Левиафан газ өндүрүүчү жайы. Израиль

Газ жана Израиль: Европа дагы бир жол таптыбы?

203
(жаңыланган 23:52 26.07.2020)
Дүйнөлүк белдүү басылмалардын бири Reuters узап бараткан аптада Израиль өкмөтү менен Европалык биримдик келишимди жактырганын маалымдады. Анын алкагында EastMed деңиз газ өткөргүч түтүгүнүн курулушу пландалууда.

Жылдап Россиянын кезектеги жеңилишин сүрөттөөгө маш россиялык басылмалар макалаларын жайната чыгарды. Алардын көзгө сая көрсөткөнү – Байыркы Дүйнө (Америка ачылганга чейинки жер жүзүнүн үч бөлүгү – Европа, Азия жана Африка) орустардын газ түтүгүнө альтернатива тапканы. Бирок алардын максаттуу аудиториясынын кубанычы бир катар себептерден улам узакка созулбайт деп белгилейт серепчи Сергей Савчук. Анын бул туурасындагы макаласы РИА Новости агенттигинин сайтына жарыяланган.

Кепти EastMed өтө жаш жана техникалык көз караштан таптакыр чийки экенинен баштайлы. Энергетикалык үчтүктүн –Греция, Кипр жана Израилдин ортосундагы баштапкы келишимге былтыр, 2019-жылдын мартында, кол коюлган. Мында кимдин кызыкчылыктары камтылганын түшүнүү үчүн ага Кошмо Штаттардын мамлекеттик катчысы Майк Помпеонун жеке көзөмөлүндө кол коюлганын кошумчалай кетели.

Вашингтонго жагынуу үчүн Европалык комиссия “жалпы кызыкчылык долбоорунун” EastMed макамына энчилеп алды. Бул россиялык “Газпромду” көйгөйгө тушуктуруп келе жаткан талап жана чектөөлөр бул газ өткөргүч түтүгүнө коюлбай турганын билдирет. Ушундай тандоо укугу бар.

Долбоорду ишке ашырууну ылдамдатуу үчүн европалык бюджеттен техникалык изилдөөлөрүн бүтүрүүгө 39 миллион доллардан ашуун каражат бөлүнгөн. Бул жетпей калды дейли. Кантсе да, техникалык жактан баары оңой-олтоң эмес.

Европа менен Америка Россиянын газ түтүгүнөн улам тирешүүгө барабы?

Дээрлик эки миң чакырымга созулган он миллиард куб метр кубаттуулуктагы жана (алдын ала) жети миллиард доллар наркындагы газ өткөргүч түтүгүн жети жылда куруп чыгууну пландап жатышат. Муну менен бирге ошол эле “Түндүк агымдан” негизги айырмачылыгы – Кипр менен Криттин ортосундагы тилкедеги тереңдик үч миң метрлик көрсөткүчкө жетет. Жер ортолук деңиздин түбүндөгү рельефтин кыйла оор, ал эми район сейсмикалык жактан активдүү деп эсептелгени менен да иш татаалданат. Теория жүзүндө заманбап технологиялар мындай шарттарда өткөргүч түтүк трассасын жаткырууга мүмкүндүк берет. Бирок иш жүзүндө андай өңүттөгү эч нерсе курула элек. Бардык техникалык аспектилер сууларына түтүктөр жаткырыла турган өлкөлөр ортосундагы саясий жана башка карама-каршылыктардын татаал түйүнүнөн улам басаңдайт. Биринчиден, Левиафан кенинде иш шар жүрүп кетпейт. Үч жарым триллион куб метр газга Израилден тышкары Египет, Ливан жана Сирия да үмүт артат. Алааматтан баш көтөрө албай жаткан Дамасктын муну талашып-тартышууга чолосу тийбейт. Бирок Ливан шельфтин бир бөлүгүн он жылдан бери талашып келет.

Каир бүгүнкү күндө газга болгон ички керектөөнү толук камсыздап, көгүлтүр от хабын түзүп келет. Ушул хабдан эң жакынкы келечекте өздөрү өндүргөн суюлтулган газын сатмакчы.

Экинчиден, башынан эле EastMed Кипр жана Крит аркылуу Грецияга чейинки Левиафан газ кенинен тартылары пландалган. Ал жакта хаб түзүлүп, андан көгүлтүр от Италия жана Болгарияга жөнөтүлмөк. Бул белгилүү, бирок долбоор иштелип жаткан бир жарым жыл ичинде Италия бир дагы жолугушууга катышкан эмес. Ал түгүл бир жыл мурун италиялык премьер-министр Жузеппе Конти өлкөсү жалпысынан долбоорду да, газды Грециядан Италияга өткөрчү 200 чакырымдык Poseidon интерконнекторунун курулушун да колдобой турганын ачык эле билдирген. Аталган өлкө трансадриатикалык газ өткөргүчүнүн (TAP) курулушун жана ошол эле Греция жана Албания аркылуу транзит менен Азербайжандан газ сатып алууну келечектүү деп эсептейт.

Италия (Poseidon) жана Болгарияда (IGB) интерконнекторлорду куруу IGI Poseidon компаниясына жүктөлгөн. Анда италиялык Edison S.p.A. жана грециялык DEPA S.A. компанияларынын теңме-тең үлүшү бар. Салыштырып карасак, италиялык тилке жаатында акыркы жаңылыктар быйыл апрелде чыккан. Ошол тушта IGI инженердик изилдөөлөрдү өткөрүүгө даяр экенин жарыялаган. Ачыгы, буга кошумча 70 миллион евро керектелет. Каражат алигүнчө бөлүнгөн эмес, ошол себептен иш да жыла элек. Анан, албетте, EastMed долбоорун ишке ашырууда жолдо түнөргөн тоо катары Түркия заңкайып турат. Долбоордун көпчүлүк катышуучулары менен анын мамилеси таттуу эмес. Мисалы, Кипр жээгинен анча алыс эмес жерде Афродита кени бар. Ошол жактан да Европага кайра сатуу үчүн жаратылыш газын алуу пландалууда.

Атаандаштыкка чыдабай... Европа менен Азия АКШнын суюлтулган газынан баш тартууда

2018-жылдын мартында Eni италиялык компаниясынын чалгындоочу судносу ал жакта изилдөө жүргүзгөн. Бирок түркиялык аскердик кемелердин отряды келген соң ишти жыйыштырууга аргасыз болгон. Себеби алар өктөм үн салып, райондон чыгып кетүүлөрүн талап кылган. Ошондой эле Кипр менен кандай нук алары да түшүнүксүз. Газ өткөрүү түтүгүнүн бир учун аралдын оккупацияланган түндүк бөлүгү аркылуу тартуу пландалган. Анкара мындан улам тийиштүү транзиттик төлөмдөрдү алууга үмүткөр, ал эми буга кипрликтер караманча каршы.

Аталган долбоордо америкалык кызыкчылыкты тегин жерден атабадык. Мындан сырткары, Түркия менен АКШ кыйла салкын мамиледе. Вашингтондун тышкы саясаты Анкарага түз экономикалык залал келтирет: 21-июлда АКШ конгрессинин Өкүлдөр палатасы санкциялардын жаңы пакетин бир добуштан кабыл алды. Жаңы санкциялар россиялык “Түндүк агым – 2” жана “Түркиялык агым” газ өткөргүч түтүктөрүнө каршы багытталган.

Мындай аракеттер карасанатайлык, себеби Анкаранын Түштүк жана Түштүк-Чыгыш Европанын негизги хабына айлануу пландарын солгундатат. Эгер EastMed жана айрыкча анын болгариялык IGB коннектору курулса, анда түркиялык агымдын Люлебургаз аркылуу өткөн транзиттик бутагы өз маанисин, ал эми бюджет акчасын жоготот.

Левиафан кенин чалгындоону америкалык Noble Energy компаниясы 1999-жылы баштаган. Көмүрсуутектердин ири запастарын тапкандан кийинки израилдик өкмөттөн бардык жетишкендик жана жеңилдиктерине ошол ишкана ээ болгон.

Тель-Авив шельфтик газдын базасындагы ички энергетикалык долбоорго эле 6,3 миллиард доллар инвестиция салган, ал эми Noble Energy компаниясы кийинки бардык изилдөөлөргө катышууга жеңилдик укугун алган.

Жаңы кооптуулук: Катар газ "согушуна" кирүүгө ниеттенип жатат

Мунун баары бир учурда, тагыраак, Израиль эл аралык рынокко чыгууну чечкен маалда өзгөрдү. Чакан Noble ишканасын америкалык Chevron мунай үлкөнү дароо сатып алган. Келишимге беш миллиард доллар сарпталып, жыл соңунда аяктайт.

Анкара экономикалык жана геосаясий кызыкчылыктарына кайдан коркунуч туулуп жатканын жакшы билеринде шек жок. Ошондуктан EastMed курулушун тез макулдашууну да күтүп болбогондой эле, америкалык-түрк мамилелеринин жакшырышына үмүт артып болбойт.

Израилдик газ өткөргүч түтүгү ташуу жана экспорттук кирешелердин түзүлгөн схемаларын бузуп кое алат. Бирок бул региондогу өлкөлөр ортосундагы толгон-токой көйгөлөрдүн чечилишине жардам бербейт. Анткен менен EastMed долбоорунда жылыш башталганы менен баары бир кеминде жети жылда бүтөт. Ал эми "Газпромдун" түтүк жаткыруучулары 3-августта ишке киришет. Бул ирет алар Германияга чейинки калган 160 чакырым магистралды тартышмакчы. Андан соң Россия балтиялык эки өткөргүч түтүккө 110 миллиард куб метр газ жеткирет. Бул көрсөткүч теориядагыдан да израилдик-грециялык тандемге 11 эсе көп.

203
Белгилер:
долбоорлор, газ, Израиль, Европа
Тема боюнча
Жаңы кооптуулук: Катар газ "согушуна" кирүүгө ниеттенип жатат
Биринен сала бири банкрот болуп... АКШ сланец туңгуюгунан чыга албай калабы
Искандер-М ракетасы машыгуу убагында полигондо. Архивдик сүрөт

"Ачык каалганы каккылоо". Москва АКШны жаза таюудан сак болууга чакырды

28
(жаңыланган 13:59 26.09.2020)
Россия Стратегиялык чабуул коюучу куралдарды чектөө жана азайтуу боюнча келишимдин (ДНСВ-3) сакталышын колдоп, Кошмо Штаттарды аны узартууга үндөөдө.

Сүйлөшүүлөр жай мезгилинен бери созулуп келет. Вашингтон документтин кайра каралышын талап кылат, Москва аны өзгөртүүдөн баш тартат. Маселе эмнеде экенин талдап көрүшкөн серепчилер Галия Ибрагимова жана Софья Мельничуктун макаласы РИА Новости агенттигинин сайтына жарыяланган.

"Биз жоопту уга албай турабыз"

"Ыкчам түрдө чечүүгө боло турган, бачым чечилиши зарыл болгон биринчи кезектеги маселе — бул, албетте, Россия Федерациясы жана Америка Кошмо Штаттарынын ортосундагы Россия Стратегиялык чабуул коюучу куралдарды чектөө жана азайтуу боюнча келишимди узартуу. Анын мөөнөтү аяктаарына өтө аз калды, 2021-жылдын февралында бүтөт. Америкалык өнөктөштөрүбүз менен мындай сүйлөшүүлөрдү жүргүзүүдөбүз", — деди президент Владимир Путин Бириккен Улуттар Уюмунун Башкы ассамблеясынын 75-жыйынынын ачылышында.

БУУну АКШ ыдыраткысы, Россия куткаргысы бар

Россиялык президент өлкөлөрдү жаңы ракеталык тутумдарды ачууда сабырдуулукка чакырды. Өткөн жылы Кошмо Штаттар Чакан жана орто аралыктагы ракеталарды жок кылуу жөнүндөгү келишимден чыгып кеткен, андан соң Москва аларды Европага жайгаштырууга мораторий жарыялаган. Путин ал боюнча "Бул АКШ мындай чараларга баруудан карманып турганга чейин. Тилекке каршы, биздин сунушка америкалык өнөктөштөрдөн да, алардын өнөктөштөрүнөн да жоопту азырынча уга элекпиз", — деп кошумчалады ал.

СНВ-3 келишимин узартууну Антониу Гутерриш да бир нече ирет сунуштаган. Ал эми келишимге Кытайды кошуу боюнча АКШнын талабына БУУнун башкы катчысы терс пикирде.

Америкалыктарга "катуу жаза таюудан" сак болууга Россиянын БУУдагы туруктуу өкүлү Василий Небензя да эскерткен.

Стратегиялык коопсуздуктун үлкөндөрү

ДСНВ-3 — өзөктүк технологияларды көзөмөлдөө чөйрөсүндө негиз салуучу документ. Ага 2010-жылы кол коюу менен Москва менен Вашингтон стратегиялык арсеналдарды кыскартууга милдеттенме алышкан.

Процесс жетимишинчи жылдардын башында эле башталган. Ал кезде кансыз согуштагы каршылаштар Стратегиялык куралдарды чектөө тууралуу алгачкы келишимди (ОСВ-1) түзүшкөн. Ошондон тарта бул жаатта эки тараптуу келишимге жети ирет кол коюлган.

АКШ аларды аткарууда эч качан шек жараткан эмес, бирок Дональд Трамп тактыга отургандан бери баары өзгөрдү. Ак үйдүн башчысы макулдашууларды учурдагы кырдаалга ылайыктоого умтулат. Келечекте куралдануунун жаңы жарышы аны коркутпайт.

Россиянын учкучсуз "Охотниги" АКШ менен НАТОну санаага салууда. Себеби

Чакан жана орто аралыктагы ракеталарды жок кылуу жөнүндөгү келишимден чыгуу тууралуу 2019-жылдын августунда жарыялаган чечимин Кошмо Штаттар Россияга карата дооматтары менен түшүндүргөн.

Алардын негизгиси – Москва кыязы, документ тыюу салган SSC-8 ракетасын сынаган имиш (россиялык классификациясы — 9M729). Бирок америкалыктар эч кандай так бир далил келтире алышкан эмес.

Анткен менен бейформал сүйлөшүүлөрдө маселе Москванын кадамдарында эмес экенин моюнга алышкан. Пентагон Кытай чакан жана орто ыраактыктагы ракеталарды чыгарып жатканынан шектенип, кытай бийлигинен стратегиялык куралдануу боюнча сүйлөшүүлөргө кошулууну талап кылган. Пекин Американын андай каалоолорун капарга алган эмес.

2020-жылы майда АКШ Ачык асман боюнча келишимден чыгып, кайрадан Москваны "орустар инспекциялык учуштарга жолтоо болууда" деп айыптаган. Россиянын коргоо министри муну жокко чыгарган. Аталган министрлик америкалыктар космосту активдүү өздөштүрүүгө ниеткер, ал эми бул келишим аларга жол бербегендигин боолголошот.

Өзөктүк паритет

"АКШ жана НАТО Кытайдын өзөктүк программасы тез өнүгүп жатканынан чочулайт. Кыязы, кытайлыктар бул маселеде Вашингтон жана Москва менен теңдештүүгө ниеттенет өңдөнөт", — деп түшүндүргөн ушул жайда куралданууну көзөмөлдөө боюнча АКШнын атайын өкүлү Маршалл Биллингсли.

Лавров: ШКУга мүчө өлкөлөр Ирандын өзөктүк программасы боюнча планды колдойт

Вашингтон Стратегиялык чабуул коюучу куралдарды чектөө жана азайтуу боюнча келишим Россиянын тактикалык өзөктүк дараметин чектебегенине нааразы. Биллингсли стратегиялык куралдардын верификациясынын азыркы механизмин да сынга алган эле.

Талкуу баары бир башталды, бирок америкалыктар кезектеги талабын билдирди. "АКШ ачык эшикти каккылай, сүйлөшүүлөргө акыркы үлгүдөгү россиялык куралдарды кошууну талап кылууда", — деп билдирди россиялык министр.

"Жакшы сунуш"

Жолугушуулардын экинчи раунду сентябрда майнапсыз аяктады. АКШнын жаңы талабы — кошумча алкактагы келишимдерди кабыл алуу. Ага америкалыктар стратегиялык гана эмес, тактикалык өзөктүк арсеналдарды да камтууну сунуштоодо. Бир гана Вашингтон сүйлөшүү процессине Кытайды кошуу менен кол коюуну жылдырууга макул болду.

"Биз Россияга жакшы сунуш бердик", — деди Биллингсли.

РФ Тышкы иштер министрлигинен Москва аталган келишимди азыркы гана калыбында кабыл аларын кабарлашты. Анын мөөнөтү бир нече айдан кийин аяктайт, андан бир нерсени өзгөртүүгө убакыт тар. Бул мекемедегилер макулдашуу процессин америкалыктардын өздөрү создуктурганын белгилешти.

"Эгер АКШ кызыкчылыктардын шайкештигинин негизинде кандайдыр жаңы нерсени иштеп чыгууга даяр болсо, анда келишимди кабыл алуу мүмкүн. Бирок убакыт керектелет", — деп мүнөздөйт кырдаалды РФ ТИМ орун басары Сергей Рябков.

"АКШ өзгөчө жеңилдиктерди самайт"

"Альтернатива аз: же Стратегиялык чабуул коюучу куралдарды чектөө жана азайтуу боюнча келишимди өзгөртүүсүз узартуу же биротоло андан баш тартуу", — деп боолголойт куралданууну көзөмөлдөө көйгөйлөрү боюнча адис Евгений Мясников.

Келишимдин башкы баалуулугу стратегиялык куралдардын верификация системасында деген ойдо ал. "Мурда бири-биринин аракеттерин көзөмөлдөө татаал эле. Тараптар эң кооптуу сценарийге карашкан, бул кезегинде чыңалууну күчөткөн. Эгер система кыйраса, өткөндүн кайталануу тобокелдиги да өсөт", — деп эскертет эксперт.

Жаңы технологиялар жана эл аралык коопсуздук боюнча ПИР-борбордун жетекчиси Вадим Козюлин келишимдин узартылышынан шек санабайт. АКШнын талаптарын ал баа-наркын жогорулатуу оюнундай баалайт.

F-35ти модернизациялоо. АКШнын доо кеткен беделин бийиктетүү аракети

"Трамп баягысындай эле: келишимди түзүүнүн алдында өзгөчө жеңилдиктерди соодалашып алгысы келет. Бирок убакыт келип калды, америкалыктар узартууга макул болот. Жаңы шарттар – кийинки талкуулардын предмети. Ошону менен бирге эле Европадагы тактикалык өзөктүк арсенал жана америкалык курал боюнча Россиянын да сунуштары бар", — деген пикирин билдирет эксперт. Ал Стратегиялык чабуул коюучу куралдарды чектөө жана азайтуу боюнча келишимге учкучсуз тутумдар кирбестигин, аларды деле өзөктүк куралды ташуучу катары кароого болорун белгилейт.

"Учкучсуздар боюнча Россиянын да көп суроолору бар. Негизи, бул ошол эле канаттуу ракета. Көп жолу пайдаланылышынан улам ал олуттуу коркунуч туудурат. Бирок Стратегиялык чабуул коюучу куралдарды чектөө жана азайтуу жаатындагы келишим боюнча кезигүүлөрдүн алкагында Москва бул теманы азырынча көтөрүп чыга элек", — дейт Козюлин.

Анын айтымында, көзөмөл тутумун сактап калуу учурда негизинен АКШга жараша. Эгер Вашингтон диалогго даяр болсо, анда келечегинде ага өзөктүк куралга ээлик кылган мамлекеттерди, атап айтканда, Кытай, Франция, Улуу Британия, Индия, Пакистанды кошуп алууга болот.

28
Белгилер:
божомол, эксперт, өзөктүк курал, келишим, АКШ, Россия
Тема боюнча
АКШ космоско алгачкы ажатканасын орнотууну пландап жатат
"Абрамстарды" жеткиришти. АКШ Беларусь чек арасында эмне баштоодо?

Британия: ресторанда кардарларды роботтор тейлеп жатат. Видео

33
(жаңыланган 12:10 26.09.2020)
Мекеменин жетекчилери кызмат көрсөтүүнү роботтоштурууну өнүгүү катары эле эмес, коронавирустун жайылуу коркунучун азайтуу үчүн колдонушкан.

Англиянын Милтон-Кинсе шаарындагы ачылган Robotazia тамактануу жайына келгендерди роботтор тейлейт. Бул тууралуу Euronews маалымат булагы айтып чыкты. 

Мекемеде темир кызматкерлерден сырткары, дагы 10 официант-адам иштейт. Ресторандын ээси жалаң гана роботтор тамак ташыган экинчи жайды ачууну пландап жатат.

Япония: 18 метрлик алп робот алгачкы кадамын таштады. Видео

Бул аракеттин COVID-19дун жайылуу коркунучун мүмкүн болушунча азайтары белгиленет.

33
Белгилер:
коронавирус, Улуу Британия, тейлөө, ресторан, робот
Тема боюнча
Окумуштуулар биринчи жолу тирүү клеткалардан робот жасашты. Видео
Жөргөмүштөй болгон робот үч тонналык учакты сүйрөп кетти. Видео
Кыргызстандык окуучулар робот техникасы боюнча ат салышты. Сүрөттөр
Чек арадагы посттогу кызматкер. Архивдик сүрөт

Өлкөгө сырттан киргендер кайрадан текшерилет, анализ тапшырат. Жаңы алгоритм

0
(жаңыланган 14:50 26.09.2020)
Кыргызстанда да коронавирус жуктургандардын саны акыркы күндөрү арбып бара жатат. Бүгүн, 26-сентябрда COVID 158 кишиден табылды.

БИШКЕК, 26-сен. — Sputnik. Чек арадан учак же транспорт менен өтүү үчүн иштелип чыккан алгоритмдин негизинде эл аралык жана ички авиакаттамдардын жүргүнчүлөрү учуу алдындагы процедуралардын бардык этаптарында бет кап тагынып, аралыкты сактоого тийиш.

Өкмөттүн маалымат кызматы Республикалык ыкчам штабдын жыйынында бул тууралуу кеп болгондугун айтты. Атайын алгоритмдин негизинде КРге кирип келе жатканда жүргүнчүлөрдүн дене табы өлчөнөт жана анкета толтурулат.

"Кыргызстандын мамлекеттик чек арасынан өтүү боюнча иштелип чыккан алгоритмдин аэропорт аркылуу учак менен келгендерге тийиштүү бөлүмү 10 күндөн кийин, ал эми чек арадан автотранспорт менен өткөндөр үчүн 2020-жылдын 26-сентябрынан, бүгүнтөн тарта күчүнө кирет", - деп билдиришкен Республикалык штабдан.

Сырттан кирип келе жаткандарда симптомдору болсо обсервацияга алынары айтылган.

"Чет өлкөлөрдөн автотранспорт менен келген Кыргызстандын жарандарында эгер алдын ала алынган полимердик чынжырлуу реакция (ПЧР)-тесттин жыйынтыгы жок болсо, экспресс-тест/ПЧР-анализ алынат. Клиникалык белгилери чыкпаса жүргүнчүлөр андан ары маршрут боюнча жүрө алышат. Оорунун симптомдору бар жарандар обсервацияга алынат. Анализдин жыйынтыгы чыкканча обсервацияда болот. Ал эми клиникалык белгилери жок жарандар 14 күн обочолонуу режимин сакташы зарыл", - деп айтылат таратылган маалыматта.

Чет өлкөлөрдүн жарандары 72 саат ичинде чыккан ПЧР-анализдин жыйынтыгы менен гана Кыргызстандын аймагына кирүүсүнө уруксат берилери кабарланды.

COVID жуктургандар көбөйө баштагандыктан Боронов шашылыш жыйын өткөрдү

Биринчи вице-премьер-министр Алмазбек Баатырбеков бекитилген алгоритмди так аткаруу боюнча тармактык мамлекеттик органдарга тийиштүү тапшырмаларды берген.

Саламаттык сактоо министрлигине бекитилген алгоритмди тиешелүү министрликтерге тааныштыруу менен иш алып барууга тапшырмалар берилген.

0
Белгилер:
бет кап, аэропорт, учак, алгоритм, чек ара, сактануу, коронавирус, Кыргызстан
Тема:
Коронавируска байланыштуу Кыргызстандагы кырдаал
Тема боюнча
Эми кыргызстандыктар Казакстанга учак менен гана бара алышат
Бишкек мэриясы: эки гипермаркет шаардыктардын жашоосуна коркунуч жаратууда