Ат жарышы. Архив

Бишкекте ат спортун сүйүүчүлөрдүн чемпионаты өтөт

42
Борбор калаада боло турган эки күндүк чемпионатка элүүдөн ашык ар кыл курактагы спортчулардын катышары кабарланды.

БИШКЕК, 1-окт. — Sputnik. Борбор калаада 2-3-октябрда чоңдор, жаштар жана кичинекейлер арасында ат спорту боюнча Бишкек шаарынын чемпионаты өтөт. Бул туурасында мэриянын маалымат кызматынан кабарлашты.

Спорттук иш-чара балдар-өспүрүмдөрдүн адистештирилген "Күлүк" деп аталган олимпиадалык резервдер мектебинде өтөт.

Жарышка 50дөн ашык спортчулардын катышары кабарланды. Алардын арасында 10 жаштан өйдө курактагы балдар, жаштар жана чоңдор (аялдар жана эркектер) бар.

Ат майрамын Бишкек шаарынын Спорт жана дене тарбия боюнча башкармалыгы жана Кыргызстандын Ат спорту боюнча федерациясы уюштурган.

Чемпионаттын ачылышы 2-октябрда саат 10:00дө Элебаев көчөсү, 204 А дарегинде өтөт.

42
Белгилер:
Кыргызстан, Бишкек, ат спорту, чемпионат
Тема боюнча
Өлкөнүн бокс боюнча машыктыруучулары толугу менен иштен кетмей болду. Себеби
Көк бөрү эрежелерин иштеп чыккандардын урматына республикалык чемпионат өтөт
Калсы матч учурунда. Архив

Тагдыр чечип... Дүйнөлүк беттештерди тейлеп таанылган кыргызстандык калыстар

173
(жаңыланган 00:07 16.10.2021)
Акыркы жылдары ата мекендик адистердин дүйнөлүк спорт аренасынын бийик чокусунда Кыргызстанды таанытып, ири мелдештерде калыстык кылганы өлкөгө сыймык алып келүүдө.

Жакында эле футзал боюнча дүйнө чемпионатынын финалдык беттешинде Кыргызстандын жараны Нурдин Букуев башкы калыстык кылса, Бириккен күрөш дүйнөсү (United World Wrestling) уюмунун экстра-класстагы калысы, кыргызстандык Мейрамбек Ахметов жакында эл аралык карьерасын жыйынтыктады.

Sputnik Кыргызстан спорттук мелдештерди дүйнөлүк аренада тейлөөгө жетишкен ата мекендик адистер тууралуу маалыматтарды чогултту.

Кочкорбек Кулматов — үч Олимпиадада беттештерге калыстык кылган күрөш адиси

Кочкорбек Кулматов 63 жашта. Күрөш боюнча Кыргызстандын эмгек сиңирген машыктыруучусу. FILA (Бириккен күрөш түрлөрүнүн эл аралык федерациясы, азыркы Бириккен күрөш дүйнөсү) уюмунун спорттук күрөш боюнча олимпиадалык деңгээлдеги калысы. Карьерасында үч Олимпиадалык оюндарда спорт адиси катары катышкан. 2008-жылы Пекин, 2012-жылы Лондон жана 2016-жылы Рио-де Жанейро шаарларында өткөн Олимпиадалык оюндарда эркин, грек-рим жана кыздар күрөшү боюнча беттештерди тейлеген.

Судья по спортивной борьбе олимпийского уровня Кочкорбек Кулматов во время схватки Тогрула Аскерова и Сослана Рамонова на Летних Олимпийских играх 2016. Архивное фото
© Фото / предоставлено Кочкорбеком Кулматовым
Кочкорбек Кулматов 2016-жылдагы Рио-де-Жанейродогу Олимпиада оюндарында эркин күрөш боюнча 65 килограмм салмактагы балбандардын беттешин тейлеген учуру

Эл аралык карьерасын 2003-жылы алгачкы жолу дүйнө чемпионатындагы беттештерде баштаган. Олимпиададан сырткары беш Азия оюндарына жана 11 дүйнө чемпионатына рефери болгон. 2017-жылы эл аралык карьерасын жыйынтыктаган.

Эл аралык олимпиада комитетинин мурдагы президенти Жак Рогге 2012-жылы Лондондогу Олимпиадалык оюндардан соң Кулматовго: "Мыкты, бейтарап калыстык кылат. Ушундай адилет реферилерден улам спорттук күрөштүн баркы ар дайым бийик болот", — деп баа берген.

Машыктыруучу катары дүйнө жана Азия мелдештеринде жеңүүчү болгон 180 балбанды тарбиялап чыккан.

Калыстык карьерасында 2016-жылдагы Рио Олимпиадасында эркин күрөш боюнча 65 килограмм салмактын финалында азербайжандык Тогрул Аскеров менен россиялык Сослан Рамоновдун беттешин тейлегенин эң эсте калган учур деп эсептейт. Анда россиялык балбан мөөнөтүнөн мурда эсепти 10 упай айырмасына жеткирип чемпион болгон.

Нурдин Букуев — футзал боюнча 4 дүйнө чемпионатын тейлеген FIFA калысы

Нурдин Букуев 41 жашта. 2006-жылы "Эл аралык даражадагы калыс" наамын алган. Азыркы күнгө чейин ал Эл аралык футбол федерациясынын (FIFA) футзал калысы болуп келет.

Рефери FIFA, заместитель генерального секретаря Федерации футбола КР Нурдин Букуев
© Фото / пресс-служба ФФКР
Футзал боюнча төрт дүйнө чемпионатында, анын ичинде 2021-жылы Литвада өткөн биринчиликтин финалдык беттешинде башкы судьялык кылган FIFA калысы

2007-жылдагы Азия чемпионатындагы беттештерди тейлеп, тушоосу кесилген. 2013-жылы "Азиянын мыкты калысы", ал эми 2017-жылы дүйнөдө UMBRO Futsal Awards сыйлыгынын "Мыкты арбитр" наамына көрсөтүлгөн.

Букуев 2021-жылдын сентябрь айында Литва өлкөсүндө өткөн дүйнө чемпионатынын финалында Аргентина менен Португалиянын курама командаларынын беттешинде башка калыстык кылды.

Кыргызстандык адис аталган мелдештин үч беттешин тейлеп, дүйнө биринчилигиндеги оюнга калыстык кылуу жагынан рекордсмен болду. Кыргызстандык адис дал ушул беттешти тейлөө эсте калган учур болгонун бегилеген.

"2007-жылдан бери жети жолу Азия чемпионатын, төрт дүйнө чемпионатын, бир нече жолу интерконтиненттик, Жабык имаратта өтүүчү Азия оюндары сыяктуу мелдештерге калыстык кылдым. Литвада өткөн дүйнө биринчилигинин финалдык беттеши өзгөчө болду", — деген Букуев.

Бул үчүн башкы калыс катары өзү жетектеген тобу менен FIFA президенти Жанни Инфантинонун колунан сыйлык алды.

Мукаш Ырсалиев — AIBA уюмунун экстра-класстагы рефериси

Мукаш Ырсалиев 51 жашта. Бокс боюнча Советтер Союзунун (СССР) спорт чебери, Эл аралык бокс ассоциациясынын (AIBA) экстра-класстагы калысы болуп саналат. Ырсалиев 2010-жылдан тарта аталган эл аралык уюмдун калыстар тобуна мүчө.

Судья высшего класса AIBA Мукаш Ирсалиев с коллегами. Архивное фото
© Фото / предоставлено Мукашем Ирсалиевым
AIBA уюмунун экстра-класстагы рефериси Мукаш Ырсалиев (сүрөттө ортодо)

2011-жылы бокс боюнча Казакстандын Астана шаарында өткөн өспүрүмдөр арасындагы дүйнө чемпионатындагы калыстыгы үчүн AIBA уюмунун президенти Чинг Куо ВУнун колунан алтын медаль жана сертификат алган. Мындан сырткары, ал 11 жылдан бери көптөгөн Азия, Европа жана дүйнө чемпионаттарын жана эл аралык мелдештердеги беттештерди тейледи.

Судья высшего класса AIBA Мукаш Ирсалиев с коллегами и боксером Майком Тайсоном. Архивное фото
© Фото / предоставлено Мукашем Ирсалиевым
AIBA уюмунун экстра-класстагы рефериси Мукаш Ырсалиев кесиптештери чогуу атактуу Майк Тайсон менен (Ырсалиев солдон оңго карай биринчиде турат)

Ырсалиев 2020-21-жылы Лондон жана Париж шаарларында өткөн Токио Олимпиадасына лицензия берилүүчү Европалык тандоо мелдешиндеги беттештерде калыс болгон.

2021-жылы өткөн дүйнөлүк чемпионатта кыздар боксунун 81 килограмм салмакта түркиялык мушкер Бусра Исилдар менен россиялык Ксения Олифиренконун финалдык таймашына калыстык кылган.

Ырсалиев Кыргызстандын бокс боюнча быйылкы чемпионатында мыкты судья деп табылды.

Бахадыр Кочкаров — дүйнө чемпионатында Месси ойногон беттешти тейлеген

Бахадыр Кочкаров 51 жашта. Футбол боюнча FIFA калысы. Спорттук карьерасында Азия, дүйнө чемпионаттарындагы беттештерди тейлеген.

Кыргызстанский рефери Бахадыр Кочкаров с кубком мира ФИФА. Архивное фото
© Фото / предоставлено Бахадыром Кочкаровым
FIFA уюмунун экс-калысы Бахадыр Кочкаров футбол боюнча 2010-жылы Түштүк Африкада өткөн дүйнө чемпионатында алтын кубоктун жанында турат

2018-2019-жылдары FIFA уюмунун алкагында эл аралык матчтарды тейлөө боюнча рекордсмен болгон. 2010-жылы Түштүк Африкада өткөн футбол боюнча дүйнө чемпионатында FIFA калысы, өзбекстандык адис Равшан Ирматовдун тобунда капталдагы калысы болуп бир нече оюнду тескеген.

Кезегинде атактуу Диего Марадона башкы машыктыруучу, дүйнөнүн мыкты оюнчусу Лионель Месси капитан болуп ойногон Аргентина курама командасы менен Грециянын оюнун тейлешкен. Беттештен соң Марадона калыстар тобуна ыраазычылык билдирген да, Кочкаровдун колун кысып, кайсы өлкөдөн экенин сураган.

Кыргызстанский рефери Бахадыр Кочкаров во время встречи с Марадоной. Архивное фото
© Фото / предоставлено Бахадыром Кочкаровым
Беттештен соң Марадона калыстар тобуна ыраазычылык билдирген да, Кочкаровдун колун кысып, кайсы өлкөдөн экенин сураган

"Марадона атайын басып келип, калыстар тобу менен кол алышып беттеш мыкты тейленгендиги үчүн ыраазычылыгын айтты. Анан кайсы өлкөдөн экенибизди сурады. Мен Марадона менен дагы эки ирет жолуккам", — деп эскерет кыргызстандык калыс.

Бахадыр Кочкаров 2010-жылдагы дүйнө чемпионатында мыкты калыстык кылганы үчүн алтын медаль менен сыйланган. Мындай сыйлыкка Кочкаров бир канча жолу татыган. Учурда Кыргыз футболдук союзунда калыстар комитетинин төрагасы болуп эмгектенет.

Мейрамбек Ахметов — эмгек сиңирген машыктыруучу жана UWW уюмунун калысы

Мейрамбек Ахметов — грек-рим күрөшү боюнча СССРдин спорт чебери, Кыргызстандын эмгек сиңирген машыктыруучусу. Бириккен күрөш дүйнөсү (United World Wrestling) уюмунун кыргызстандык экстра-класстагы калысы болуп саналат. Аталган уюмдун калыстар тобуна 1994-жылдан тарта мүчө.

Заслуженный тренер КР по греко-римской борьбе Мейрамбек Ахметов в зале, где тренирует воспитанников
© Sputnik / Табылды Кадырбеков
United World Wrestling уюмунун кыргызстандык экстра-класстагы калысы Мейрамбек Ахметов

UWW рефериси катары көптөгөн Азия, Европа, дүйнөлүк, эл аралык ири мелдештерди тейлеген.

2021-жылы Токиодо өткөн Олимпиада оюндарында спорттук күрөштүн түрлөрү боюнча мелдештин беттештерине калыстык кылды.

Ахметов 2-10-октябрда Норвегиянын баш калаасы Осло шаарында өткөн дүйнө чемпионатынан кийин эл аралык карьерасын расмий жыйынтыктады. Залдагы күйөрмандар ордунан туруп, кол чаап узатышты.

Ахметов олимпиадалык категориядагы калыс, ошол эле учурда беш Олимпиадага балбан таптап чыгарган кыргызстандык жалгыз машыктыруучу катары белгилүү. Ал Олимпиададан күмүш медаль алган Канатбек Бегалиев менен Акжол Махмудовдун жеке машыктыруучусу. Мындан сырткары, дүйнө, Азия чемпионаттарынан байге уткан көптөгөн балбандарды тарбиялаган.

173
Белгилер:
спорт, калыс, дүйнө чемпионаты, Олимпиадалык оюндар
Тема боюнча
Мейрамбек Ахметов: Пекинде Канат Бегалиевди уурданып жүрүп колдоп келгем
Бул киши жок дүйнөдө бир да бильярд чемпионаты өтпөйт. Уста Жакыпбековдун маеги
Кыргызстандык Оморканов Эл аралык хоккей федерациясына вице-президент болуп шайланды
Эмгеги бийик зор тоодой. Олимпиадада медаль алгандарды таптаган устаттар

"Сен күрөшөсүңбү?" деп таң калышат. Балбан Сезим Жуманазарованын видеобаяны

657
(жаңыланган 16:32 15.10.2021)
Сезим Жуманазарова — Кыргызстандагы жаш, көптү үмүттөндүргөн балбан кыздардын бири. Көпчүлүктү суктанткан ажарлуу спортчу Sputnik Кыргызстан агенттигинин коногу болду.

Белгилей кетсек, балбан ушул жылдын сентябрь айында Уфада өткөн жаштар арасындагы дүйнө чемпионатында коло медаль тагынган. Сезим — дүйнө чемпиону, Токиодогу Олимпиадада коло медаль уткан Мээрим Жуманазарованын бир тууган сиңдиси. 

Бронзовый призер чемпионата мира по женской борьбе среди молодежи в Уфе Сезим Жуманазарова
© Sputnik / Жоомарт Ураимов
Сезим Жуманазарова — Кыргызстандагы жаш, көптү үмүттөндүргөн балбан кыздардын бири

Сезим Жуманазарова маек учурунда кантип күрөшкө келип калганын, эжеси менен атасы аны спортко кантип шыктандырганын, спортту канчалык жакшы көрөрүн айтып берди.

"Күрөшкө 9 жашымда эле атам менен Мээрим эжемдин артынан келип калгам. Алар залга барса артынан ээрчип алчумун. Ошентип жүрүп эле кызыгып кеттим. Анан чоң мелдештерге чыгып, күрөштүн даамын сезе баштагандан кийин спорт меники экенин түшүндүм. Айылда башында көп эле кыз күрөшкө барып жүрдү, бирок элдин кеп-сөзүнөн улам көбү таштап салды. Ошол маалда залда Мээрим эжем менен Айпери Медет кызы эле калган учурлар болду. Бирок атам "элдин оюна көңүл бурбай койгон максатыңарга жеткиле" деп айтчу", — деди Жуманазарова.

Сезим Жуманазарова сегиз бир тууган. Атасы Рахмадил Жуманазаров күрөш боюнча машыктыруучусу болсо, апасы лаборант. Үй-бүлөсүнөн Мээрим, Сезим жана Бегимай аттуу сиңдиси күрөш менен алектенишет. Балбан кыз бош убакытта ар кандай таттуу-тарапа, торт жасаарын жакшы көрөрүн айтып, мотивация берген китептерге кызыгарын белгиледи.

657
Белгилер:
балбан, спорт, Мээрим Жуманазарова, маек, видео, Сезим Жуманазарова
Тема боюнча
Мээрим Жуманазарова: атам калыңга миллион берсе да бербейм деп тамашалайт
Медаль, курдун баарын устатына тагып. Алкыш айткан чемпион кыздардын сүрөтү
Оюн учурунда бала. Архив

Балага акчаны туура колдонгонду кантип үйрөтсө болот? Адистердин кеңеши

0
Психолог балада кичине кезинен эле акча тууралуу негативдүү түшүнүктөр жаралбаш үчүн каржыга байланыштуу көйгөйлөрдү айта бербеш керек деп эсептейт.

БИШКЕК, 16-окт. — Sputnik. Баланы финансылык жактан сабаттуу болууга кантип үйрөтсө болот? Бул тууралуу РИА Новости агенттигине жеке финансыны башкаруу боюнча адис Наталья Смирнова жана психотерапевт Инна Мальцева айтып берди.

Алгач Смирнова финансылык сабаттуулук тууралуу кыскача түшүндүрмө берди.

"Акчаны туура пайдалануу үчүн аны үнөмдөө жолдорун эмес, туура бөлүштүрүүнү билиш керек. Чыгашаны кирешеден ашырбай, жок эле дегенде үч айлык жашоо-тиричиликке запас акча кармаган кишини финансылык сабаттуулуктун базалык эрежелерин билет деп эсептесек болот. Дагы бир маанилүү нерсе, кредит, ипотека же башка береселерге кеткен акча кирешенин 30 пайызынан ашпашы керек", — деди адис.

Ал эми психолог балага акча жөнүндө негативдүү нерселерди кичине кезинде айтпаш керек деп эсептейт.

"Балага акча тууралуу ар бир куракта ар башкача маалымат берүү керек. Мисалы, жаңы айта баштаганда, акча кантип табыларын түшүндүрсө болот. 4-5-класстарда өздөрүнүн үй-бүлөсүнүн кирешеси канча экенин, анын булактарын билсе ашыкча болбойт. Ал эми жогорку класстарда окуп жүргөндө канча акча жетпей турганын, үйдө акчага байланыштуу кандай көйгөйлөр бар экенин ачык айта бергиле. Бирок кичине кезинен эле "акча жок", "жетпейт" деген негативдүү түшүнүктү калыптандырбагыла", — деди Мальцева.

Ошондой эле ал окуучуга жакшы баа алганы же жардам бергени үчүн акча берүү туура эмес экенин айтат. Адистин пикиринде, балага акча ал жөн гана үй-бүлө мүчөсү экени үчүн берилип жатканын түшүндүрүү керек. Ал эми "жетишкендиктери" үчүн ата-энесинен акча алып көнгөн бала кийин дагы ар бир кылган иши үчүн тегеректегилерден бир нерсе күтүп калат.

0
Белгилер:
бала, акча, финансылык сабаттуулук, ата-эне, психология
Тема боюнча
Атаны балдардын тарбиясына кантип аралаштырса болот? Педагогдун кеңеши