Польшанын гандбол курама командасын машыктыруучусу Талант Дүйшөбаев. Архив

Айла жоктон кеттим ай... Башка желек көтөрүп дүйнө багынткан кыргыз спортчулары

3465
(жаңыланган 17:04 05.03.2018)
Кыргызстандын намысын коргой турган күч-кубатка эгедер спортчулар колдон чыгып кеткенин байкабай калабыз. Качан гана алар башка өлкөнүн желеги менен чыгып дүйнөнү багындырганда бармак тиштеп отуруп калабыз. Буга Казакстан алып кеткен Юрий Мельниченко, Жылдыз Эшимова жана Каныбек Сагындыковдор далил боло алат.

Мурда бир өлкө башка элди күч колдонуп басып алуу менен өз мамлекетинин кубаттулугун көрсөтүп келген. Ал эми азыр спортчулардын жетишкен ийгилигине карап өлкөнүн атагы чыгаары бештен белгилүү. Ошондуктан да ар бир мамлекет спортчуларын өзгөчө камкордукка алып дүйнөлүк мелдештерге таптап чыгарат. Деген менен 1990-жылдары жана 2000-жылдын башында кыргыз спортчулары башка өлкөнүн желегин көтөрүп чыга баштаган. Буга жүйө катары спортчуларга жетишерлик шарт түзүлбөй калганы айтылат.

Sputnik Кыргызстан агенттиги өлкөдөн кеткен спортчулардын жетишкен ийгиликтерине баам салды.

Чемпион Олимпийских игр (1996) по греко-римской борьбе Юрий Мельниченко
предоставлено Кабылом Макешовым
Олимпиада чемпиону Юрий Мельниченко

1. Юрий Мельниченко 1972-жылы Жалал-Абад шаарында туулган. Грек-рим күрөшү боюнча балбан. 1993-жылы Казакстандын жарандыгын алып коңшу өлкөнүн желеген көтөрүп чыга баштаган. Мельниченко Кыргызстанда жүргөндө каражаттын жоктугунан бир чемпионатка бара албай калган. Ошондон кийин белгилүү казак балбаны Даулет Турлыханов жана Геннадий Сапуновдун чакыруусу менен кеткенин буга чейинки маектеринин биринде айткан жайы бар.

Спорттук карьерасында 1996-жылы Атланта Олимпиадасында алтын медаль уткан. Азиянын эки жолку (1996, 1997-жыл) жана дүйнөнүн эки жолку чемпиону (1994, 1997-жыл) болууга жетишкен. Төрт жыл грек-рим күрөшү боюнча Казакстандын курама командасынын машыктыруучусу болгон. Учурда коңшу өлкөнүн күрөш боюнча Олимпиадага даярдоо борборунун жетектейт, Күрөш боюнча ассоциациясы жана федерациясынын вице-президенти. Казакстандын эмгек сиңирген спорт чебери жана эмгек сиңирген машыктыруучусу.

Тренер испанской команды по гандболу Талант Дуйшебаев
© AFP 2020 / CARSTEN REHDER
Дүйнөлүк гандболдо эң күчтүү спортчулардын катарын толуктаган Талант Дүйшөбаев

2. Талант Дүйшөбаев 1968-жылы Фрунзе шаарында төрөлгөн. Дүйнөлүк гандболдо эң күчтүү спортчулардын катарын толуктайт. Убагында СССР, Испания курамаларында ойногон. 1992-жылы Барселонадагы жайкы Олимпиаданын чемпиону болгон. 1994-жылы жана 1996-жылы дүйнөнүн эң мыкты гандболчусу деп табылган. СССР тарагандан кийин Испанияга кетип 1995-жылы ошол мамлекеттин жарандыгын алган. Испаниянын курама командасы менен ойноп үч жолу Олимпиадага катышып эки коло медаль уткан, Европа чемпионатынан эки ирет күмүш, бир жолу коло байге алган. 2005-жылдан тарта машыктыруучулукка өтүп Испания, Венгрия, Польша командаларын жетектеген. Учурда Польшанын курама командасын машыктырат. Анын уулу Даниэль Дүйшөбаев да Испаниянын гандбол боюнча курама командасында ойнойт.

Өткөн жылы Кыргызстанда II даражадагы "Манас" ордени менен сыйланган.

Депутат Жогорку Кенеша Дамирбек Асылбек уулу награжден специальным орденом Золотой мангуст
© Фото / пресс-служба Жогорку Кенеша
Грек-рим күрөшү боюнча эл аралык класстагы спорт чебери жана Жогорку Кеңештин депутаты Дамирбек Асылбек уулу

3. Дамирбек Асылбек уулу. 1981-жылы Ысык-Көл облусунун Каракол шаарында туулган. Грек-рим күрөшү боюнча эл аралык класстагы спорт чебери. Ал да 1999-жылы Даулет Турлыхановдун чакыруусу менен Казакстанга кетип төрт жылдай жүрүп келген. Казакстандын желеги алдында дүйнө чемпионатына катышып алдыңкы ондукка кирген. Ал эми 2001-жылы Монголиянын Улан-Батор шаарында өткөн Азия чемпионатында күмүш медаль багындырган. 2012-жылдан тарта Кыргызстандын Күрөш федерациясынын биринчи вице-президенти. 2013-жылдан ушул мезгилге чейин "AAWC" спорттук күрөшү боюнча Азия кеңешинин вице-президенти болуп саналат. Жогорку Кеңештин VI чакырылыштагы депутаты. Үстүбүздөгү жылдын 15-16-февраль күндөрү Казакстандын күч органдары тарабынын жүргүзүлгөн ири операция учурунда кармалып, эки айга тергөө абагына киргизилген. Ошондой эле анын жарандыгы да казак экени айтылып талаш жаратууда.

4. Жылдыз Эшимова 1988-жылы Таласта туулган. Кыргызстанда жүргөндө күрөш боюнча Азия чемпиондугун багындырган. 2004-жылдан тарта Казакстандын намысын коргоп келет. 2007-жылы Бишкекте өткөн Азия чемпионатында алтын медалга ээ болгон. Андан кийин төрт жолу күмүш, бир ирет коло байге уткан. Дүйнө чемпионатынан коло, күмүш медалдарды тагынган. Мындан сырткары, Лондон Олимпиадасында 15-орунду жана Рио Олимпиадасында 5-орунду ээлеген. Казакстандын эмгек сиңирген спорт чебери.

5. Каныбек Сагындыков 1983-жылы Нарында туулган. 2000-жылы Алматыга кеткен. Ага чейин Кыргызстандын атынан бильярд боюнча жаштар арасындагы дүйнө биринчилигин багындырган. Учурда ал дүйнөнүн үч жолку чемпиону (2001, 2004, 2007) Европа чемпиону (2004) жана эки коло байгенин ээси. Мындан сырткары, Азия жана Балтика кубогун багындырган.

7. Эмил Кенжесариев, 1987-жылы Фрунзе шаарында төрөлгөн. Футболчу 2009-жылы Казакстандын жарандыгын алган деген маалымат бар.

Спорттук карьерасын Бишкектин "Олимпия" футбол командасында баштаган. Кийинчерээк "Абдыш-Ата" (Кант) клубунда ойногон. Кийинки жылы (2005) Кыргызстандын курамасы менен кичи-футбол боюнча Вьетнамда өткөн Азия чемпионатына катышкан. Ушул эле жылдын жай айында Бишкекте орто мектепти бүткөн соң Алматыга кетип Казакстандын "Цесна" клубуна кабыл алынган. Андан соң (2006-2007) "Астана" командасында ойноп, 2006-жылы Казакстандын чемпиону болгон. Ал эми 2008-жылдан тарта "Актөбө" клубунда ойноп, үч ирет Казакстандын чемпиону аталып, бир кубок жана эки жолу супер кубогуна ээ болгон. Ташкенттин "Бунёдкор" клубу менен да келишим түзүп, бирок 6 оюн өткөргөндөн кийин кайра "Актөбөгө" кайтып келген.

2004-жылы Кыргызстандын мыкты оюнчусу, 2010-жылы Шериктештер кубогунун мыкты чабуулчусу аталган. 2013-жылдын 10-августунда Алматыдагы эс алуучу жайлардын биринде чыр-чатак чыгып күзөтчү сабап койгон. Башынан катуу жаракат алып комага түшүп калган. Ага Израилден операция жасалып, ошондон кийин спорттук карьерасы токтогон.

8. Мындан бир нече жыл мурда кичинекей кыргызстандык Эрбол Атабаев Испаниянын айтылуу "Барселона" футбол клубунун академиясына окууга өткөн. Учурда 17 жашта, ата-энеси Барселона шаарында жашайт. "Гава" клубунун курамында машыгып жатканын жергиликтүү ЖМКларга КРдеги Испания мамлекетинин ардактуу консулу Таалайбек Бапанов билдирген. Анын айтымында, 15 жашка толгон Эрбол Испаниянын мыйзамдарына ылайык, футболчу катары профессионалдык клубдардан чакыруу алууга укутуу. Футболчу алгачкы машыгууларын Канттын "Абдыш-Ата" клубунан баштап, Испанияга кеткенге чейин россиялык "Рубинде" ойногон.

Убагында грек-рим күрөшү боюнча улуттук курама команданын башкы машыктыруучусу жана спорт тармагындагы мекемелерди жетектеп келген Алмаз Касенов Мамлекеттен спортко акча бөлүнбөй, шарт түзүлбөй калгандыктан спортчулар башка өлкөгө кетүүгө аргасыз болушканын айтат.

"Чынында 1990-жылдар спортчулар үчүн кыйын эле болгон. Мисалы жаштар арасында дүйнө чемпиону болуп турган Юрий Мельниченкону Казакстан бардык шартты түзүп, турак сунуштап алып кеткен. Жылдыз Эшимованы да Азия чемпиондгун багындыргандан кийин чакырышкан. Канат Бегалиев да 2005-жылы Казакстанга барып бир жылдай жүрдү. Бирок эл аралык мелдештерге гана катышып, чоң турнирлерге чыккан эмес. Кайра өзүбүз чакыртып алганбыз. Соңку 10 жылдан бери бизде да шарттар жакшырып, спортчулар чет өлкөгө анча кетпей калышты", — деди Касенов.

Ал даңазалуу балбан Раатбек Санатбаев да Казакстандын желегин көтөрүп чыккан деген маалыматты четке какты.

"Раатбекти да Даулет Турлыханов чакырып төрт жыл жанында алып жүргөн. Каржылык жактан да колдоп мелдештерге чыгарып жатты. Бирок Раатбек бир да жолу Казакстандын желегин көтөрүп чыккан эмес. Даулет аны иниси катары көрүп, экөө жакшы мамиледе болгондуктан жардам көрсөткөн десек болот. Раатбекке Казакстандын эмгек сиңирген спортчусу наамы жана "Кайсар" ордени алардын балбандарын машыктырганы үчүн жана Даулеттин сый-урматы катары ыйгарылган", — деди түшүндүрдү Касенов.

Ошол эле учурда азыркыга чейин Кыргызстандын спортчуларына байма-бай чет жактан сунуштар түшүп турары айтылат. Мисалы, балбан Каныбек Жолчубековго Түркиядан, Кореядан жана дагы казакстандык Даулет Турлыхановдон чакыруу түшкөн. Бирок 200 миң долларга чейин сунуштаганына карабай баш тартып койгон.

3465
Белгилер:
чет өлкө, күрөш, желек, спорт
Тема боюнча
Кытайдын ММА чемпиону Мамбеттокто: октагонго "кыргыз" деп чакыргыла дейм
Машыгып жаткан спортчу. Архив

Спорт агенттиги: "Жаштык" балбандарга берилбейт, гимнасттар өздөрү машыгат

59
(жаңыланган 10:48 05.06.2020)
Буга чейин Жогорку Кеңештин айрым депутаттары менен активисттер Спорт агенттиги гимнасттар менен акробаттар машыккан "Жаштык" дирекциясын балбандарга берерин айтып чыгышкан.

БИШКЕК, 5-июн. — Sputnik. Жаштар иши, дене тарбия жана спорт агенттиги "Жаштык" дирекциясы балбандарга берүү боюнча чечим чыгарган эмес. Бул тууралуу аталган мекеменин маалымат кызматы кабарлады.

Белгилей кетсек, буга чейин Жогорку Кеңештин айрым депутаттары жана активисттер Спорт агенттиги гимнасттар менен акробаттар машыккан "Жаштык" дирекциясын балбандарга берет экен деп айтып чыгып, бул билдирүүлөр социалдык тармактарда талкууланып, нааразычылыгын айтып чыккан ата-энелер болгон.

Бирок агенттик бул айткандар чындыкка дал келбей турганын кабарлады. Учурда "Жаштык" дирекциясында ремонт иштери жүрүп жатканын, ал аяктап, карантиндик чектөөлөр алынгандан кийин гимнасттар өздөрү машыга турганын айтты.

"Коронавирусту алдын алуу максатында спорт мектептердеги бардык машыгуулар токтоп, анын ичинде балбандарды чыгарган Шералы Сыдыков атындагы Республикалык спорт колледжи да иштебей турду. Балдар башка залда машыгуусун уланткан эмес. Азыркыга чейин үйлөрүндө машыгып жатышат. Ал эми "Жаштык" дирекциясында спортчулар жок кезде ремонт иштерин кылып алалы дегенбиз, ал жыл сайын жүргүзүлүп келет. Оңдоп-түзөө иштери бүткөндөн кийин зал гимнасттар менен акробаттардын өзүнө берилет. Бизде залды балбандарга берели деген чечим болгон эмес", — деп айтылат маалыматта.

"Жаштык" спорттук иш-чараларды өткөрүү жана жаштар менен иш алып баруу дирекциясы 2016-жылдан бери Мамлекеттик агенттиктин карамагында экендиги кошумчаланды.

Мамлекеттик агенттик республика боюнча балдардын 74 спорт мектебин каржылайт. Тараптардын макулдашуусу боюнча "Жаштык" дирекциясынын залында көркөм гимнастика, спорттук акробатика, сууда сүзүү, футбол, грек-рим күрөшү боюнча машыгуулар акысыз өткөрүлүп келет.

59
Белгилер:
гимнастчылар, балбан, Дене тарбия жана спорт агенттиги, спорт
Тема боюнча
Балаңыз спортко шыктуубу? Мамагенттик сынак жарыялап, шартын түшүндүрдү
Кыргыз спортчулары олимпиадага 1-июндан тарта даярдана баштайт
Беш түр салмак категорияда чемпион болгон Флойд Мейвезер. Архивдик сүрөт

Мейвезер полициянын колунан каза тапкан Флойддун зыйнатын көтөрөт

131
Атактуу боксчунун өкүлүнүн айтымында, Мейвезер Жордж Флойддун үй-бүлөсү менен сүйлөшүп, зыйнатына кетчү каражатты төлөп бермей болгон.

БИШКЕК, 3-июн. — Sputnik. Беш түр салмак категорияда чемпион болгон Флойд Мейвезер Миннеаполисте полициянын одоно аракетинен каза тапкан Жордж Флойдду акыркы сапарга узатуу зыйнатына кеткен каражатты көтөрүп берет. Бул тууралуу ESPN телеканалы боксчунун өкүлү Леонард Эллербеге шилтеме берип жазды.

"Ал (Мейвезер) сөөк коюу иш-чарасынын каражатын төлөп берет. Флойддун үй-бүлөсү менен бул тууралуу сүйлөшкөн, алар сунушту кабыл алган. Мунун баарын айтып жатканым үчүн кыжырданышы мүмкүн. Бирок ал мындай иштерди 20 жылдан бери кылып келет", — деп билдирген спортчунун өкүлү.

Эллербе бул иштерди жасоо менен боксчу өзүнө упай топтоону көздөбөй турганын белгилеген.

Мейвезер буга чейин, 2011-жылы, 45 жашында рактан каза болгон боксчу Генаро Эрнандестин акыркы сапарга узатуу чыгымын төлөп бергени айтылат. Мейвезер биринчи чемпиондук наамын 1998-жылы Эрнандести жеңип алгандан кийин тагынган.

Америкалык кара түстүү жаран Жордж Флойд 25-май күнү каза болгон. Интернетте полиция кызматкерлери афроамерикалык адамдын колуна кишен салгандан кийин жыгып, үчөөлөп басып калган видео тараган. Бирөөсү моюндун күрөө тамыр өткөн бөлүгүн тизеси менен кысып, басып турат. Флойддун бир нече жолу "дем ала албай жатам" деп айтып, андан кийин тынчып калганын көрүүгө болот.

Афроамерикалык жарандын өлүмүнөн кийин АКШда өткөн жумадан тарта нааразычылык акциялары башталып, ал башаламандыкка айланып кетти. Бир нече шаарга коменданттык саат киргизилип, полиция кызматкерлери тартипке көз салганы менен башаламандыктын аягы сууй элек. Ири шаарларда дүкөндөр талкаланып, мародерлук күч алганын ЖМКлар жазып жатышат.

Ал эми АКШ президенти Дональд Трамп башаламандыкты террорчулук деп сыпаттаган.

46 жаштагы Жордж Флойдду акыркы сапарга узатуу зыйнаты 9-июнда өзү туулуп-өскөн Хьюстон шаарында болот.

131
Белгилер:
каражат, зыйнат, өлүм, Жорж Флойд, Флойд Мейвезер, АКШ
Тема:
АКШда афроамерикалыктын өлүмүнөн кийинки башаламандык
Тема боюнча
АКШ полициясы ЖМК өкүлү экенин билип туруп Sputnik продюсерине ок чыгарды
АКШ: полиция кызматкерлери нааразылыкка чыккандардын алдында тизелеген видео
COVID-19 вируска каршы дары таблеткалары. Архив

Россияда коронавируска каршы вакцина кийинки жумада чыгып, акысыз берилет

0
(жаңыланган 23:52 05.06.2020)
Бул —  коронавируска каршы чыгарылган Россиядагы алгачкы, ал эми дүйнөдө экинчи болуп катталган дары экени айтылат.

БИШКЕК, 5-июн. — Sputnik. Коронавируска каршы "Авифавир" препараты Россияда Милдеттүү медициналык камсыздандыруунун алкагында бекер берилет. Бул тууралуу Россиянын түз инвестициялар фондунун башчысы Кирилл Дмитриев президент Владимир Путин менен жолукканда айтканын Кремлдин сайты маалымдады.

Дмитриев "Авифавир" коронавируска каршы чыгарылган Россиядагы алгачкы, ал эми дүйнөдө экинчи болуп катталган дары экенин билдирген.

"Ал 11-июндан тарта Россиянын клиникаларына келип түшөт. Ал россиялыктарга Милдеттүү медициналык камсыздандыруу программасы боюнча бекер берилет", — деп айткан Дмитриев.

Маалыматта мындай вакцинадан жылына 700 миң даана чыгаруу пландалганын, бирок суроо-талап көп болуп, башка 10 өлкөдөн да сурам келип жатканын белгилеген. Мындан улам санын эки миллионго чейин жеткирүү пландалган.

0
Белгилер:
Россия, дарылоо, вакцина, коронавирус
Тема:
Кытайдагы жаңы типтеги коронавирус
Тема боюнча
Россия: коронавируска каршы чыгарылган бир вакцина баарына жарай бербейт
Коронавируска каршы Япония чыгарган вакцина июлда сынактан өтөт