашоосуна сый-урмат менен мамиле кылууга чакырган.

Один из детей, возвращенный из Ирака в детском центре Чуйской области. 19 марта 2021 года
© Пресс-служба президента КР / Султан Досалиев
БУУнун Балдар фондунун (UNICEF) Ирактан Кыргызстанга кайтарылган балдардын куугунтукка жана дискриминацияга кабылбашы үчүн ЖМКларды алардын жеке жашоосуна сый-урмат менен мамиле кылууга чакырды

Ирак менен Сирияда канча кыргызстандык калганы белгисиз

Тиешелүү органдар редакциянын бул суроосуна жооп бере алышкан жок. Улуттук коопсуздук боюнча мамлекеттик комитеттин (УКМК) 2018-жылдагы маалыматына караганда, Сирияга Кыргызстандан 850 жаран кетип, анын 150сү ошол жакта набыт болгон.

УКМК 2019-жылы согуш жүрүп жаткан Сирия, Ирак аймактарында жана ар кандай качкындар лагерлеринде жүргөн кыргыз жарандарын кайтаруунун шарты тууралуу айта кеткен. Анда текшерүү иш-чаралары аяктагыча балдардын атасы же энеси качкындар лагеринде калышы керектигин, эгерде террордук иш-аракеттерге катыштыгы бар болсо, анда алар ата-энелик укуктан ажыратыларын билдирген. Ошондой эле жарандар мекенге кайтып келгенде реабилитациядан өтүп, мыйзамдын талаптарына ылайык жоопкерчилиги аныкталарын айткан.

Белгилер:
өкмөт, миссия, балдар, эл аралык балдар фонду (UNICEF), КР Саламаттык сактоо министрлиги, Тышкы иштер министрлиги, Сирия, Ирак, Кыргызстан
Тема боюнча
Ирактан 79 кыргызстандык бала мекенине кайтарылды. Сүрөттөр
UNICEF ЖМКларды Ирактан алып келинген балдардын жеке жашоосун сыйлоого чакырды
Садыр Жапаров Ирактан кайтарылган балдардан кабар алды. Сүрөт
Премьер-министр Улукбек Марипов бүгүн авиабилеттерге бааны төмөндөтүү жана COVID-19 жок саякатта долбоорун ишке ашыруу маселеси боюнча кеңешме өткөргөн.

Марипов авиабилеттерди арзандатуу боюнча кеңешме өткөрүп, тапшырма берди

(жаңыланган 20:06 10.04.2021)
Өкмөт авиабилеттерге бааны төмөндөтүү, авиакаттамдардын санын жогорулатуу боюнча бардык күчүн жумшап жаткандыгы айтылат.

БИШКЕК, 10-апр. — Sputnik. Бир катар мамлекеттик ведомстволордун чабал ишинин натыйжасында чет өлкөгө бараткан жарандарга негиздеме жасоо бизнеске айланды. Бул тууралуу премьер-министр Улукбек Марипов билдирди.

Ал бүгүн авиабилеттерге бааны төмөндөтүү жана "COVID-19 жок саякатта" долбоорун ишке ашыруу маселеси боюнча кеңешме өткөргөн.

  • Премьер-министр Кыргызской Республики Улукбек Марипов провел совещание по вопросу снижения цен на авиабилеты и реализации проекта Путешествий без COVID.
    Премьер-министр Улукбек Марипов бүгүн авиабилеттерге бааны төмөндөтүү жана "COVID-19 жок саякатта" долбоорун ишке ашыруу маселеси боюнча кеңешме өткөргөн.
    © Фото / Пресс-служба правительства / Алишер Алиев
  • Премьер-министр Кыргызской Республики Улукбек Марипов провел совещание по вопросу снижения цен на авиабилеты и реализации проекта Путешествий без COVID.
    Ошондой эле ал өкмөт авиабилеттерге бааны төмөндөтүү, авиакаттамдардын санын жогорулатуу боюнча бардык күчүн жумшап жаткандыгын белгилеген.
    © Фото / Пресс-служба правительства / Алишер Алиев
1 / 2
© Фото / Пресс-служба правительства / Алишер Алиев
Премьер-министр Улукбек Марипов бүгүн авиабилеттерге бааны төмөндөтүү жана "COVID-19 жок саякатта" долбоорун ишке ашыруу маселеси боюнча кеңешме өткөргөн.
"Сиздердин аракетсиздигиңерден улам сапарга чыгууга муктаждыкты тастыктоочу "негиздеме" документти айрым ишкерлер бизнеске айлантып алды. Долбоорду 1-апрелден тарта ишке киргизишиңер керек эле. Биздин жарандар үчүн ЕАЭБ өлкөлөрүндө жүрүүгө мыкты мүмкүнчүлүк түзүлдү. Болгону ПЦР-анализ тапшырып, тийиштүү тиркемени көчүрүп алуу керек. Бирок эки лаборатория гана аталган анализди жасап, код бере алат. Эмне себептен лабораториялар аз камтылган?" — деп сурады Марипов.

Ошондой эле ал өкмөт авиабилеттерге бааны төмөндөтүү, авиакаттамдардын санын жогорулатуу боюнча бардык күчүн жумшап жаткандыгын белгилеген.

Аны менен катар премьер-министр анализдерди тапшырууга мүмкүн болгон лабораториялардын жана авиакаттамдардын санын жогорулатуу боюнча сунуш киргизүүгө тапшырма берди.

Бул маселе өлкө башчынын жеке көзөмөлүндө тургандыгын кошумчалаган.

Белгилер:
лаборатория, арзандатуу, авиабилет, Улукбек Марипов, өкмөт
Тема боюнча
Кыргызстандын жарандары Россияга негиздемеси жок кириши мүмкүн
Жапаров: Россияга каттаган рейстер менен авиабилет баасын өз көзөмөлүмө алдым
Кыргызстандык балбан кыз Мээрим Жуманазарова. Архивдик сүрөт

Мээрим Жуманазарова Олимпиадага жолдомо ойнотулган мелдештен күмүш байге утту

(жаңыланган 19:41 10.04.2021)
Мээрим Жуманазарова алгачкы кармашында эле кытайлык кыз менен кез келип жеңилип калган болчу. Кийинки баскычтарда өзүнүн мыкты экенин көрсөтүп, финалдык баскычка жетти.

БИШКЕК, 10-апр. — Sputnik. Кыргызстандык балбан кыз Мээрим Жуманазарова Олимпиада оюндарына жолдомо ойнотулган мелдеште күмүш медаль утту. Казакстандын Алматы шаарында өтүп жаткан мелдештин жүрүшүн United World Wrestling (Дүйнөлүк күрөш уюму) уюмунун расмий сайты түз алып көрсөтүүдө.

68 килограмм салмакта күч сынашкан Мээрим Жуманазарова финалда кытайлык Фэн Чжоу менен таймашып, упай айырмасында жеңилип калды.

Кыргызстандык балбан кыз жарым финалда индиялык Ниша Нишаны 13:3 эсебинде, таза техникалык артыкчылык менен уткан. Ага чейин чейрек финалда казакстандык атаандашы Жамила Бакбергенованы 10:3 эсебинде жеңген.

Эскерте кетсек, мелдеш ушул күндөрү Казакстандын Алматы шаарында өтүп жатат. Турнирдин финалына чыккан атлеттерге Токио Олимпиадасына лицензия берилет.

Буга чейин 76 килограмм салмакта күрөшкөн Айпери Медет кызы бардык атаандаштарын утуп, чемпион болгон.

Ал эми 57 килограммда күрөшкөн Назира Марсбек кызы эки жолу удаасы менен жеңилип, байгелүү орун үчүн таймашуу укугунан четтеп калды.

Кечээ грек-рим балбандарынын арасында таймаш жүрүп, ата мекендик спортчулар Жоламан Шаршенбеков (60 килограмм), Акжол Махмудов (77 килограмм) жана Үзүр Жузупбеков Токио Олимпиадасына жолдомо алышкан.

Бүгүнкү күндө Кыргызстанда жалпысынан 12 лицензия болду. Буга чейин балбан Айсулуу Тыныбекова, Атабек Азисбеков, жөө күлүктөр Мария Коробицкая, Дарья Маслова жана Юлия Андреева, ошондой эле суучул Денис Петрашов жолдомо алышкан.

Белгилер:
финал, мелдеш, лицензия, олимпиада, Мээрим Жуманазарова, күрөш
Тема:
2021-жылы Токиодо өтө турган Олимпиада оюндары
Тема боюнча
Жеңилип, кайра өзүн колго алган Мээрим да Олимпиадага жолдомо утту. Видео
Сүйүнчү! Айпери каршылаштарын баш көтөртпөй жеңип, Олимпиадага жолдомо алды