Guardian газетасы. Архивдик сүрөт

Батышта "расисттердин гезитин" жабууну талап кылышууда. Россияга коюлган кине

160
(жаңыланган 17:21 21.06.2020)
Батыш өлкөлөрүнүн колониялык өтмүшү менен күрөшүүнүн алкагында демилгечи топ британдык күн сайын чыгуучу The Guardian гезитинин жабылышын талап кылууда.

Бир-эки күн мурун эле жарыяланган петиция эмитен эле 20 миң кол топтоп койду. Басылманын жабылышын талап этүү акылга сыярлык. Бул демилге жана дүйнөдөгү белдүү, тарыхы бай гезитке байланыштуу макала РИА Новости агенттигинин сайтына жарыяланган.

Адегенде Manchester Guardian деген аталышта чыккан бул гезит пахта сатуу менен бутуна турган Жон Эдвард Тейлор тарабынан 1821-жылы түптөлгөн. Пахтаны дээрлик жүз пайыз плантацияларда иштеген кулдар терген. Негиздөөчүсүнүн көзү өткөндөн кийин деле газета кулчулукту активдүү колдоп, ал түгүл америкалык аболиционист президент Авраам Линкольнго каршы чыккан. Мисалы, "бул киши президенттикке шайланган 1862-жылдын 10-октябры ошол эле учурда Америка жана бүтүндөй дүйнө үчүн кара күн болуп калды" деп билдирген.

…The Guardian басылмасынын өтмүшкө каршы күрөштө эң радикалдуу ыкмаларды катуу колдогон британ солчулдарынын негизги "медиа замбиректеринин" бири болуп саналганы да жанга баткан келеке. Эске салсак, бул күрөштүн алкагында бир нече Колумбдун, белгилүү британ кайрымдуу өкүлдөрүнүн постаменттери ыргып, Бельгиянын королу Леопольд IIнин ат үстүндө коюлган монументи, Экинчи дүйнөлүк согуштагы жеңиштин урматына колодон орнотулган Уинстон Черчиллдин салыштырмалуу жакында эле ачылган эстелиги да бузулуп, эл көзүнөн далдаланды.

Бул дагы эч нерсе эмес, анткени өткөндө эле Лондон шаарынын мэри Садик Хан "Коомдук мейкиндиктеги ар түрдүүлүк боюнча комиссияны" түзүп, ал ишке киришти. Анын функцияларына кул сатуудан пайда тапкан тарыхый натуура каармандардын статуяларын аныктоо анын функцияларына кирет. Айтмакчы, алардын арасында беш британ монархынын, тагыраагы, төмөндө аталгандардын да эстеликтери бар:

  • Карл II (эки статуя);
  • Иаков II;
  • Вильгельм III (эки статуя);
  • Анна ханыша (эки статуя);
  • Георг I.

Жалпысынан, тарыхый акыйкаттыктын башаламандыгына кыжыры кайнаган англиялык консерваторлор какшыктуу чара катары The Guardian басылмасын жабуу үчүн петицияны башташкан. Газетаны жабууга алы жетпей турганы түшүнүктүү, бирок алар жок эле дегенде өздөрүнүн либералдык-солчул оппоненттерине өтмүш баарынын башында бар экенин, тарыхты, анан калса чагыбыздагы агрессивдүү идеологиялардын ченеми менен жазага тартуунун кажети жоктугун көрсөткүлөрү келди. Бирок мындан майнап чыкпай турганы анык. Мында эң оболу унутта калтырган бир нерсени түшүнүп алган жакшы.

Америка Кошмо Штаттарына жана алардын бир нече кылым мурун кул күчү катары алып келинген ынды кара калкы менен болгон карт тарыхына гана тиешелүүдөй көрүнгөн Black Lives Matter менен болгон окуя Европага, алтургай Австралияга чейин ыксыз жерден эле таралган жок. Болушунча иштелип чыккан идеологияга жатат. Ал өзүнө расалык же диний азчылыкты гана эмес, диний жана сексуалдык, ошондой эле каалаган-каалабаганына карабай аялдардын, майыптардын баары (арасында акыл саламаттыгы бузулган жарандар да айрыкча айырмаланат), дегеле басмырлангандар катары аныкталган "калктын бардык топтору" да камтылат.

Адатта теңсиздикке каршы күрөш деп аталган бул идеология абалкы, мурдагы кылымдарда түптөлгөн социалдык иерархия маңызында бүт дүйнөдө жаңылыш жана адилетсиз болгонун боолголойт. Бул демилге акылга сыйбас, адамзаттын бүт тарыхын гана эмес, биологиялык реалдуулукту да жокко чыгарат. Ошондуктан The Guardian газетасына башынан бери түштүктүк-кул ээлери болуп келгендердин мурдагы партиясы болгон АКШнын демократтарынан башка коркунуч туулбайт. Ал эми "адилеттүүлүктүн көзөмөлдөө топтомунун ээлери" Теңдиктин душмандыгына дайындалчуларга кыйын эле болот. Алардын баары эле маргинал эмес экенин белгилеп кеткен оң. Айрымдар мамлекеттик каржылоосунда отуруп, "дайым каршы чыкчулар" жана "прогрессивдүү лоялисттер" катары иш алып барышат. Башкача айтканда, системалуу иш алып барбаган оппозиция – жакшы эмес экенин моюнга алып, бирок ар түрдүүлүгү чексиз азчылыктын укуктарын тезинен киргизүүнү талап кылышат.

Айтор, эмгекчилерге карата социалдык адилеттүүлүк жөнүндөгү көндүм көз карашты "азчылыктар үчүн акыйкаттык" идеологиясы, башкача айтканда, азыркы маргиналдык катмардын, анын ичинде гейлер гана тургай, баңгилердин, эки жыныстагы тең сойкулук менен шугулдангандардын жана башкаларды коргоо жана жеңилдиктери менен алмаштыруу алардын милдети болуп саналат. Мындай көрүнүштөр мамлекет жана коом үчүн абдан кооптуу. Андыктан мындай толкун башка өлкөлөрдү, анын ичинде Россияны кыйгап өтөт деп үмүттөнгөн болбойт. Эгер андайга жол берсек, баары болушу мүмкүн. Айтмакчы, РФти кечээ жакында эле расизмге да айыптап чыгышты.

160
Белгилер:
каршылык, петиция, расизм, Европа, Россия, гезит, Батыш
Тема боюнча
Россияны Батыш капканына түшүрүү аракети жасалып жатабы? Саресеп
Батыш Россиянын айынан ачка калабы? Айыптоолорго жооп
Батыш Россияны статистиканы бурмалап жатат деп айып тагууда. Видео
Мунай өндүрүү. Архивдик сүрөт

Соодада кастык жок. АКШ Россиядан рекорддук көлөмдөгү мунай сатып алды

269
(жаңыланган 18:44 14.08.2020)
АКШнын нефти рыногундагы абал жакшы эмес. Мунайды кайра иштетүүчү америкалык заводдор сырье издеп, айласын таппай калды.

БИШКЕК, 14-авг. — Sputnik. Жарым жыл аралыгында АКШ Россиядан 9 миллион тоннадан ашуун мунай затын сатып алган, ал 2004-жылдан берки рекорддук көрсөткүч.

Муну менен катар эле Вашингтон Европанын россиялык энергоресурска көз карандылыгын четтетүү максатында "Түндүк агым — 2" долбоорун токтотууга аракет кылып келет. Анткен менен америкалыктар өздөрү байланып калганы туурасында РИА Новости байкоо салып көрдү.

Рекорддук көлөмдөгү экспорт

АКШга мунай заттарын саткан Россия январь айынан июлга чейин 2,2 миллиард доллар акча тапты. Бул Федералдык бажы кызматынын (ФБК) берген маалыматтары. Океандын ары жагына 7,46 миллион тонна мунай жөнөтүшкөн, бул — экспорттун 12 пайызын чапчыйт. Баарынан көп Нидерланддар сатып алган, тагыраагы, бул 12,19 миллион тоннага чыкты. Экинчи орунда америкалыктар, үчүнчүдө 4,4 миллион тоннасы менен Мальта турат.

Анткен менен Мальта жана Нидерланддар — транзиттик хабдар, ал жактан башка өлкөлөргө жөнөтөт. Бул жагынан алганда АКШга жасалган экспорт биздин колубуздагы сандардан да ашып кетет. Балким ФБК мунайдын сыртка мындай жол менен чыккандарын эсепке албайттыр.

Доору бүтүп баратабы? Мунай жаатында эсти оодарчу окуя күтүлүүдө

Чындыгында АКШнын Энергетикалык маалыматтар башкармалыгынын (EIA) билдиргенине таянсак, Американын мунай импорту жылдын акыркы беш айында 68 миллион баррелге же болбосо 9,3 миллион тоннага жеткен. Бул ФКБдагы алты айдын эсебинен да ашып кеткен. Себеби EIA жөнөткөн өлкөнү эмес, продукцияны өндүргөн тарапты эсепке алат.

Буга кошумча, июлда америкалыктар россиялык мазуттун көлөмүн июнга карата 16 пайызга өстүрдү.

Алмаштыра турчу эч нерсе жок

Мунун баарына АКШнын венесуэлалык оор нефтиден өзү кол жууп алганында болду. Ал эми мунай заттарын кайра иштетүүчү бир катар ишканалардын технологиясы Пермь бассейнинен же Батыш Техастан келген жеңил түрүн иштете албайт. Аны Түштүк Америкадан алган оор сорту менен аралаштырып жиберүү керек.

Трамп Венесуэланын PVSDA деп аталган мамлекеттик компаниясына санкция сала коюп, эми америкалык нефтини кайра иштетүүчү заводдору сырье издеп, айласын таппай калды.

Кыйын абалга баарынан көп Мексика булуңундагы жана Чыгыш жээктериндеги заводдор, анын ичинен Citgo Petroleum, Valero Energy, Chevron да кептелди.

Альтернатива болуучу, химиялы курамы жактан жакын келген Сауд Аравиясынын мунай заттары эле, бирок сауддар көлөмдө көбөйтүүдөн баш тартып койду. Жыйынтыгында экономика эңшерилип бара жатканда, Россияга кайрылууга туура келди.

"Вашингтон "Газпромдун" баягы эле "Түндүк агым — 2ни" куруп бүтпөй калышына таасир бере туруучу аракеттеринин баарын жасайт. Бирок экономикалык кызыкчылыктар дал келип калса, бул кызматташууга зыяны жок", — деди "Альпари" маалымат-аналитикалык борборунун жетекчиси Александр Разуваев.

"Дүйнөдөгү соңку мезгилдеги геосаясий окуялар мунай рыногундагы абалды Россиянын пайдасына чечти, эки өлкө салган санкциядан улам АКШга сырье бергенден баш тартып койду. Ошентип Urals кол жете турган бирден-бир нефтинин оор түрү болду", — дейт A3F Group компаниясынын негиздөөчүсүнүн бири Александр Дужников.

Атаандаштыкка чыдабай... Европа менен Азия АКШнын суюлтулган газынан баш тартууда

Мүнөздөмөсүнөн сырткары россиялык сырье өзүнүн баасы менен кызыктыра алды. Финансы министринин маалыматына караганда, январь-июль айларында Urals түрү орточо эсеп менен алганда баррелине 40,34 доллар деп бааланды, ал эми былтыр ушул мезгил ичинде — 65,27 доллар эле.

Андан сырткары, фрахт бир топ арзандады. Карантинден чыккандан кийин пайдалануучулар бир топ көбөйдү, эл ары бери каттай баштады, учактар асманга көтөрүлдү.

Тармактагы каатчылык

Мунайдын баасы түшүп кеткендиктен АКШдагы бургулагычтардын саны көп жылдардан бери болуп көрбөгөндөй азайды. Dakota Access мунай түтүгү экологиялык мыйзамдардын бузулушунан улам жабылды.

Казып алуу эң жогору чегинен күнүнө 13,1ден 11.1 миллион баррелге чейин түштү. Бул болгондо да АКШдагы эң өндүрүмдүү делген Пермь, Игл-Форд, Баккенск, Ниобром, Анадаркс, Аппалачинск жана Хейнсвилль сланец бассейндеринде болду. 11-августта жарыяланган EIA божомолуна караганда, быйылкы өндүрүштүн орточо кубаттуулугу күнүнө 11,26, ал эми 2021-жылы — 11,14 миллион баррелге чыкмакчы. EIA декабрь айына карата америкалыктар дүйнөдө нефтини өндүрүүнүн кыскарышына олуттуу салымын кошорун айтууда.

Биринен сала бири банкрот болуп... АКШ сланец туңгуюгунан чыга албай калабы

Haynes & Boone берген маалыматтарга караганда, январдан тарта АКШдагы нефти жана газ менен иштеген 36 компания 25,2 миллиард доллар карызы менен банкрот болду. Алардын арасында сланцчылар деген ири Whiting Petroleum, California Resources жана ушул тармактын пионери атактуу Chesapeake Enеrgy ишканасы бар. Июнда өндүрүштүк ири компания деп эсептелген Extraction Oil & Gas карызынын пайыздарын мөөнөтүндө төлөй албай, банкрот болгонун айтып, сотко кайрылды.

Rystad Energy берген баалоого таянсак, жылдын аягына чейин америкалык жүздөгөн компаниялар экономикалык кудуретсиздик абалга тушукканын жарыялайт. Сланец өндүрүү суткасына беш миллион баррелден да ылдыйлайт. ShaleProfile Analytics бул боюнча анализине таянып, мындай кыйын кырдаалдан улам аталган тармак өндүрүштүк кубаттуулугунун үчтөн бир бөлүгүнөн кур жалак калат деп алдын ала билдирүү кылды.

269
Белгилер:
Геосаясат, санкциялар, экспорт, сатуу, Зат, Мунай, Россия, АКШ
Тема боюнча
Газ жана Израиль: Европа дагы бир жол таптыбы?
Европа менен Америка Россиянын газ түтүгүнөн улам тирешүүгө барабы?
Ирландиялык Конор Макгрегор жана россиялык мушкер Хабиб Нурмагомедов. Архивдик сүрөт

Нурмагомедов: Гэтжиден кийин Макгрегор менен кармашууга даярмын

180
(жаңыланган 17:43 14.08.2020)
Эки жылдан бери ирландиялык спортчу россиялык мушкерди реванш-беттешке чакырып келген. Бирок Хабибдин менеджери ал Конорду атаандаш катары көрбөй турганын айткан болчу.

БИШКЕК, 14-авг. — Sputnik. UFC уюмунун жеңил салмактагы чемпиону Хабиб Нурмагомедов Москвадагы маалымат жыйынында америкалык Жастин Гэтжиден кийин ирландиялык Конор Макгрегор менен беттешүүгө даяр экенин жар салды. Бул тууралуу РИА Новости жазды.

Белгилей кетсек, Нурмагомедов 24-октябрда Абу-Даби шаарында Гэтжи менен күч сынашат. Ал эми Макгрегорду мындан эки жыл мурун Лас-Вегастагы турнирде уткан. Беттештин аягы ызы-чуу менен коштолуп, эки тараптын командасы массалык уруш чыгарган. Окуядан кийин Нурмагомедов беттештерден четтетилип, ири көлөмдөгү айыпка жыгылган.

Түрдүү ой келет... Хабиб карьерасын жыйынтыктоону ойлогонун моюндады

"Гэтжиден соң ким менен болсо да кармашканга даярмын. Ал Тониби (Фергюсон) же Конорбу (Макгрегор), айырмасы жок", — деген спортчу.

2018-жылдан бери ирландиялык спортчу россиялык мушкерди бир нече ирет реванш-беттешке чакырып, UFC президенди Дана Уайт дагы аны уюштурууга кызыкдар экенин билдирип келет. Бирок Хабибдин менеджери ал Конорду атаандаш катары көрбөй турганын айткан болчу.

180
Белгилер:
реванш, беттешүү, Конор Макгрегор, Хабиб Нурмагомедов, UFC
Тема боюнча
Конор мыкты мушкерлерди атап, ага Хабибди кошкон жок. Атаандашынын жообу
Шевченко октагонго кайтты! UFC ал наамын коргой турчу күндү так айтты
Кубанып турам! Кыргызстандык Физиев UFC уюму менен келишимин жаңыртты
Жайлоодо мал кайтарып жүргөн киши. Архивдик сүрөт

Ишембиге карата аба ырайы

0
(жаңыланган 21:01 14.08.2020)
15-августта түнкүсүн Ош облусунун тоолуу райондорунда өткүн өтүп, күн күркүрөйт. Ал эми республиканын калган аймактарында күн ачык болот.

БИШКЕК, 14-авг. — Sputnik. Эртең күндүз өлкөнүн айрым аймактарында маал-маалы менен жамгыр себелеп, күн күркүрөйт. Чүй, Ош жергесинин дыйканчылык аймактарында жана Талас, Жалал-Абад, Баткен облустарында жаан-чачын күтүлбөйт. Бул тууралуу Кыргызгидромет билдирди.

Маалыматка ылайык, батыштан соккон шамалдын ылдамдыгы секундасына 4-9 метрден күндүз кээ бир райондордо 15-20 метрге жетет.

Окумуштуулар: жакында ысыктын айынан сыртта иштөө мүмкүн болбой калат

Абанын температурасы Чүй өрөөнүндө +29...+34, Талас жергесинде +26...+31, Ош, Жалал-Абад, Баткен облустарында +30...+35, Ысык-Көлдө +22...+27 жана Нарын аймагында +21...+26 градус болору айтылды.

Күндүн табы Бишкекте +32...+34, Ош шаарында +31...+33, ал эми Чолпон-Атада +22...+24 градуска чейин жетет.

0
Белгилер:
аба ырайы, Кыргызстан
Тема боюнча
Ачка калбайбызбы? Кыргызстанда канча түшүм жыйналды